Χθες, ήσουν ξαπλωμένος σε μία παραλία, ή στον καναπέ με το βιβλίο που επιτέλους βρήκες χρόνο να τελειώσεις. Σήμερα, κοιτάζεις αμέτρητα αδιάβαστα μηνύματα. H επιστροφή στη δουλειά μετά τις διακοπές μπορεί να είναι δυσάρεστη για όλους. Όμως, για ανθρώπους που έχουν πάθει burnout (επαγγελματική εξουθένωση), αυτή η μετάβαση είναι ακόμα πιο δύσκολη.
Παρότι οι διακοπές μπορεί να φαίνεται η προφανής λύση για κάποιον που τον «πνίγει» η δουλειά, η αποχή από την εργασία μπορεί να αποκαλύψει πόσο εξαντλημένος είναι, επισημαίνει η Τζάνετ Μπένετ, επίκουρη καθηγήτρια στο University of North Carolina, που μελετά τις συνέπειες του στρες στην υγεία.
Πώς θα καταλάβουμε αν έχουμε πάθει burnout
Αυτό πηγάζει από το αίσθημα ότι δεν έχουμε τον έλεγχο της δουλειάς μας. Οι άνθρωποι μπορεί να τρέμουν την εργασία τους, κάτι που επηρεάζει και την υπόλοιπη ζωή τους.
Συνήθως νιώθουν ότι δεν έχουν ενέργεια να κάνουν τίποτα άλλο παρά να βγάλουν την ημέρα. Οικογενειακές ευθύνες, φίλοι και χόμπι μένουν στην άκρη. Ακόμη κι αν έχουν τον χρόνο να τα κάνουν όλα αυτά, μπορεί να νιώθουν υπερβολικά κουρασμένοι ή απαθείς, σημειώνει η Άντζελα Νιλ- Μπάρνετ, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Kent State University, μιλώντας στους New York Times.
Οι διακοπές μπορεί να αμβλύνουν το burnout σε κάποιες περιπτώσεις: οι άνθρωποι επιστρέφουν στη δουλειά νιώθοντας ότι έχουν γεμίσει τις μπαταρίες τους και πως μπορούν να αντιμετωπίσουν καλύτερα τον φόρτο εργασίας. Όμως, όταν κάποιος είναι έντονα στρεσαρισμένος, οι διακοπές είναι σαν τσιρότο. Μπορεί να νιώθουν καλύτερα όσο έχουν άδεια, αλλά μόλις έρθει η ώρα να επιστρέψουν αγχώνονται ξανά.
Για να καταλάβουμε αν έχουμε πάθει burnout, η δρ. Μπένετ προτείνει να απαντήσουμε μερικές ερωτήσεις μόλις επιστρέψουμε στη δουλειά: Κοιμόμασταν άνετα κατά τη διάρκεια της άδειας αλλά τώρα στριφογυρίζουμε στο κρεβάτι; Ανεβαίνουν οι σφυγμοί όταν είμαστε καθ’ οδόν για τη δουλειά; Το πρόγραμμά μας δεν αφήνει κανένα περιθώριο να περάσουμε χρόνο με τους αγαπημένους μας ή για αποσυμπίεση;
Πώς θα γίνει πιο εύκολη η επιστροφή στη δουλειά
Ένας λόγος που το burnout μπορεί να είναι τόσο έντονο ακόμα και μετά τις διακοπές είναι ότι οι άνθρωποι συνήθως δουλεύουν πιο σκληρά τις ημέρες πριν από την άδειά τους, επισημαίνει η Θία Γκάλαχερ, κλινική ψυχολόγος και επίκουρη καθηγήτρια του NYU. Μπορεί να τους καταβάλει το να πάνε από την εντατική δουλειά στις διακοπές και από εκεί ξανά πίσω στην εργασία τους.
Αν μπορείτε, αφήστε μία ημέρα κενό ανάμεσα στο τέλος των διακοπών και την επιστροφή στη δουλειά, συμβουλεύει η δρ. Γκάλαχερ. Αυτή την ημέρα μπορούμε να αδειάσουμε τις βαλίτσες, να κάνουμε τα ψώνια του σούπερ μάρκετ και να επιστρέψουμε ήπια στην καθημερινότητα, ώστε η μετάβαση να είναι λιγότερο απότομη.
Μόλις επιστρέψουμε στη δουλειά, θα πρέπει να δώσουμε προσοχή στο πώς το στρες επηρεάζει το σώμα μας, λέει η δρ. Μπένετ. Μάλιστα, συμβουλεύει να κρατάμε σημειώσεις κάθε ημέρα για το πώς νιώθουμε και τι πιστεύουμε ότι το προκαλεί αυτό.
Αν για παράδειγμα έχουμε πονοκέφαλο μετά τη συζήτηση με έναν συγκεκριμένο συνάδελφο, ή είμαστε ιδιαίτερα αγχωμένοι πριν από μία επαναλαμβανόμενη συνάντηση, καλό θα είναι να καταστρώσουμε ένα σχέδιο για να ηρεμήσουμε. Αυτό μπορεί να είναι μια άσκηση αναπνοής πριν από το μίτινγκ, ή να κάνουμε έναν σύντομο περίπατο έπειτα από μία συζήτηση.
Οι συνάδελφοι μπορεί επίσης να βοηθήσουν, αναφέρει η Κριστίνα Μάρλας, καθηγήτρια ψυχολογίας στο University of California, που μελετά το burnout. Μπορούμε να τους ρωτήσουμε πώς διαχειρίζονται τον φόρτο εργασίας ή με ποιο τρόπο αντιμετωπίζουν έναν «δύσκολο» προϊστάμενο.
