Η Επεμβατική Ακτινολογία έχει αλλάξει σημαντικά την τελευταία δεκαετία και στη χώρα μας τη θεραπευτική προσέγγιση των θυρεοειδικών όζων, που απαντώνται στο 60-70% του πληθυσμού, με τις γυναίκες να τους εμφανίζουν έως και τέσσερις φορές συχνότερα από τους άνδρες.
Μετά τα 60 έτη, πάνω από το 50% του πληθυσμού εμφανίζει όζους, οι οποίοι συχνά παραμένουν ασυμπτωματικοί και αδιάγνωστοι. Ωστόσο παρά τη μεγάλη συχνότητά τους, περίπου το 90-95% των όζων είναι καλοήθεις.
«Η επεμβατική ακτινολογία προσφέρει λιγότερο επεμβατικές λύσεις, με μεγαλύτερη ακρίβεια, χωρίς γενική αναισθησία, χωρίς μεγάλη νοσηλεία και με ταχύτερη αποκατάσταση για τον ασθενή, αναφέρει στο Πρακτορείο Fm και στην Τάνια Μαντουβάλου η Δρ Μυρσίνη Γκέλη, Ακτινοδιαγνώστρια, Επεμβατική Ακτινολόγος Επιστημονικά Υπεύθυνη Διευθύντρια του Ακτινοδιαγνωστικού Τμήματος και της Κλινικής Επεμβατικής Ακτινολογίας στο Γενικό Αντικαρκινικό Ογκολογικό Νοσοκομείο Αθηνών «Ο Άγιος Σάββας».
Οι βασικές τεχνικές σύμφωνα με την κ. Γκέλη είναι η θερμική κατάλυση με ραδιοσυχνότητες, η θερμική κατάλυση με μικροκύματα και η θερμική κατάλυση με laser.
«Αυτές οι ελάχιστα επεμβατικές θεραπείες εφαρμόζονται κυρίως σε καλοήθεις συμπτωματικούς όζους που προκαλούν δυσκολία στην κατάποση ή αισθητικό πρόβλημα, σε λειτουργικούς "θερμούς" όζους που προκαλούν υπερθυρεοειδισμό, σε επιλεγμένες υποτροπές καρκίνου θυρεοειδούς, σε ορισμένα χαμηλού κινδύνου μικροκαρκινώματα, σε ασθενείς που δεν μπορούν ή δεν επιθυμούν χειρουργείο και σε ειδικές περιπτώσεις σε αδενώματα παραθυρεοειδούς με υπερπαραθυρεοειδισμό. Παρόλα αυτά, το χειρουργείο παραμένει η βασική θεραπεία για τους περισσότερους κακοήθεις όζους».
Πότε όμως, και ποιοι όζοι δεν είναι κατάλληλοι για θερμική κατάλυση:
- «Όταν δεν έχει επιβεβαιωθεί η καλοήθεια με βιοψία,
- όταν είναι πολύ μεγάλοι και δεν απεικονίζονται πλήρως στο υπερηχογράφημα,
- όταν έχουν πολλές αποτιτανώσεις,
- όταν υπάρχουν πολλοί διάχυτοι όζοι και
- όταν ο ασθενής έχει σοβαρό πρόβλημα πήξης αίματος».
Παροδικές αλλαγές στη φωνή
Τα πλεονεκτήματα σε σχέση με το κλασσικό χειρουργείο, εκτός από την αποφυγή γενικής αναισθησίας, λέει η κ. Γκέλη, είναι η διατήρηση του μεγαλύτερου μέρους του θυρεοειδούς, ο μικρότερος κίνδυνος υποθυρεοειδισμού, λιγότερος πόνος, δυνατότητα επανάληψης της θεραπείας αν χρειαστεί, ταχύτερη ανάρρωση και επιστροφή στις δραστηριότητες, καθώς επίσης δεν υπάρχει χειρουργική τομή ή ουλή. Πόσο μειώνεται συνήθως το μέγεθος του όζου και σε πόσο χρονικό διάστημα φαίνεται το αποτέλεσμα, προκύπτει εύλογα το επόμενο ερώτημα. «Η συρρίκνωση είναι σταδιακή. Σημαντική μείωση παρατηρείται ήδη από τους 3 μήνες, στους 6-12 μήνες η μείωση φτάνει συνήθως το 50-90% του αρχικού όγκου, σε ορισμένες περιπτώσεις συνεχίζεται και μετά τον πρώτο χρόνο». Στο ερώτημα αν υπάρχει κίνδυνος να επηρεαστεί η φωνή, ή η λειτουργία του θυρεοειδούς η διακεκριμένη επεμβατική ακτινολόγος απαντά: «Οι παροδικές αλλαγές στη φωνή εμφανίζονται περίπου στο 1% και συνήθως υποχωρούν. Η μόνιμη βλάβη του λαρυγγικού νεύρου είναι πολύ σπάνια. Ο μόνιμος υποθυρεοειδισμός εμφανίζεται πολύ σπανιότερα σε σχέση με το χειρουργείο». Όσον αφορά τις επιπλοκές αυτές μπορεί να είναι «ήπιος πόνος, ή αίσθημα καύσου, μικρό αιμάτωμα ή οίδημα, παροδικές αλλαγές στη φωνή, σπάνια δερματικό έγκαυμα ή ρήξη όζου. Το συνολικό ποσοστό επιπλοκών είναι περίπου 3%, ενώ οι σοβαρές επιπλοκές 1-1,5%».
Σε δημόσια νοσοκομεία από το 2014
Σύμφωνα με τη διευθύντρια του Ακτινοδιαγνωστικού Τμήματος και της Κλινικής Επεμβατικής Ακτινολογίας του Αγίου Σάββα, η θερμική κατάλυση θυρεοειδούς εφαρμόζεται σε χώρες της Ευρώπης όπως η Ιταλία από το 2002, ενώ στην Ελλάδα ξεκίνησε το 2014 και μάλιστα σε δημόσια νοσοκομεία από επεμβατικούς ακτινολόγους. «Νοσοκομεία με οργανωμένη εμπειρία είναι, ο Άγιος Σάββας, το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Αττικόν, το Πανεπιστημιακό νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, το Νοσοκομείο Παπανικολάου και το Ασκληπιείο Βούλας». Σχετικά με το ποιες ειδικότητες εφαρμόζουν θερμική κατάλυση η κ. Γκέλη επισημαίνει: «Οι επεμβατικοί ακτινολόγοι είναι οι πιο συχνοί χειριστές της τεχνικής. Άλλες ειδικότητες που εφαρμόζουν τη μέθοδο είναι ενδοκρινολόγοι, χειρουργοί θυρεοειδούς, ή ΩΡΛ, αλλά αυτές οι ειδικότητες χρειάζονται επάρκεια και άδεια πιστοποίησης στον υπέρηχο». Αξίζει να αναφερθεί ότι οι τεχνικές θερμικής κατάλυσης δεν εφαρμόζονται μόνο στον θυρεοειδή, αλλά και σε άλλα όργανα όπως το ήπαρ, οι νεφροί, οι πνεύμονες και τα οστά, τόσο σε καλοήθεις όσο και σε κακοήθεις βλάβες.
