Την ίδια ώρα, με φόντο την ανάκαμψη της κατανάλωσης και τις θετικές προοπτικές της οικονομίας, οι ισχυροί παίκτες ανεβάζουν ρυθμούς και επενδύσεις, εντείνοντας τα σενάρια για την εκκίνηση ενός νέου κύκλου συγκέντρωσης από τη νέα χρονιά, ενώ δεν αποκλείεται και η είσοδος ξένων παικτών.
«Το 50% των καταστημάτων που λειτουργούν σήμερα δεν έχει κανένα ενδιαφέρον για τους μισούς νέους» ανέφερε πρόσφατα ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Ερευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ), Κωνσταντίνος Μαχαίρας, στέλεχος με μεγάλη πείρα στον κλάδο, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου και υπογραμμίζοντας την ανάγκη για προσαρμογή των λιανεμπόρων στις νέες τάσεις. Το μήνυμα φαίνεται να έχει ληφθεί, καθώς ολοένα και περισσότερες αλυσίδες ανακοινώνουν την πρόθεσή τους να προχωρήσουν σε βαθιές τομές σε όλα τα επίπεδα».
«Η νέα γενιά καταναλωτών αναζητά αλήθειες, δεν αγοράζει προϊόντα, αλλά εμπειρίες» σημειώνει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της Lidl Hellas, Ιάκωβος Ανδρεανίδης. Μετά τις επενδύσεις ύψους 1,5 δισ. ευρώ την τελευταία 5ετία, οι αλυσίδες ετοιμάζονται να βάλουν βαθιά το χέρι στην τσέπη για να ανανεώσουν και να επεκτείνουν το δίκτυό τους. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στο design των καταστημάτων και κυρίως στον εμπλουτισμό της γκάμας με νέα εναλλακτικά τρόφιμα, όπως βιολογικά, vegan επιλογές, σνακ, έτοιμα γεύματα και φαγητό ευκολίας, ενώ εστιάζουν στις νέες τεχνολογίες, οι οποίες αρχίζουν και παίζουν σημαντικό ρόλο στον τρόπο που αγοράζουν οι καταναλωτές.
Το πρώτο βήμα
Στο κομμάτι των νέων τεχνολογιών, σχεδόν όλες οι ηγέτιδες δυνάμεις του χώρου επιδιώκουν -ως πρώτο βήμα- να ενισχύσουν την παρουσία τους στο ηλεκτρονικό εμπόριο, ενώ προσφέρουν εδώ και καιρό δωρεάν ίντερνετ στα καταστήματά τους, κάτι που διευκολύνει την επικοινωνία με τον πελάτη, ο οποίος μπορεί να ενημερωθεί από «πρώτο χέρι» για τις προσφορές που «τρέχει», στο συγκεκριμένο χρονικό σημείο η εταιρεία, σύμφωνα με την Ημερησία. Στο επίκεντρο βρίσκονται και οι εφαρμογές στο κινητό, που έχει μετατραπεί σε «δεύτερη φύση», ειδικά για τους millennials.
Ενδεικτικά, η Μασούτης έχει λανσάρει το Masoutis App, μέσα από το οποίο οι καταναλωτές μπορούν να εξαργυρώνουν εκπτωτικά κουπόνια, να ενημερώνονται για τις καθημερινές προσφορές της αλυσίδας, να ελέγχουν τους πόντους που έχουν συγκεντρώσει από αγορές με τη χρήση της κάρτας πιστότητας Mas Card και να λαμβάνουν πληροφορίες για τις δραστηριότητες της εταιρείας.
Στο «παιχνίδι» αυτό, εκτός από τους ισχυρούς του κλάδου που έχουν να επιδείξουν πρωτοποριακές λύσεις, μπαίνουν και μικρότεροι όμιλοι όπως η Γαλαξίας, η οποία παρουσίασε πρόσφατα τη νέα κάρτα πιστότητας, στην οποία επένδυσε περίπου 200.000 ευρώ. «Είναι μια επένδυση μακροπρόθεσμου χαρακτήρα και θέλουμε να απευθυνθούμε στη νέα γενιά που είναι εξοικειωμένη με την τεχνολογία και στην οποία υστερούμε» τόνισε ο CEO της εταιρείας, Παναγιώτης Πουρσανίδης.
Ενα στοιχείο που ύστερα από πολλά χρόνια αποκτά και πάλι ιδιαίτερη βαρύτητα στην καταναλωτική συμπεριφορά του Ελληνα καταναλωτή, ανεξαρτήτως ηλικίας, είναι η ποιότητα. Μάλιστα, αρκετοί λιανέμποροι προσπαθούν να εξασφαλίσουν ευνοϊκότερους όρους συνεργασίας με τους προμηθευτές που προσφέρουν ποιότητα και τιμή.
Οπως λέει στην «Ημερησία» ο διευθύνων σύμβουλος της Διαμαντής Μασούτης ΑΕ, Γιάννης Μασούτης, παρατηρείται επιστροφή του καταναλωτή στην ποιότητα ως βασικό κριτήριο επιλογής αγαθών, με δευτερεύουσα την τιμή, όπως δείχνουν και έρευνες του ΙΕΛΚΑ, ενώ τονίζει πως ο καταναλωτής εμπιστεύεται τα σημεία πώλησης που προμηθεύουν ασφαλή και ποιοτικά προϊόντα σε μεγάλη ποικιλία ώστε να υπάρχουν πολλές προτάσεις στα ράφια, είτε σε επώνυμα προϊόντα είτε σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας. «Αυτό δεν σημαίνει», όπως σπεύδει να επισημάνει, «ότι εμείς θα πρέπει να επαναπαυόμαστε, αλλά να φροντίζουμε να κρατάμε τις τιμές χαμηλά και ο καταναλωτής να έχει κέρδος μέσα από προσφορές, προωθητικές ενέργειες και εκπτώσεις».
Την ίδια ώρα, εκτός από την ευκολία και την απλότητα στην αγοραστική εμπειρία αυξάνεται και η σημασία της ελληνικότητας. Οπως λέει ο πρόεδρος της Lidl Ελλάς, Ιάκωβος Ανδρεανίδης, ο καταναλωτής θεωρεί την ελληνικότητα συνώνυμο της ανώτερης ποιότητας, και προσθέτει πως «ο Ελληνας καταναλωτής είναι ενημερωμένος και συνειδητοποιημένος, ξέρει τι θέλει και αναζητά ευκολία και απλότητα στην αγοραστική εμπειρία».
Παράλληλα όμως, όπως λέει ο ίδιος, ο καταναλωτής είναι «διατεθειμένος να επιβραβεύσει μια εταιρεία που εφαρμόζει στρατηγικές βιώσιμης ανάπτυξης τόσο σε επίπεδο λειτουργίας όσο και σε επίπεδο υπευθυνότητας προϊόντων, εφόσον το καλάθι δεν ξεπερνά τα επιτρεπτά όρια».
Κάτι που υπογραμμίζει και ο Γιάννης Μασούτης, λέγοντας πως ο καταναλωτής πλέον επιλέγει το σημείο πώλησης και με βάση τη γενικότερη συμβολή μιας εταιρείας του κλάδου στη ζωή του καταναλωτή μέσα από ενέργειες εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, υποστήριξη της ελληνικής οικονομίας κ.ά.
Φέρνει νέα deals η αύξηση του τζίρου
Η κατανάλωση αρχίζει σταδιακά να ανακτά τον βηματισμό της, μετά το ισχυρό πλήγμα που δέχθηκε τα προηγούμενα δύσκολα χρόνια. Υπολογίζεται πως κατά τη διάρκεια της κρίσης χάθηκαν πάνω από 3 δισ. ευρώ σε σχέση με τα υψηλά επίπεδα του 2009. Και όλα αυτά παρά τις «γενναίες» προσφορές που συνεχίζουν με αμείωτη ένταση όλες οι μεγάλες αλυσίδες.
Σχεδόν 1 στα 2 προϊόντα που πωλούνται σήμερα στα ράφια βρίσκεται σε κάποιου είδους προσφορά. Τώρα, ωστόσο, η καταναλωτική ψυχολογία έχει τονωθεί αισθητά και όλοι δηλώνουν συγκρατημένα αισιόδοξοι για τη συνέχεια. «Οπως συνήθως συμβαίνει μετεκλογικά, υπάρχει διάχυτη μια συγκρατημένη αισιοδοξία. Η κυβέρνηση φρόντισε να τονώσει αυτήν την τάση, αναγγέλλοντας μέτρα που τονώνουν την οικονομική δραστηριότητα και ωφελούν τον πολίτη» παρατηρεί ο Αριστοτέλης Παντελιάδης, διευθύνων σύμβουλος του ομίλου METRO AEBE (My Market).
«Από την άλλη πλευρά βέβαια», σπεύδει να τονίσει, «αυτό δημιουργεί σημαντικές προσδοκίες, οι οποίες αν δεν ικανοποιηθούν, θα φέρουν και πάλι ένα κλίμα απογοήτευσης και μιζέριας». Στο μεταξύ, οι θετικές προοπτικές φαίνεται πως εντείνουν τις διεργασίες για τη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων στο λιανεμπόριο, ενώ ανοίγουν την «όρεξη» και σε ξένους παίκτες, οι οποίοι καλοβλέπουν την ελληνική αγορά παρότι είναι σχετικά μικρή. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν πως θα υπάρξουν νέες επιθετικές κινήσεις από το 2020 και μετά, ενώ δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να έρθουν ξένοι λιανέμποροι στην ελληνική αγορά, οι οποίοι θα δραστηριοποιηθούν κυρίως στο κομμάτι του e-commerce. Οι ηλεκτρονικές πωλήσεις κερδίζουν διαρκώς έδαφος και αποτελούν μια αναπτυσσόμενη αγορά με σημαντικές προοπτικές, παρότι βρίσκεται ακόμη στην αρχή.
Αναφερόμενος στο μέλλον του κλάδου, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΑΒ Βασιλόπουλος, Βασίλης Σταύρου, δήλωσε στην «Ημερησία» ότι «η ελληνική οικονομία αρχίζει να ανακάμπτει, το ίδιο και η ‘‘αγοραστική ψυχολογία’’ του Ελληνα καταναλωτή. Σε αυτό το πλαίσιο προβλέπουμε μια ανάπτυξη του ΑΕΠ μεταξύ 2% και 3% την επόμενη διετία, και μια περαιτέρω αποκλιμάκωση της ανεργίας κυρίως με την επίσπευση κάποιων μεγάλων επενδύσεων, γεγονός που θα ενισχύσει το καταναλωτικό εισόδημα.
Την ίδια στιγμή αναμένουμε να εκφραστούν και στην πράξη οι προθέσεις και τα μέτρα ελάφρυνσης της μεσαίας τάξης, η οποία ιστορικά οδηγεί την ανάπτυξη. Στο λιανεμπόριο, οι ισορροπίες στον κλάδο φαίνεται να αποκαθίστανται και να δημιουργείται ένα νέο πλαίσιο. Πρόκειται όμως για μια διαδικασία που ακόμη δεν έχει ολοκληρωθεί».
