Σύμφωνα με το εορτολόγιο 2026, σήμερα Κυριακή 1/3, η Εκκλησία τιμά τη μνήμη της Αγίας Ευδοκίας Οσιομάρτυρος, του Αγίου Παρασκευά Νεομάρτυρος, καθώς και του Αγίου Χαρισίου του Μάρτυρος.
Έτσι, γιορτάζουν τα εξής ονόματα:
- Ευδοκία, Ευδοκούλα, Ευδοκίτσα, Ευδοκή, Εύη
- Παράσχος, Πάρης, Πάρις
- Χαρίσιος, Χάρισος, Χαρίσης, Χαρίσα
- Λωξάνδρα, Λωξάντρα
- Ρωξάνη, Ρωξάνα
- Ορθοδόξης, Δόξης, Δοξάκης, Ορθοδοξία, Δόξα, Ορθούλα
- Άξιος, Άξια
* Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα.
Κυριακή της Ορθοδοξίας
Η Κυριακή της Ορθοδοξίας τιμάται με μεγαλοπρέπεια από την Εκκλησία την πρώτη Κυριακή των Νηστειών για να εορταστεί η οριστική αναστήλωση των ιερών εικόνων στην Κωνσταντινούπολη το 843 μ.Χ. Το ιστορικό αυτό γεγονός σηματοδότησε το τέλος μιας μακράς περιόδου συγκρούσεων χάρη στην αποφασιστική στάση της βασίλισσας Θεοδώρας, συζύγου του αυτοκράτορα Θεοφίλου (840 – 843 μ.Χ.).
Συγκεκριμένα, απαρχές της αναταραχής εντοπίζονται στο 726 μ.Χ. όταν ο αυτοκράτορας Λέων ο Γ’ ο Ίσαυρος, ο οποίος κατείχε τον θρόνο από το 717 έως το 741 μ.Χ., προχώρησε σε ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις. Μία από αυτές τις παρεμβάσεις ήταν η πλήρης απαγόρευση της προσκύνησης των εικόνων. Ο ίδιος θεωρούσε ότι ορισμένα ακραία φαινόμενα εικονολατρίας οδηγούσαν τον Χριστιανισμό στην ειδωλολατρία, αν και οι απόψεις του ήταν βαθιά επηρεασμένες από τις ανεικονικές παραδόσεις της ιουδαϊκής και ισλαμικής πίστης.
Το αποτέλεσμα ήταν ο διχασμός της αυτοκρατορίας σε δύο εχθρικά στρατόπεδα, τους εικονομάχους και τους εικονολάτρες, με συνέπεια τον εξαπολυμό σκληρών διώξεων. Η κατάσταση άρχισε να εξομαλύνεται το 787 μ.Χ. με τη σύγκληση της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου, η οποία καθόρισε με ακρίβεια την τιμή προς τις εικόνες και αποκρυστάλλωσε το ορθόδοξο δόγμα.
Επισημαίνεται ότι στην ορθόδοξη παράδοση, η εικόνα δεν αποτελεί αντικείμενο λατρείας, αλλά μέσο για να αποδοθεί τιμή στο πρόσωπο που απεικονίζεται. Η απεικόνιση του Χριστού είναι δυνατή επειδή Εκείνος έλαβε ανθρώπινη μορφή, επομένως η άρνηση της εικόνας Του συνιστά ουσιαστικά άρνηση της ανθρώπινης φύσης Του.
Οι Πατέρες της Εκκλησίας που αναδείχθηκαν κατά τη διάρκεια της εικονομαχίας εξήγησαν ότι η προσκύνηση δεν αφορά στην ύλη, αλλά το πρωτότυπο. Όπως αναφέρει ο Μέγας Βασίλειος, «η της εικόνος τιμή επί το πρωτότυπον διαβαίνει», ενώ ο Ιωάννης ο Δαμασκηνός σημειώνει ότι «προσκυνούμεν δε ταις εικόσιν ου τη ύλη προσφέροντες την προσκύνησιν, αλλά δι΄αυτών τοις εν αυταίς εικονιζομένοις». Η ευλογία που λαμβάνουν οι πιστοί πηγάζει, δηλαδή, από το ζωντανό ιερό πρόσωπο και όχι από το υλικό της εικόνας.
Η οριστική αποκατάσταση της ηρεμίας ήρθε το 843 μ.Χ. από την ευσεβή αυτοκράτειρα Θεοδώρα, η οποία ως επίτροπος του ανήλικου Μιχαήλ του Γ’ έβαλε τέλος στην πολυετή έριδα. Οι Πατέρες όρισαν τον εορτασμό κατά την πρώτη Κυριακή των Νηστειών για να τονίσουν ότι η ασκητική ζωή και η νηστεία πρέπει να συνοδεύονται από την ορθή πίστη. Η σωτηρία ταυτίζεται με την αλήθεια, ενώ η πλάνη και το ψεύδος οδηγούν σε πνευματικό αδιέξοδο και απώλεια.
- Ανατολή Ηλίου: 06:56
- Δύση Ηλίου: 18:18
- Διάρκεια ημέρας: 11 ώρες 22 λεπτά
- Σελήνη 12,6 ημερών
