Για πρώτη φορά, οι επιστήμονες κατέγραψαν τα εγκεφαλικά κύματα ενός ετοιμοθάνατου. Οι καταγραφές δείχνουν ότι θα μπορούσε να υπάρχει κάποια αλήθεια στη δήλωση ότι «η ζωή πέρασε μπροστά από τα μάτια του», όταν κανείς βιώσει μια επιθανάτια εμπειρία. Τα ευρήματα, τα οποία έχουν δημοσιευθεί στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Aging Neuroscience, δεν είναι ενδεικτικά επειδή ο ασθενής είχε υποστεί εγκεφαλικές βλάβες.
«Εδώ και δεκαετίες, οι άνθρωποι έχουν αναφέρει επεισόδια παράδοξης διαύγειας και αυξημένης συνείδησης σε σχέση με το θάνατο. Αυτό είναι ενδιαφέρον, καθώς αυτό φαίνεται να συμβαίνει σε περιοχές του εγκεφάλου που κλείνουν σε σχέση με το θάνατο», λέει ο Dr. Sam Parnia, διευθυντής της έρευνας κρίσιμης φροντίδας και ανάνηψης στο NYU Langone.
«Αν και, στο παρελθόν, είχε υποτεθεί ότι αυτά μπορεί απλά να είναι ανέκδοτα, έρευνες πληθυσμού έχουν δείξει ότι αυτό το φαινόμενο εμφανίζεται σε περίπου 10 τοις εκατό του πληθυσμού [υποδηλώνοντας] ότι περίπου 800 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν με αυτό», λέει ο Dr. Parnia στο Popular Mechanics.
Η ομάδα που συνεργάζεται με τον ασθενή ήταν σε θέση να συλλάβει περίπου 900 δευτερόλεπτα εγκεφαλικής δραστηριότητας και εστίασε το μεγαλύτερο μέρος της ανάλυσής της στα πρώτα 30 δευτερόλεπτα, πριν και αφού η καρδιά του ασθενούς σταμάτησε να χτυπά.
Αμέσως μετά την καρδιακή ανακοπή, παρατηρήθηκαν αλλαγές στα εγκεφαλικά κύματα που εμπλέκονται σε γνωστικές λειτουργίες ανώτερης τάξης, συμπεριλαμβανομένης της επεξεργασίας πληροφοριών, της συγκέντρωσης, της ανάκτησης μνήμης, της συνειδητής αντίληψης και των διαφόρων σταδίων του ονείρου, υποδεικνύοντας πιθανώς ότι ο εγκέφαλος συμμετείχε ενεργά στην ανάκληση μνήμης.
“ΑΥΤΌ ΑΥΞΆΝΕΙ ΤΗΝ ΠΙΘΑΝΌΤΗΤΑ ΝΑ ΈΧΕΙ ΑΝΑΚΑΛΥΦΘΕΊ ΈΝΑΣ ΔΕΊΚΤΗΣ ΔΙΑΎΓΕΙΑΣ ΣΤΟ ΤΈΛΟΣ ΤΗΣ ΖΩΉΣ"
«Αυτό που είναι πιο ενδιαφέρον είναι ότι, αυτό φαίνεται να συμβαίνει όταν ο εγκέφαλος κλείνει στο τέλος της ζωής. Αυτή η μελέτη υποστηρίζει αυτές τις περιγραφές και σίγουρα εγείρει την πιθανότητα να έχει ανακαλυφθεί ένας δείκτης διαύγειας στο τέλος της ζωής», λέει ο Dr. Parnia.
Ωστόσο, η ομάδα που συνεργάστηκε με τον ασθενή δεν μπορεί να είναι σίγουρη ότι η ζωή του «περνάει μπροστά στα μάτια του» επειδή η υγεία του ήταν ήδη σε παρακμή τη στιγμή του θανάτου - είχε υποστεί εγκεφαλικές βλάβες που περιελάμβαναν αιμορραγία, οίδημα και επιληπτικές κρίσεις. Επιπλέον, έπαιρνε αντιεπιληπτικά φάρμακα που περιπλέκουν περαιτέρω το πώς έμοιαζαν τα δεδομένα, καθώς και την ερμηνεία αυτών των δεδομένων.
Επιπλέον, η ομάδα δεν είχε άρτιε/υγιείς σαρώσεις του εγκεφάλου του ασθενούς προκειμένου (το δείγμα) να συγκριθεί με τις πιο πρόσφατες σαρώσεις, στις οποίες ο ασθενής βρισκόταν ήδη σε κατάσταση παρακμής.
Στην εργασία τους, η ομάδα που συνεργάστηκε με αυτόν τον ασθενή θεωρούσε ότι επειδή η «διασταυρούμενη σύζευξη» μεταξύ των κυμάτων «άλφα» και «γάμμα» υποδηλώνει ανάκληση μνήμης σε υγιείς ασθενείς, ο συγκεκριμένος ασθενής θα μπορούσε να έχει βιώσει μια «ανάκληση της ζωής», ή αυτό που συχνά αναφέρεται ως ζωή κάποιου που «περνά μπροστά στα μάτια του».
Τα κύματα του εγκεφάλου «άλφα» παράγονται όταν είμαστε σε εγρήγορση αλλά και ήρεμοι, και μας βοηθούν με δραστηριότητες όπως, η μάθηση και ο συντονισμός. Τα κύματα «γάμμα» είναι τα ταχύτερα και σχετίζονται με εγρήγορση υψηλού επιπέδου, γνωστική λειτουργία, μνήμη και εστίαση.
Σύμφωνα με τον Dr. Parnia, ενώ ο εγκέφαλος βρίσκεται σε διαδικασία διακοπής λειτουργίας και θανάτου, «υπάρχει απειθαρχοποίηση τμημάτων του εγκεφάλου (δηλαδή εμφάνιση λειτουργιών) που συνήθως είναι καταθλιπτικά από τη συνήθη εγκεφαλική μας δραστηριότητα», όπως αυτά που χρησιμοποιούμε για να ξεπεράσουμε τις καθημερινές μας εργασίες. Εξαιτίας αυτού, μας παρέχεται πρόσβαση σε αυτό που ο Parnia αποκαλεί «πτυχές της πραγματικότητας στο θάνατο στις οποίες κανονικά δεν θα είχαμε πρόσβαση», συμπεριλαμβανομένου του βάθους της συνειδητότητάς μας.
Είναι ουσιαστικά αδύνατο να μάθουμε περισσότερα για το τι συμβαίνει μέσα στον εγκέφαλό μας κατά τη διάρκεια του θανάτου, κι αυτό γιατί οι επιστήμονες θα πρέπει να παρατηρήσουν τη νευρική δραστηριότητα υγιών ατόμων.
«Δεν αναμένουμε θάνατο σε υγιή άτομα και συνεπώς δεν μπορέσαμε να λάβουμε καταγραφές στη φάση του θανάτου σε τίποτα άλλο εκτός από περιστάσεις που αφορούν παθολογικές καταστάσεις σε νοσοκομειακές δομές αυξημένης φροντίδας», σημειώνουν οι συντάκτες της εφημερίδας. Το γεγονός ότι η ομάδα κατάφερε να συλλάβει τα εγκεφαλικά κύματα του 87χρονου ασθενούς καθώς πέθαινε, συνέβη εξ ολοκλήρου, από παρ' όλα αυτά».
