Ως προς το προσφυγικό και μεταναστευτικό ζήτημα έστειλε το μήνυμα ότι «το μέλλον της Ευρώπης δεν μπορεί να δομηθεί με τείχη αποκλεισμού» και πως δεν υπάρχει η πολυτέλεια για επιλογές εξωτερικής πολιτικής χωρίς να εξετάζονται εκ των προτέρων ποιες θα είναι οι συνέπειες.
Αναφερόμενος στο πρόγραμμα σταθεροποίησης που συμφώνησε η κυβέρνηση μετά από τις πολύμηνες διαπραγματεύσεις, τόνισε ότι συμπεριλαμβάνει βαθιές μεταρρυθμίσεις και θα επιτρέψει να σταθεροποιηθεί η οικονομία με το να τεθούν θεμέλια για μια αναδιάρθρωση του χρέους της χώρας, καθώς επίσης και πως συνεχίζεται να χρειάζεται να παλέψουμε βήμα-βήμα για να εφαρμοστεί μια ατζέντα αναπτυξιακή και όχι μια ατζέντα λιτότητας.
Ειδικότερα, ο Έλληνας πρωθυπουργός τόνισε ότι αν και έχουν επιτευχθεί πολλά, ωστόσο το όραμα των ιδρυτών του Οργανισμού δεν έχει εκπληρωθεί και πως σήμερα βιώνουμε μια τεράστια ανθρωπιστική κρίση, άνευ προηγουμένου μεταναστευτικά κύματα και αύξηση της φτώχειας, της βίας και παραβίασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ο κ. Τσίπρας υπογράμμισε ότι το μεγάλο ερώτημα δεν είναι να αναγνωρίσουμε τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε, αλλά πως το μείζον ερώτημα που πρέπει να απαντήσει ο Οργανισμός αυτός που ιδρύθηκε για τον λόγο αυτό, είναι το πώς αντιμετωπίζει τις προκλήσεις αυτές με τη βάση των κοινών αξιών μας που θεσπίζονται στη Χάρτα του ΟΗΕ. Επισήμανε ότι καθώς περνούν τα χρόνια φαίνεται να επιστρέφουμε όχι μόνο στα ίδια προβλήματα αλλά και στις ίδιες απαρχαιωμένες συνταγές που προκάλεσαν τα προβλήματα αυτά.
«Γι' αυτό», υπογράμμισε, «οι μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε σήμερα είναι υπαρξιακές: Θα συνεχίσουμε με τις ίδιες παλιές συνταγές κοινωνικού αποκλεισμού και κοινωνικού κατακερματισμού και μεταναστευτικών ρευμάτων ή θα προσπαθήσουμε να κατακτήσουμε το μέλλον μας βήμα προς βήμα με εμπιστοσύνη και την ικανότητα να μάθουμε από τα λάθη μας;».
Ο Έλληνας πρωθυπουργός αναφέρθηκε στις τρεις κρίσεις που αντιμετωπίζει η πατρίδα μας τα τελευταία χρόνια. Ειδικότερα, επισήμανε ότι, όπως και πολλές άλλες χώρες, η Ελλάδα επλήγη πάρα πολύ άγρια από την οικονομική κρίση του 2008 λόγω των διαρθρωτικών αδυναμιών της οικονομίας της και του δημοσιονομικού της ελλείμματος. Σημείωσε ότι όμως η νεοφιλελεύθερη συνταγή που εμείς και άλλες ευρωπαϊκές χώρες που κληθήκαμε να εφαρμόσουμε παρά το μεγάλο κοινωνικό κόστος, οδήγησαν σε μεγαλύτερη εμβάθυνση της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης αντί να της αντιμετωπίσουν. Χάσαμε, επισήμανε, το 25% του ΑΕΠ μας, ο λόγος ΑΕΠ προς χρέος αυξήθηκε στο 180%, ενόσω η ανεργία έφτασε το 27% και η μετανάστευση πτυχιούχων προς το εξωτερικό επιταχύνθηκε.
Ο κ. Τσίπρας είπε ότι αυτό που αντιμετωπίσαμε είναι μια πολύ σθεναρή αφοσίωση κάποιων στο ότι η Ελλάδα θα έπρεπε να βγει από την Ευρωζώνη ή ότι οι διαρθρωτικές και θεσμικές μεταρρυθμίσεις που χρειαζόμαστε θα πρέπει να συνδυαστούν με πολύ άγρια λιτότητα και με μεγάλη περικοπή μισθών και συντάξεων.
Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι μετά από πολύμηνες διαπραγματεύσεις η Ελλάδα συμφώνησε σε ένα νέο πρόγραμμα σταθεροποίησης που συμπεριλαμβάνει μεταρρυθμίσεις βαθιές και στο σύστημα δημόσιας διοίκησης, στο συνταξιοδοτικό και στο φορολογικό σύστημα και που θα επιτρέψει να σταθεροποιηθεί η οικονομία με το να τεθούν θεμέλια για μια αναδιάρθρωση του χρέους μας. Ο κ. Τσίπρας συμπλήρωσε ότι δυστυχώς την ίδια ώρα επιβάλλει μέτρα που επιβαρύνουν περαιτέρω την κοινωνία και την οικονομία και τα οποία θα έπρεπε να είχαν αποφευχθεί, για να σημειώσει ότι συνεχίζεται να χρειάζεται να παλέψουμε βήμα-βήμα για να εφαρμοστεί μια ατζέντα αναπτυξιακή και όχι μια ατζέντα λιτότητας, προκειμένου να υπερασπίσουμε τα πιο ευάλωτα τμήματα της κοινωνίας και να κάνουμε μια δίκαιη κατανομή των φορτίων, προκειμένου να συνδέσουμε την ανάπτυξη της οικονομίας και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης, στην ανάγκη αναδιάρθρωσης τους χρέους μας.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός είπε ότι πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι χρειαζόμαστε ένα παγκόσμιο χρηματοοικονομικό, χρηματοπιστωτικό, οικονομικό σύστημα που θα αντιμετωπίζει τις παγκόσμιες στρατηγικές και την αναπτυξιακή ατζέντα μετά το 2015. Πρέπει, τόνισε, να αντιμετωπίσουμε το θέμα αναδιάρθρωσης δημοσίων χρεών σε όλα τα ανάλογα φόρα συμπεριλαμβανομένου και αυτού προκειμένου να ενισχύουμε αναπτυξιακές στρατηγικές και όχι στρατηγικές λιτότητας.
Αναφερόμενος στην έτερη σημαντική περιφερειακή κρίση που αντιμετωπίζει η Ελλάδα, την αντιμετώπιση των μεταναστευτικών κυμάτων άνευ προηγουμένου (από την αρχή του χρόνου πάνω 300.000 κυρίως από Συρία και Αφγανιστάν πέρασαν από την Ελλάδα για να πάνε σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες), σημείωσε ότι ο λαός της Ελλάδας επέδειξε αλληλεγγύη. Επισήμανε ότι σε συνεργασία με την ΕΕ και άλλους διεθνείς οργανισμούς, η Ελλάδα καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να χειριστεί τις ροές με αποτελεσματικό και ανθρώπινο τρόπο, βελτιώνοντας της εγκαταστάσεις υποδοχής και τις διαδικασίες αναγνώρισης και ταυτοποίησης των ατόμων και δημιουργώντας hotspots.
Παρόλα αυτά, σημείωσε, για κάποιους ο μόνος τρόπος αντιμετώπισης είναι να υψώσουμε πιο ψηλά τείχη, να αποτρέψουμε διά της βίας τους πρόσφυγες ή να μεταθέσουμε τις ευθύνες σε άλλους όσο το δυνατόν πιο μακριά. «Δεν πιστεύουμε», υπογράμμισε, «ότι το μέλλον της Ευρώπης και του κόσμου μας μπορεί να δομηθεί με όλο και υψηλότερα τείχη αποκλεισμού ή με νήπια που πεθαίνουν στην πόρτα μας». Δεν πρέπει να ξεχάσουμε ότι πολλοί από τους προγόνους μας υπήρξαν μετανάστες και πρόσφυγες και δεν μπορούμε να επιτρέψουμε στον ρατσισμό και στην ξενοφοβία να καταστρέψει τις κοινές μας αρχές, τόνισε ο κ. Τσίπρας.
Σημείωσε, επίσης, ότι στο πλαίσιο του ΟΗΕ πρέπει να δομήσουμε τους απαραίτητους μηχανισμούς επανεγκατάστασης από τις όμορες προς τη Συρία χώρες, υποστηρίζοντας τις ταυτόχρονα στην φιλοξενία των προσφύγων και διαλύοντας τα κανάλια διακίνησης. Επιπλέον, σημείωσε ότι ταυτόχρονα θα πρέπει να υποστηριχθούν χώρες υποδοχής όπως η Ελλάδα στην προσπάθειά τους να διαχειριστούν τις ροές αυτές.
Τρίτον, αναφέρθηκε στο γεγονός ότι η Ελλάδα είναι στο επίκεντρο μιας τρίτης κρίσης, ασφαλείας, που επηρεάζει αυτή την προσφυγική κρίση. Βρίσκεται, επισήμανε, στην καρδιά ενός τριγώνου αποσταθεροποίησης, με την Ουκρανία στον Βορρά και τις συγκρούσεις στη Λιβύη και τη Μέση Ανατολή, προς Νότο και Ανατολικά.
Αναφερόμενος ειδικότερα στον ρόλο της Ελλάδας στην ευρύτερη περιοχή, ο πρωθυπουργός τόνισε την ανάγκη να βρεθεί διπλωματική λύση στην κρίση της Συρίας και να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι τζιχαντιστές. Επίσης, ο κ. Τσίπρας τάχθηκε υπέρ της δημιουργίας παλαιστινιακού κράτους στα προ του 1967 σύνορα.
Ο κ. Τσίπρας εξέφρασε τη βούληση της Ελλάδας να βελτιώσει τις σχέσεις της με την Τουρκία με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, τονίζοντας ότι η επίλυση του Κυπριακού είναι προϋπόθεση για την πλήρη εξομάλυνση των ελληνοτουρκικών σχέσεων. Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι στο πλαίσιο αυτό η Ελλάδα στηρίζει τον διάλογο για τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης με τη γειτονική χώρα.
Για το Κυπριακό, ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι η Κύπρος εξακολουθεί να είναι διαιρεμένη 41 χρόνια μετά την τουρκική εισβολή και υπογράμμισε την ανάγκη να υπάρξει αμοιβαία αποδεκτή λύση και βιώσιμη συμφωνία προς όφελος των δύο κοινοτήτων.
Για τα βαλκάνια ο πρωθυπουργός τόνισε την ανάγκη ειρηνικής διευθέτησης των διαφορών, ενώ αναφέρθηκε και στο θέμα της ονομασίας, σημειώνοντας την ανάγκη επίλυσής του στο πλαίσιο των ελληνικών προτάσεων.
Σε ό,τι αφορά την Ουκρανία, η Ελλάδα υποστηρίζει την εδαφική της ακεραιότητα, την ανεξαρτησία της και την εθνική της κυριαρχία μέσα στα διεθνώς αναγνωρισμένα σύνορα της. Αναγνωρίζει την προσπάθεια της ομάδας της Νορμανδίας και του συμφιλιωτικού ρόλου του ΟΟΣΑ προκειμένου να αποφευχθεί ένας φαύλος κύκλος στρατικοποίησης της περιοχής και κάλεσε τους προσυπογράφοντες τη συμφωνία του Μινσκ να τηρήσουν και να τιμήσουν τη συμφωνία αυτή.
