Η έκθεση στο φως κατά τη διάρκεια της νύχτας δεν επηρεάζει μόνο την ποιότητα του ύπνου, αλλά ενδέχεται να συνδέεται και με την εμφάνιση των πιο θανατηφόρων ασθενειών παγκοσμίως – των καρδιαγγειακών παθήσεων.
Ο ύπνος στο σκοτάδι σώζει την καρδιά
Νέα έρευνα, δημοσιευμένη στο περιοδικό JAMA Network Open, δείχνει ότι τα άτομα που κοιμούνται σε φωτεινά περιβάλλοντα έχουν 56% μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας, 32% υψηλότερο κίνδυνο στεφανιαίας νόσου και 28% αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου.
Η μελέτη, στην οποία συμμετείχαν περίπου 89.000 άτομα, θεωρείται η μεγαλύτερη του είδους της που διερευνά τη σχέση ανάμεσα στην έκθεση στο φως και την καρδιαγγειακή υγεία.
Οι ερευνητές ανέλυσαν 13 εκατομμύρια ώρες δεδομένων, καταγεγραμμένων μέσω φορητών συσκευών, που οι συμμετέχοντες είχαν ανοιχτό φως μεταξύ 12:30 π.μ. και 6 π.μ.
Το φως «μπερδεύει» το βιολογικό ρολόι
Σύμφωνα με τον Δρ Daniel Windred, συν-συγγραφέα της μελέτης και ερευνητή στο Πανεπιστήμιο Flinders της Αυστραλίας, το φως τη νύχτα φαίνεται να επηρεάζει τους κιρκάδιους ρυθμούς, το εσωτερικό «ρολόι» του οργανισμού που ρυθμίζει τον κύκλο ύπνου και εγρήγορσης.
«Το φως τη νύχτα μπορεί να μπλοκάρει την παραγωγή της μελατονίνης, της ορμόνης που μας βοηθά να κοιμηθούμε», εξηγεί ο Δρ Julio Fernandez-Mendoza, ειδικός στην ιατρική του ύπνου στο Penn State Health. Η διαταραχή αυτή ενδέχεται να προκαλεί αύξηση των ορμονών του στρες, της αρτηριακής πίεσης και των επιπέδων γλυκόζης, επιβαρύνοντας την καρδιαγγειακή λειτουργία.
Τι έδειξαν τα στοιχεία
Οι συμμετέχοντες της μελέτης, ηλικίας κατά μέσο όρο 62 ετών, προέρχονταν από την έρευνα UK Biobank, που παρακολουθεί την υγεία άνω των 500.000 Βρετανών εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες. Όσοι εκτέθηκαν στο πιο έντονο φως είχαν:
- 47% μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιακής προσβολής,
- 32% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης κολπικής μαρμαρυγής.
Η επίδραση του φωτός φάνηκε να είναι πιο έντονη στις γυναίκες και στους νεότερους συμμετέχοντες.
Πρακτικές συμβουλές για υγιή ύπνο
Οι ειδικοί προτείνουν ορισμένα απλά μέτρα που μπορούν να μειώσουν την έκθεση στο φως τη νύχτα και να προστατεύσουν την καρδιά:
- Αποφύγετε τις οθόνες (κινητό, τηλεόραση, υπολογιστή) τουλάχιστον 2–4 ώρες πριν τον ύπνο.
- Σβήστε τα περιττά φώτα στο σπίτι ή χρησιμοποιήστε απαλό, ζεστό φωτισμό.
- Απομακρύνετε φωτεινά ρολόγια ή συσκευές από το κομοδίνο.
- Χρησιμοποιήστε κουρτίνες συσκότισης ή μάσκα ύπνου για απόλυτο σκοτάδι.
Περιορισμοί και επόμενα βήματα
Αν και η μελέτη δείχνει ισχυρές συσχετίσεις, δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση. Οι ερευνητές τονίζουν ότι χρειάζονται περισσότερες έρευνες, ειδικά με μεγαλύτερη ποικιλία συμμετεχόντων, για να κατανοηθεί πώς ακριβώς το φως επηρεάζει τον οργανισμό και πώς μπορούν να διαμορφωθούν πρακτικές οδηγίες φωτισμού για την υγεία της καρδιάς.
