Θέση 1η
Πριν δύο μέρες ο πρόεδρος Τραμπ σε μήνυμά του στο Νορβηγό πρωθυπουργό έγραψε τα εξής: «Αφού δεν μου δώσατε το Νόμπελ, δεν υποχρεούμαι να σκέφτομαι μόνο την ειρήνη». Είναι σαφές ότι έχουμε πλέον εισέλθει σε μια περίοδο γεωπολιτικού παραλογισμού. Η διεθνής κατάσταση έχει πλήρως αποσταθεροποιηθεί μετά το κρεσέντο Τραμπ και την επέμβαση στη Βενεζουέλα. Η κρίσιμη διαφορά σε σχέση με προηγούμενες αντίστοιχες επεμβάσεις των ΗΠΑ (για παράδειγμα στη Χιλή, τον Παναμά, τη Νικαράγουα, το Ιράκ) είναι ότι αυτή τη φορά δεν προβάλλεται ούτε ένα, έστω προσχηματικό, επιχείρημα νομιμότητας με βάση το διεθνές δίκαιο.
Πρώτη φορά μεταπολεμικά αμφισβητείται ευθέως η νομική δεσμευτικότητα του καταστατικού χάρτη του ΟΗΕ, χωρίς απολύτως κανένα πρόσχημα. Η δήλωση Τραμπ, ότι το μόνο όριο που τον δεσμεύει είναι η προσωπική του ηθική, δεν είναι μόνο πολιτικά αλλά και νομικά κρίσιμη. Το περιεχόμενο του διεθνούς δικαίου αλλάζει. Προετοιμάζεται ένας νέος κανόνας με βάση τον οποίο η χρήση βίας δεν θα είναι απολύτως απαγορευμένη. Οι, δε, απειλές προς τη Γροιλανδία θέτουν σε κίνδυνο πλήρους κατάρρευσης το ήδη κλυδωνιζόμενο μεταπολεμικό πολιτικό και νομικό status quo.
Θέση 2η
Οι ανύπαρκτες και σε ορισμένες περιπτώσεις χλιαρές δηλώσεις των Ευρωπαίων ηγετών μαρτυρούν τη στρατηγική αμηχανία της Ευρώπης. Μιας Ευρώπης που τώρα βρίσκεται σε πανικό και σύγχυση εν όψει των εξελίξεων στη Γροιλανδία. Η μη έγερση ενστάσεων στις κινήσεις Τραμπ είναι ακριβώς αυτό που πρέπει να κάνει κανείς αν θέλει να βοηθήσει στην αποδυνάμωση του κανόνα του ισχύοντος διεθνούς δικαίου.
Απέναντι σε αυτή τη διεθνή κατάσταση, η στάση της ελληνικής κυβέρνησης δεν είναι απλώς κατώτερη των περιστάσεων, είναι καταστροφική. Η δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη, ότι δεν είναι η ώρα τώρα να σχολιάσουμε τη νομιμότητα της ενέργειας, αλλά και δηλώσεις όπως αυτή του Άδωνι Γεωργιάδη που προτιμά τα σπαθιά από τους νόμους σηματοδοτούν ένα πράγμα: Την αλλαγή του κεντρικού δόγματος της εξωτερικής πολιτικής της χώρας, που στηριζόταν στη δεσμευτικότητα του σήμερα ισχύοντος διεθνούς δικαίου. Πρόκειται για μία ακραία επικίνδυνη στροφή της ιστορίας.
Θέση 3η
Μέσα σε αυτό το κλίμα παγκόσμιας αβεβαιότητας και τεκτονικών αλλαγών, το πολιτικό κλίμα στη χώρα μας είναι απολύτως ρευστό. Η ΝΔ παρά τη σοβαρή φθορά που υφίσταται παραμένει πρώτη στις δημοσκοπήσεις. Σε ό,τι αφορά την αντιπολίτευση, δεν ξέρουμε καν ποια κόμματα θα κατέλθουν στις προσεχείς εκλογές, με ποιο πρόγραμμα, με ποιες προτεραιότητες.
Σ’ αυτό το πλαίσιο, το κόμμα Καρυστιανού φαίνεται ότι επιδιώκει να εκφράσει τον γενικευμένο θυμό που έχει σωρευθεί στους πολίτες κυρίως από την έλλειψη δικαιοσύνης. Όμως οι καλές και ηθικές προθέσεις δεν αρκούν. Πριν δυο μέρες, όταν η κ. Καρυστιανού κλήθηκε να τοποθετηθεί για το ζήτημα των αμβλώσεων υποστήριξε ότι αυτό θα πρέπει να είναι “θέμα δημόσιας διαβούλευσης”. Αλίμονο όμως αν τα θεμελιώδη δικαιώματα τίθενται στο ζύγι πλειοψηφίας μειοψηφίας. Αλίμονο αν το θεμελιώδες δικαίωμα της γυναίκας στην αυτοδιάθεση του σώματός της τίθεται σε διαβούλευση. Αλίμονο αν δεκαετίες μετά την κατάκτηση και τη νομική κατοχύρωση του δικαιώματος, ανοίγει θέμα παρανομίας των αμβλώσεων. Φαίνεται εδώ πως όταν η συζήτηση μετατοπίζεται από τα συνθήματα στο περιεχόμενο της πολιτικής, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Αλλά και συνολικότερα: Πώς άραγε δικαιολογείται το τσουβάλιασμα όλων των πολιτικών χώρων και προσώπων με κατηγορίες περί ιδιοτέλειας και διαφθοράς, τη στιγμή που ήταν η αριστερή προοδευτική αντιπολίτευση αυτή που έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανάδειξη των ζητημάτων για τα οποία μάχεται και η κ. Καρυστιανού;
Θέση 4η
Είναι σαφές από καιρό στον αριστερό προοδευτικό χώρο ότι κανείς μόνος του δεν μπορεί να κερδίσει τη δεξιά. Παρά την άθλια οικονομική κατάσταση των εργαζομένων και των λαϊκών στρωμάτων. Παρά την ακρίβεια και την αισχροκέρδεια. Παρά την υποβάθμιση του κοινωνικού κράτους, της δημόσιας υγείας και παιδείας. Παρά τα υπερπλεονάσματα που συντηρούνται κάθε χρόνο με τη φοροαφαίμαξη των νοικοκυρών κυρίως μέσω του ΦΠΑ. Δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή ούτε ο φορέας, αλλά κυρίως ούτε η δημοκρατική πανστρατιά που απαιτείται για την ήττα της ΝΔ.
Θέση 5η
Υπό τα παραπάνω δεδομένα, κινήσεις και ενέργειες που βαθαίνουν υπαρκτές διαφορές και χάσματα, δεν βοηθούν ούτε τον προοδευτικό χώρο ούτε τους πολίτες. Πρέπει να βρεθεί η φόρμουλα για να προχωρήσει ο πολιτικός και προγραμματικός διάλογος ανάμεσα σε όσους συμμερίζονται την ανάγκη συμπόρευσης. Η λογική του όλα ή τίποτα θα αποδειχτεί καταστροφική, αν υπάρχει επιμονή σε αυτή. Ο χρόνος τελειώνει και τα πολιτικά διλήμματα γίνονται αμείλικτα για όλους. Πρέπει όλοι μας να αναλογιστούμε αυτή τη μέγιστη πολιτική ευθύνη με γνώμονα όχι την προσωπική μας δικαίωση, αλλά την παγκόσμια αβεβαιότητα που δεν επιτρέπει πειραματισμούς, με γνώμονα την κατάσταση στην οποία βρίσκονται οι λαϊκές τάξεις και οι εργαζόμενοι. Στο τέλος της μέρας από αυτό θα κριθούμε όλοι.
(Η Έφη Αχτσιόγλου είναι βουλευτής της Νέας Αριστεράς, πρώην υπουργός)
