Μια ασυνήθιστα πρώιμη και έντονη περίοδος γρίπης καταγράφεται φέτος στην Ευρώπη, με την εποχική γρίπη Α (H3N2) να παρουσιάζει συνεχή αύξηση κρουσμάτων ήδη από τις αρχές του φθινοπώρου.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η κατάσταση έλαβε ανησυχητικές διαστάσεις, οδηγώντας την Εθνική Υπηρεσία Υγείας (NHS) στην ενεργοποίηση ειδικών προειδοποιήσεων και στην εντατικοποίηση των εκστρατειών εμβολιασμού. Η έξαρση δεν αποδίδεται στην εμφάνιση νέου ιού, αλλά σε μια ήδη γνωστή παραλλαγή του H3N2, η οποία υπέστη πρόσφατες μεταλλάξεις, ενώ παράλληλα βρήκε τον πληθυσμό με μειωμένα επίπεδα ανοσίας σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές.
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία του NHS, οι νοσηλείες αυξήθηκαν απότομα, με τον ημερήσιο μέσο όρο να εκτινάσσεται από 1.717 ασθενείς σε περισσότερους από 2.660 μέσα σε μία μόλις εβδομάδα. Οι προβλέψεις μάλιστα προειδοποιούσαν ότι ο αριθμός αυτός θα μπορούσε να φτάσει τις 5.000 έως 8.000 νοσηλείες έως τα μέσα Δεκεμβρίου, προκαλώντας έντονη ανησυχία σε ένα σύστημα υγείας που εξακολουθεί να δοκιμάζεται από τις επιπτώσεις της πανδημίας.
Παρότι η εποχική γρίπη στο βόρειο ημισφαίριο εμφανίζεται συνήθως από τα μέσα Νοεμβρίου έως τον Φεβρουάριο, φέτος το επιδημιολογικό όριο ξεπεράστηκε σημαντικά νωρίτερα. Στην Αγγλία, το 11% των εξεταζόμενων δειγμάτων ήταν θετικά στις αρχές Νοεμβρίου, έναντι μόλις 3% την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι, γεγονός που υποδηλώνει ότι η φετινή σεζόν ξεκίνησε τέσσερις έως πέντε εβδομάδες νωρίτερα από το αναμενόμενο.
Κυρίαρχο στέλεχος θεωρείται μια παραλλαγή του H3N2, προερχόμενη από γενεαλογία που είχε συνδεθεί με τη σοβαρότερη περίοδο γρίπης στην Αυστραλία. Από την άφιξή του στην Ευρώπη, ο ιός υπέστη τουλάχιστον επτά επιπλέον μεταλλάξεις, οδηγώντας στη δημιουργία του υποκλάδου K. Οι αλλαγές αυτές δεν φαίνεται να αυξάνουν τη βαρύτητα των συμπτωμάτων, αλλά ενισχύουν τη μεταδοτικότητα, στοιχείο που εξηγεί την ταχεία εξάπλωση.
Την ίδια στιγμή, η Παναμερικανική Οργάνωση Υγείας (PAHO) προειδοποιεί για σταδιακή αύξηση των κρουσμάτων του υποκλάδου K και στη Βόρεια Αμερική, με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά να καταγράφουν ολοένα περισσότερες ανιχνεύσεις. Παρόμοια εικόνα παρουσιάζεται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες: η Γερμανία κατέγραψε πρόωρη έναρξη της σεζόν, η Γαλλία βρίσκεται σε φάση επιδημίας στο μεγαλύτερο μέρος της επικράτειάς της, ενώ η Ισπανία και η Ιρλανδία σημειώνουν σημαντική αύξηση νοσηλειών και κρουσμάτων.
Ποια είναι τα συμπτώματα
Παρά τον χαρακτηρισμό «σούπερ γρίπη» που χρησιμοποιήθηκε από ορισμένους ειδικούς, τα διαθέσιμα δεδομένα δεν δείχνουν αυξημένη σοβαρότητα των μεμονωμένων περιστατικών. Τα συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν υψηλό πυρετό, ξηρό βήχα, έντονη κόπωση, μυαλγίες και, σε ορισμένες περιπτώσεις, γαστρεντερικές διαταραχές.
Οι ειδικοί τονίζουν τη σημασία της πρόληψης, συστήνοντας τον αντιγριπικό εμβολιασμό, ιδίως για τις ευπαθείς ομάδες, όπως οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες γυναίκες, τα μικρά παιδιά και τα άτομα με χρόνια νοσήματα. Παράλληλα, κρίνεται απαραίτητη η ενίσχυση της επιδημιολογικής επιτήρησης και η έγκαιρη προετοιμασία των συστημάτων υγείας, ώστε να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά η αυξημένη πίεση των επόμενων μηνών.
