Ισλανδία, Ισπανία, Ιαπωνία, Ολλανδία, Μεγάλη Βρετανία είναι μερικές μόνο από τις χώρες που έχουν εφαρμόσει μέχρι σήμερα την τετραήμερη εργασία και συνολικά, την μείωση των ωρών εργασίας, χωρίς μείωση αποδοχών.
Σε όλες τις περιπτώσεις η παραγωγικότητα των επιχειρήσεων βελτιώθηκε σημαντικά (ακόμα και σε ποσοστό 34%) με τους εργαζόμενους να έχουν μια πιο ισορροπημένη επαγγελματική και οικογενειακή ζωή, ενώ και τα μειωμένα κόστη λειτουργίας(ηλεκτρική ενέργεια, αναλώσιμα κλπ.) απέδωσαν οφέλη στις επιχειρήσεις.
Η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών δίνει πια αρκετές δυνατότητες που αποδεδειγμένα μπορούν να λειτουργήσουν σε όφελος ολόκληρης της κοινωνίας.
Αυτά συμβαίνουν όμως αλλού, όχι στην Ελλάδα. Την ώρα που η χωρά μας είναι πρωταθλήτρια στις εβδομαδιαίες ώρες εργασίας σε όλη την Ευρώπη(Eurostat), η κυβέρνηση με το νέο εργασιακό νομοσχέδιο φέρνει από ην πίσω πόρτα την «13ωρη» εργασία μέσω των αυξημένων υπερωριών αλλά και τις απλήρωτες υπερωρίες(βλ. διευθέτηση χρόνου εργασίας) απορρυθμίζοντας περαιτέρω, ό,τι απέμεινε από τις δύο τελευταίες νομοθετικές παρεμβάσεις των «νόμων Γεωργιάδη και «Χατζηδάκη».
Οι εργαζόμενοι στην πατρίδα μας αντιμετωπίζουν πια μισθούς Βουλγαρίας, ωράρια Κίνας και τιμές Ελβετίας με τον μισθό να εξαντλείται το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα.
Η, όπως εύστοχα αναφέρεται, «ντελιβεροποιήση» της εργασίας, η υποαπασχόληση, η ελαστικοποίηση του χρόνου δουλειάς, η διευκόλυνση των απολύσεων δίχως αποζημιώσεις και επιδόματα προϋπηρεσίας, η κατάργηση της 11ώρης ανάπαυσης, η «σαλαμοποίηση» της άδειας αναψυχής χάριν της ευελιξίας, οι «συμβάσεις μηδενικών ωρών», είναι βασικές ρυθμίσεις του νέου νομοσχεδίου, που συγκροτούν ένα αντικοινωνικό πλέγμα, που επηρεάζει την τσέπη, την ζωή, αλλά και την καθημερινότητα εκατομμυρίων εργαζομένων.
Την ίδια ώρα η κυβέρνηση …κόπτεται για το δημογραφικό, αλλά ταυτόχρονα δεν απαντά στο ερώτημα ποιος θα ασχοληθεί με τα παιδιά ή θα τολμήσει να κάνει οικογένεια, όταν πρέπει να εργάζεται 13 ώρες, από τις 8 το πρωί μέχρι τις 9 το βράδυ.
Για συλλογικές συμβάσεις εργασίας ούτε λόγος από την κυβέρνηση, παρά την ευρωπαϊκή οδηγία που προβλέπει ποσοστό κάλυψης εργαζομένων στο 80%(η χώρα μας βρίσκεται τον πάτο των ευρωπαϊκών δεικτών με ποσοστό κοντά στο 24%).
Η κυβέρνηση για να ικανοποιήσει συγκεκριμένους κλάδους συμφερόντων (τουρισμός. Catering, εστίαση) προωθεί ένα σχέδιο ευελιξίας δίχως καμία απολύτως ασφάλεια για τους εργαζόμενους.
Αυτό αποτυπώνεται ήδη και στους τραγικούς δείκτες εργατικών ατυχημάτων:
Μέσα σε 28 ώρες, 4 εργαζόμενοι έχασαν την ζωή τους (το διήμερο 24-25/9) ανεβάζοντας τον πήχη των εργατικών δυστυχημάτων στα 164, έναν νέο αριθμό ρεκόρ αφού από την 1η Σεπτεμβρίου ξεπεράσαμε τα 149 εργατικά δυστυχήματα του 2024 (σύμφωνα με την με την τη διαρκή και ανεξάρτητη έρευνα της Ομοσπονδίας Συλλόγων Εργαζομένων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΟΣΕΤΕΕ). Από την 1/1/2025 μέχρι και σήμερα 29/9/2025 συνολικά 164 άνθρωποι πήγαν για να δουλέψουν και δεν γύρισαν ποτέ σπίτι, ενώ μαζί με αυτούς 253 εργαζόμενοι έχουν τραυματιστεί σοβαρά. Το αίμα στους χώρους εργασίας τείνει να γίνει κανονικότητα με την κυβέρνηση Μητσοτάκη και την αρμόδια Υπουργό, Νίκη Κεραμέως να διαλύει παντελώς το ιερό 8ωρο φέροντας πλέον προς ψήφιση το περίφημο 13ωρο.
Η απεργία της 1ης του Οκτώβρη πρέπει να θέσει όρια και φραγμούς στην κυβερνητική πολιτική. Ταυτόχρονα όμως, πρέπει να προτάξει αιτήματα όπως το 35ωρο χωρίς μείωση αποδοχών, η διεκδίκηση συλλογικών συμβάσεων εργασίας για όλους τους εργαζομένους, η προστασία της υγείας και ασφάλειας στην εργασία μέσω προσλήψεων στην Επιθεώρηση Εργασίας(και ελέγχων) και η αποκατάσταση του δικαιώματος στην απεργία.
Σε μια εποχή που τα αυτονόητα είναι όχι δεδομένα αλλά ζητούμενα αναζητείται πολιτική έκφραση που θα ενσωματώσει και θα εκφράσει τα αιτήματα του κόσμου της εργασίας.
Η απομόνωση και η αποστασιοποίηση απέτυχαν και δεν δίνουν λύση στο πρόβλημα.
Η Αριστερά και ο προοδευτικός χώρος αν δεν υπερασπιστούν τις κοινωνικές τους αναφορές σύντομα θα περάσουν στο περιθώριο και στην απαξίωση.
Οι εργαζόμενοι ως πολίτες πρέπει να διαμορφώσουν το κοινωνικό και πολιτικό τους μέλλον.
Η απεργία της 1ης Οκτωβρίου ας είναι μια αρχή για όλους.
(Ο Διονύσης Τεμπονέρας είναι Δικηγόρος- Εργατολόγος)
