«Η ΕΕ κινδυνεύει με διάλυση από την Ακροδεξιά και τις νεοφιλελεύθερες πολιτικές που την θρέφουν», αναφέρει ο Αλέξης Τσίπρας σε συνέντευξη που παραχώρησε στο γαλλικό περιοδικό Marianne, τονίζοντας πως «οι προοδευτικές δυνάμεις σε όλη την Ευρώπη οφείλουν να υψώσουν τοίχος απέναντι στην Ακροδεξιά».
«Στόχος μας να πάρουμε πίσω την ευκαιρία για δίκαιη ανάπτυξη που σπατάλησε ο Μητσοτάκης», πρόσθεσε και συνέχισε: «Νέος οικονομικός και κοινωνικός πατριωτισμός σημαίνει παράγουμε περισσότερα, μοιραζόμαστε δικαιότερα, ζούμε καλύτερα στον τόπο μας. Ο φόρος του μεγάλου πλούτου η μόνη λύση για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων».
Αναλυτικά η συνέντευξη του Αλέξη Τσίπρα:
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
*Στην Ελλάδα, η ανεργία μειώνεται, η ανάπτυξη έχει επιστρέψει... Για την κυβέρνηση, η κατάσταση είναι καλύτερη σήμερα απ’ ό,τι το 2019! Τι απαντάτε;*
Δεν είναι αυτή η άποψη των Ελλήνων! Το 2019, η χώρα μόλις είχε βγει από τα μνημόνια [συμφωνίες μεταξύ της Αθήνας και των πιστωτών της –ΕΕ, ΕΚΤ, ΔΝΤ– για τη χορήγηση δανείων με αντάλλαγμα την εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, σημ. σύντ.], από μια τρομερή κρίση που είχε μειώσει το ΑΕΠ της κατά 25% και είχε υποστεί λιτότητα. Η κατάσταση έχει επιδεινωθεί και οι ανισότητες έχουν διευρυνθεί. Η Ελλάδα βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις σχεδόν όλων των ευρωπαϊκών κατατάξεων.
Το 2019, ο μέσος ελληνικός μισθός ήταν κατά 83% υψηλότερος από τον βουλγαρικό· σήμερα είναι υψηλότερος μόλις κατά 17%. Το 2019, δεν δαπανούσατε το 40% του εισοδήματός σας για το ενοίκιο. Το κόστος ζωής, που είναι τρομακτικό, επιδεινώνεται σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας των καρτέλ που κυριαρχούν σχεδόν σε ολόκληρη την οικονομία. Ο πληθωρισμός είναι από τους υψηλότερους στην ΕΕ. Οι τιμές στα σούπερ μάρκετ είναι αντίστοιχες, αν όχι υψηλότερες, από τις τιμές στη Γαλλία. Η χώρα βρίσκεται στην τελευταία θέση της ΕΕ ως προς το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης.
Ένας μέσος Έλληνας πρέπει να κάνει δύο δουλειές ή να εργάζεται δώδεκα ώρες την ημέρα για να τα βγάλει πέρα. Με λίγα λόγια, έχουμε βουλγαρικούς μισθούς, γαλλικές τιμές και κινεζικές συνθήκες εργασίας. Είναι σαν η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη να επιβάλλει ένα νέο μνημόνιο στον ελληνικό λαό.
Από το 2019, χάνει όλες τις ευκαιρίες για την ανάταξη της χώρας. Για παράδειγμα, η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) άνοιξε τις στρόφιγγες της ρευστότητας κατά τη διάρκεια της πανδημίας και στη συνέχεια προσέφερε σημαντικές δυνατότητες χρηματοδότησης, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης. Η Ελλάδα θα μπορούσε να τις είχε αξιοποιήσει για να καλύψει την απόσταση που τη χωρίζει από τα άλλα κράτη της ΕΕ. Αλλά δεν το έκανε!
*Τι προτείνετε;*
Στη Θεσσαλονίκη παρουσίασα τις βασικές γραμμές ενός εθνικού σχεδίου ανασυγκρότησης: «Παράγουμε περισσότερα, αναδιανέμουμε δικαιότερα, ζούμε καλύτερα». Το σχέδιο αυτό, απαραίτητο για να αποφύγουμε μια νέα κρίση, χαράζει μια προοπτική δίκαιης ανάπτυξης και ανασυγκρότησης της παραγωγικής βάσης της χώρας, προϋπόθεση για μια βιώσιμη οικονομία που θα ωφελεί κάθε νοικοκυριό.
Αντί να αναπτύσσουμε αποκλειστικά τον τουρισμό και τα ακίνητα, τομείς ιδιαίτερα ευάλωτους στις οικονομικές διακυμάνσεις, πρέπει να επενδύσουμε στους τομείς στους οποίους η χώρα μας διαθέτει ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα: στην ποιοτική αγροτική παραγωγή, στη βιομηχανία –μεταποίηση, φαρμακοβιομηχανία κ.ά.– και στην καινοτομία. Και η Ελλάδα διαθέτει πραγματικό ανθρώπινο κεφάλαιο.
Για να χρηματοδοτήσουμε αυτή την προσπάθεια, θα δημιουργήσουμε ένα Εθνικό Ταμείο Σύγκλισης. Θα αποτελέσει βασικό εργαλείο για την παραγωγική ανασυγκρότηση και για τη δημιουργία της βιώσιμης ανάπτυξης που απαιτείται για τη στήριξη ενός ισχυρού κοινωνικού κράτους. Αυτή είναι η βάση ενός νέου κοινωνικού και οικονομικού πατριωτισμού.
*Δηλαδή;*
Εμπνέομαι, μεταξύ άλλων, από τον Δημοκρατικό βουλευτή της Καλιφόρνιας Ρο Κάνα, τον Μπέρνι Σάντερς και τους οικονομολόγους Τομά Πικετί και Γκαμπριέλ Ζουκμάν. Η χώρα μας πρέπει να διαφυλάξει την κοινωνική της συνοχή. Αν όμως μια μικρή μειοψηφία συνεχίσει να συσσωρεύει τον πλούτο, οι κοινωνικές εντάσεις θα πολλαπλασιαστούν και θα διαλύσουν την κοινωνική συνοχή.
Με την παγκοσμιοποίηση, ο πλούτος δεν συνδέεται πλέον μόνο με το εισόδημα, αλλά με τη συσσώρευση κεφαλαίου σε παγκόσμια κλίμακα, η οποία ενισχύεται μέσω σύνθετων χρηματοοικονομικών προϊόντων και της τοποθέτησης κεφαλαίων σε φορολογικούς παραδείσους. Ωστόσο, η φορολόγηση των εισοδημάτων παραμένει αρμοδιότητα των κρατών.
Για λόγους κοινωνικής δικαιοσύνης, θα εισαγάγω φόρο περιουσίας για το πλουσιότερο 1% της χώρας, ύψους 1% επί της περιουσίας του. Ο Ζουκμάν προτείνει 2%, αλλά σε παγκόσμια κλίμακα, κάτι που προϋποθέτει συντονισμό όλων των κρατών, ομόφωνη συμφωνία στην ΕΕ και διακρατικές συμφωνίες εφαρμογής. Ας θεσπίσουμε, λοιπόν, στην Ελλάδα αυτόν τον πατριωτικό φόρο του πλουσιότερου 1% προς το υπόλοιπο 99%.
*Το νέο σας κόμμα βρίσκεται δεύτερο στις δημοσκοπήσεις. Είναι αυτό πηγή ελπίδας για εσάς;*
Ναι, είναι ελπίδα για εμάς, αλλά κυρίως για την ελληνική κοινωνία! Οι πολίτες έχουν καταλάβει ότι η πολιτική της σημερινής κυβέρνησης διευρύνει τις ανισότητες και βυθίζει τη χώρα στη διαφθορά. Επτά στους δέκα Έλληνες επιθυμούν πολιτική αλλαγή. Η κοινή γνώμη αντέδρασε πολύ θετικά στη δημιουργία του κόμματος.
Βεβαίως, δεν έχουμε κοινοβουλευτική εκπροσώπηση ούτε κρατική χρηματοδότηση. Έχουμε όμως προγραμματικές προτάσεις, πολιτικό λόγο και, πάνω απ’ όλα, γνωρίζουμε προς ποια κατεύθυνση θέλουμε να οδηγήσουμε τη χώρα. Θέλουμε να εκφράσουμε τα συμφέροντα του κόσμου της εργασίας, της παραγωγής και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
*Όμως η ευρωπαϊκή Αριστερά φαίνεται να ριζοσπαστικοποιείται. Ποιοι θα μπορούσαν να είναι οι σύμμαχοί σας;*
Η συζήτηση δεν θα πρέπει να αφορά τον βαθμό ριζοσπαστισμού, αλλά την ικανότητα να αποτελέσουμε μια αξιόπιστη εναλλακτική που θα ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των κοινωνικών τάξεων που θέλουμε να εκπροσωπήσουμε και θα μπορεί να πείσει την κοινωνία.
Στην ιδρυτική μας διακήρυξη αναφερόμαστε σε τρία πολιτικά ρεύματα της Αριστεράς: τη ριζοσπαστική Αριστερά, τη σοσιαλδημοκρατία και την πολιτική οικολογία. Απέναντι στην ολιγαρχία που κατέχει τον πλούτο, όλοι θέλουμε να υπερασπιστούμε την κοινωνική πλειοψηφία, εφαρμόζοντας πολιτικές αναδιανομής, κοινωνικής συνοχής και βιώσιμης και δίκαιης ανάπτυξης. Στην Ευρώπη, σε μια περίοδο κατακερματισμού της Αριστεράς, είμαστε έτοιμοι να συνεργαστούμε και με τα τρία αυτά ρεύματα.
*Την άνοιξη του 2027 αναμένεται να διεξαχθούν εκλογές στην Ελλάδα και στη Γαλλία. Με ποια κόμματα συνομιλείτε;*
Συζητάμε με όλα τα κόμματα, την Ανυπότακτη Γαλλία (LFI), το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PS), το Κομμουνιστικό Κόμμα (PC)... Η γαλλική Αριστερά έχει τη σημαντική ευθύνη να εμποδίσει την άνοδο της ακροδεξιάς. Η μάχη αυτή αφορά, ευρύτερα, ολόκληρο τον δημοκρατικό και προοδευτικό κόσμο της Γαλλίας.
Όπως και στην υπόλοιπη Ευρώπη, βλέπουμε μια κανονικοποίηση της ακροδεξιάς. Οι εκλογές στη Γαλλία θα είναι κρίσιμες για την εξέλιξη της Ευρώπης συνολικά.
*Όμως οι σχέσεις σας με τον Ζαν-Λικ Μελανσόν είναι περίπλοκες. Αν εκλεγείτε και οι δύο, θα μπορέσετε να συνεργαστείτε μαζί του;*
Είμαι έτοιμος να συνεργαστώ με όλους, είτε συμφωνούμε είτε διαφωνούμε. Όταν ήμουν Πρωθυπουργός, συνεργάστηκα ακόμη και με τον Πρόεδρο Τραμπ, παρά τις ιδεολογικές μας διαφορές. Σε κάθε περίπτωση, μια νίκη της Αριστεράς θα ήταν μια θετική εξέλιξη τόσο για τη Γαλλία όσο και για την Ελλάδα.
*Υπάρχει, κατά τη γνώμη σας, κίνδυνος «Frexit»;*
Δεν θα μπορούσα ποτέ να φανταστώ ότι ένας Γάλλος θα μου έκανε αυτή την ερώτηση. Δεν μπορώ να φανταστώ την ΕΕ χωρίς τη Γαλλία, η οποία αποτελεί έναν από τους πυλώνες του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.
Αν όμως η ΕΕ συνεχίσει να εφαρμόζει πολιτικές λιτότητας, διεύρυνσης των ανισοτήτων, απόκλισης μεταξύ των κρατών-μελών και παραγωγικής παρακμής, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος αποσύνθεσής της. Υπάρχουν, λοιπόν, οικονομικοί και κοινωνικοί κίνδυνοι.
Βλέπω, ωστόσο, και έναν άλλο κίνδυνο: εκείνον μιας παρατεταμένης πολιτικής κρίσης που θα μπορούσε να ξεκινήσει από τη Γαλλία. Μια νίκη της ακροδεξιάς στις επόμενες εκλογές θα αποτελούσε ισχυρό πλήγμα στην καρδιά της Ευρώπης. Θα υπονόμευε τη συνοχή της. Αυτός είναι, κατά τη γνώμη μου, ο κυριότερος κίνδυνος. Και έπειτα έρχεται ο κίνδυνος του Frexit που αναφέρατε.
*Όμως η ΕΕ φαίνεται να στρέφεται προς τη Δεξιά και την ακροδεξιά...*
Ο κίνδυνος αυτός είναι υπαρκτός. Στη Γερμανία ανεβαίνει το AfD· στη Γαλλία ενισχύεται το RN... Η Ιστορία δείχνει ότι η ακροδεξιά είναι η πιο συστημική δύναμη που υπάρχει. Ας μην ξεχνάμε ότι ο Χίτλερ έφτασε στην εξουσία με τη στήριξη συγκεκριμένων οικονομικών συμφερόντων στη Γερμανία.
Σήμερα, η ακροδεξιά ενδύεται έναν αντισυστημικό μανδύα για να προσελκύσει την ψήφο των λαϊκών τάξεων. Αν όμως αναλάβει την εξουσία, θα αποκαλύψει γρήγορα τον πραγματικό της χαρακτήρα ως δύναμης υπεράσπισης του συστήματος.
Η Αριστερά, λοιπόν, πρέπει να είναι έτοιμη να αποτελέσει την εναλλακτική, χωρίς να χάσει την πυξίδα της: τις αξίες της και την υπεράσπιση των συμφερόντων των λαϊκών τάξεων απέναντι στη χρηματοπιστωτική ολιγαρχία.
