Ο σχεδιασμός εγκρίθηκε ομόφωνα από την Εκτελεστική Επιτροπή του ΕΔΣΝΑ και τέθηκε σε διαβούλευση έως την τελική απόφαση του Περιφερειακού Συμβούλιου Αττικής στο τέλος Σεπτεμβρίου.
Η απόφαση αυτή του Περιφερειακού Συμβουλίου αναμένεται να αποτελέσει την απαρχή «μιας στέρεας αφετηρίας για οικονομική, κοινωνική, οικολογική, αναπτυξιακή και βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων της Αττικής» επισημαίνει η Περιφερειάρχης και πρόεδρος του ΕΣΔΝΑ Ρένα Δούρου, η οποία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην κατοχύρωση «του δημόσιου χαρακτήρα της διαχείρισης και στην ανάγκη ύπαρξης κοινωνικής αποδοχής, ως προϋπόθεση για την αποτελεσματική εφαρμογή του ΠΕΣΔΑ».
Η εφαρμογή της νέας πολιτικής «ανατρέπει οριστικά το παρωχημένο συγκεντρωτικό μοντέλο του ΟΕΔΑ Φυλής και των λοιπών σχεδιασμών με τα φαραωνικά έργα (σ.σ. ΧΥΤΑ και εργοστάσια) σε στοχοποιημένες περιοχές» δηλώνει στο ΑΠΕ - ΜΠΕ ο Σταύρος Ιατρού, πρωτεργάτης της ομάδας εργασίας για την διαμόρφωση του ΠΕΣΔΑ και μέλος της Ε.Ε. του ΕΔΣΝΑ. «Είναι σύμφωνη με τις προγραμματικές εξαγγελίες της νέας Περιφερειακής Αρχής και απόλυτα συμβατή με τις αρχές και τους στόχους του νέου Εθνικού Σχεδιασμού Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΕΣΔΑ)».
Οπως εξηγεί στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Ιατρού, εφεξής οι δήμοι αναλαμβάνουν τη διαχείριση των απορριμμάτων τους, με σαφή στόχο την ελαχιστοποιήσει τους στο ένα τρίτο του σημερινού όγκου έως το τέλος της επόμενης τετραετίας. Δίνεται έμφαση στην ανακύκλωση και την επανάκτηση - αξιοποίηση με μικρής κλίμακας μονάδες επεξεργασίας και στη συνέργεια με άλλα αναπτυξιακά προγράμματα, όπως αυτά που αφορούν την αποκατάσταση λατομείων.
Αναλυτικότερα με το νέο σχέδιο, όπως διευκρινίζει ο κ. Ιατρού:
• Προωθείται με υποχρεωτική ευθύνη όλων των Δήμων η αποκεντρωμένη διαχείριση με διαλογή στην πηγή, επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση.
• Διαχωρίζονται οι χώροι επεξεργασίας από τους χώρους τελικής διάθεσης. Καταργείται στην ουσία η έννοια Ο.Ε.Δ.Α. (Οργανισμός Εγκατάστασης και Διαχείρισης Απορριμμάτων).
• Ορίζεται η αρχή της εγγύτητας ως βάση επεξεργασίας. Αυτό σημαίνει ότι οι μονάδες επεξεργασίας θα γίνουν εκεί που κυρίως παράγονται απορρίμματα (Λεκανοπέδιο Αθηνών, Πειραιώς). Υπολογίζεται ότι επαρκεί η δημιουργία 4-6 κέντρων επεξεργασίας όπου θα υπάρχει σταθμός μεταφόρτωσης, «πράσινα» σημεία (για τα ειδικά ανακυκλώσιμα προϊόντα π.χ. ηλεκτρικές - ηλεκτρονικές συσκευές, ελαστικά, λιπαντικά, μπαταρίες κ.α. τα οποία θα διοχετεύονται σε εταιρίες), Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών (ΚΔΑΥ) και μονάδα κομποστοποίησης.
• Ορίζονται ως βασικοί χώροι για υποδομές διαχείρισης οι ανενεργές λατομικές εγκαταστάσεις. Συνολικά υπάρχουν 154 λατομεία στην Αττική, ορισμένα εκ των οποίων θα αξιοποιηθούν για την τελική ταφή των σύμμικτων απορριμμάτων, χρήση η οποία έχει νομοθετηθεί και αδειοδοτηθεί με τον Ν. 3164/2003
• Επιλέγονται χώροι διαχείρισης με βάση τις προτάσεις των Δήμων
Ο κ. Ιατρού υπογραμμίζει το σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι δήμοι μέσα από τα Τοπικά Σχέδια Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΤΣΔ) στη διαλογή στην πηγή και στην ανακύκλωση. Στην κατεύθυνση της μείωσης θα συμβάλει σημαντικά αφενός ο διαχωρισμός των οργανικών (για χρήση βιο-λιπάσματος) από τα σύμμεικτα και αφετέρου η επανάκτηση προς αξιοποίηση υλικών από μεγάλα ξύλινα αντικείμενα (δέντρα, έπιπλα, κλαδέματα) και μπάζα ή άλλα υλικά δόμησης - κατεδάφισης, τα οποία μέχρι σήμερα συνήθως οι πολίτες εναπόθεταν σε ελεύθερους χώρους, ρέματα ή άδεια οικόπεδα.
Στόχος είναι, τονίζει, έως το 2020 η σημερινή ετήσια συγκέντρωση των 1.700.000 τόνων συμμείκτων προς ταφή απορριμμάτων να περιοριστεί σταδιακά στους 600.000 τόνους, οι οποίοι μετά από επεξεργασία στα εργοστάσια των Κέντρων Επεξεργασίας θα μειώνονται στους 200.000 τόνους.
Ο ίδιος χαρακτηρίζει απόλυτα εφικτό το στόχο και τονίζει ότι μέχρι τις 15 Σεπτεμβρίου πρέπει όλοι οι δήμοι να έχουν ολοκληρώσει τα Τοπικά Σχέδια Διαχείρισης απορριμμάτων, όπως προβλέπεται από το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΕΣΔΑ) που δημοσιοποιήθηκε στις 17 Ιουλίου και τα Περιφερειακά Σχέδια Διαχείρισης Απορριμμάτων (ΠΕΣΔΑ). Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, πριν από την τελική έγκριση του νέου ΠΕΣΔΑ στη διάρκεια της δημόσιας διαβούλευσης, θα συγκληθεί προς έγκρισή του το Δ.Σ. του ΕΔΣΝΑ.
Σε ό,τι αφορά τα «στενά χρονικά περιθώρια» και τις «επείγουσες» διαδικασίες που απαιτήθηκαν για την κατάρτιση όλων των σχεδίων που πλαισιώνουν την αναθεώρηση του ΠΕΣΔΑ,ο κ. Ιατρού σημειώνει ότι οφείλονται τόσο στο «αδιέξοδο που έχει διαμορφωθεί στον ΧΥΤΑ Φυλής» όσο και «στη λήξη των αιρεσιμότητων του νέου ΕΣΠΑ» (σ.σ όσα έργα έχουν προδιαγραφεί έως τέλος Σεπτεμβρίου εντάσσονται σε χρηματοδότηση).
