Κύριε Μπακογιάννη, πώς φαντάζεστε την ιδανική επαρχιακή πόλη;
Γιατί πρέπει να υπάρχει ιδανική πόλη; Οι πόλεις είναι ζωντανοί οργανισμοί, όπως οι άνθρωποι. Έχουν χρώματα, ήχους, αρώματα που μπερδεύονται μεταξύ τους, συνθέτοντας την ξεχωριστή τους ταυτότητα.
Αγάπες, ευτυχίες και ελπίδες. Αποκτούν τη μορφή που τους δίνουμε εμείς οι ίδιοι. Εκεί βρίσκεται η μαγεία κάθε πόλης.
Δυστυχώς όμως στην Ελλάδα τις πιο πολλές φορές σπαταλάμε τα φυσικά μας πλεονεκτήματα και το πολιτιστικό μας κεφάλαιο σε πόλεις εχθρικές και απάνθρωπες. Πληρώνουμε τον λογαριασμό για δεκαετίες προχειρότητας, επιπολαιότητας, απουσίας σχεδιασμού, κοντόφθαλμων επιλογών, σωρείας αποφάσεων που εξυπηρετούσαν μικρά ή μεγάλα συμφέροντα.
Αυτό όμως δεν σημαίνει πως δεν μπορούμε να ξαναπάρουμε το παιχνίδι στα χέρια μας. Αρκεί να ξεχάσουμε ό,τι ξέρουμε και να σκεφτούμε από την αρχή την πόλη, ξεκινώντας από κάτω προς τα πάνω. Το κάναμε στο Καρπενήσι υλοποιώντας ένα σχέδιο αναζωογόνησης και ανασυγκρότησης της πόλης. Δεν είναι μόνο τα θερμαινόμενα πεζοδρόμια, για τα οποία μπορεί να έχετε ακούσει, αλλά μια αλληλουχία έργων ανάπλασης που σχεδιάστηκαν για να εξυπηρετούν τον κάτοικο, τον επισκέπτη, την τοπική αγορά.
Όποιος είχε χρόνια να επισκεφτεί το Καρπενήσι αντικρίζει κάτι το άλλο, κάτι το διαφορετικό. Ασφαλώς το να προχωρήσεις σε τόσο μεγάλες αλλαγές είναι ίσως πιο εύκολο σε ένα μικρό Δήμο, ωστόσο, το βασικό είναι να έχεις ανοιχτούς ορίζοντες, σχέδιο, στόχους και βέβαια όρεξη, πάθος και πείσμα να τα αλλάξεις όλα.
Η μητέρα όλων των μαχών είναι η καθημερινότητα. Η πολιτική της αληθινής ζωής. Εκεί χάνουμε. Απέχουμε πάρα πολύ, όχι μόνο από το όποιο ιδανικό αλλά και από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Το πεζοδρόμιο που δεν χωρά τη μητέρα με το παιδικό καροτσάκι, οι εγκαταστάσεις δίχως πρόσβαση για άτομα με αναπηρία, η απουσία πρασίνου, και τόσα άλλα, αποτελούν πραγματικότητα με την οποία δεν μπορούμε να συμβιβαστούμε.
Το ζητούμενο είναι να απελευθερώσουμε τη δυναμική των πόλεων, να τις κάνουμε να «ανθίσουν». Οι πόλεις είναι τόποι συμβίωσης. Όσο και αν το θέλουμε, δεν θα καταφέρουμε ποτέ να συμφωνήσουμε όλοι σε όλα. Πάντα θα υπάρχουν διαφορετικές απόψεις, θέσεις, προτάσεις. Στόχος είναι να πετύχουμε τη μέγιστη δυνατή σύνθεση, να φέρουμε την πόλη στην υπηρεσία των πολλών.
Σας διαβεβαιώ ότι δεν είναι εύκολο. Εκτός από απαρχαιωμένες νοοτροπίες υπάρχουν και συμφέροντα που αντιστέκονται. Τα συναντήσαμε στην Περιφέρεια όταν αποφασίσαμε να εξυγιάνουμε τον Ασωπό. Τα βρήκαμε μπροστά μας όταν αξιοποιήσαμε τις νέες τεχνολογίες για να μειώσουμε τα έξοδα της Περιφέρειας, να φέρουμε μεταξύ των άλλων διαφάνεια στις συναλλαγές με τους προμηθευτές και να κάνουμε πιο αποτελεσματική την λειτουργία μας, μέσα από την «Έξυπνη Περιφέρεια». Δεν κάναμε πίσω. Αντισταθήκαμε και τα καταφέραμε, με συμμάχους τη μεγάλη πλειοψηφία των Στερεοελλαδιτών πέρα και πάνω από κόμματα και ιδεολογίες.
Το παρελθόν δεν ξαναγράφεται. Μπορεί βέβαια να μας διδάσκει, αλλά μέχρι εκεί. Επιλέγω συνειδητά να κοιτάω μπροστά, να δίνω τις μάχες στο «σήμερα» και στο «αύριο». Σε όλα αυτά που ξέρουμε όλοι μέσα μας πως μπορούν και πρέπει επιτέλους να αλλάξουν. Μια από αυτές τις μάχες για την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας βρίσκεται στην ανώτατη εκπαίδευση. Η Περιφέρειά μας έχει καταδικαστεί να είναι η μοναδική χωρίς πανεπιστήμιο. Η φυγή των νέων ανθρώπων είναι η μεγαλύτερη πληγή για την Στερεά Ελλάδα. Πολλά από τα παιδιά που φεύγουν για να σπουδάσουν δεν επιστρέφουν πίσω. Δεν το επιλέγουν, αναγκάζονται.
Η Περιφέρεια αποδεκατίζεται, ερημώνει. Το μέλλον βρίσκεται στην καινοτομία, στην έρευνα, στη σύνδεση της παραγωγής και της αγοράς εργασίας με τα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Σε αυτόν τον τομέα έχουμε επικεντρώσει τις δυνάμεις μας. Όχι για λόγους τοπικιστικούς, δεν αντέχει άλλωστε η χώρα άλλα πτυχία κρεμασμένα στον τοίχο, χωρίς αντίκρισμα, αλλά επειδή η παιδεία είναι στην καρδιά κάθε περιφερειακής προσπάθειας παραγωγικής ανασυγκρότησης.
* Ο Κώστας Μπακογιάννης είναι περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας, ενώ έχει θητεύσει ως δήμαρχος του Καρπενησίου.
