Για «παράνομες πράξεις και προκλητικές δηλώσεις» στην Ανατολική Μεσόγειο και για «ενεργή ενθάρρυνση» μεταναστών και προσφύγων να περάσουν στην Ευρώπη μέσω της Ελλάδας τον περασμένο Μάρτιο, κατηγορεί την Άγκυρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ετήσια Έκθεση Προόδου της, διαπιστώνοντας ότι η Τουρκία δεν έχει σημειώσει «καμία πρόοδο» στην αντιμετώπιση της διαφθοράς και στα θέματα κράτους δικαίου και διατυπώνοντας επιφυλάξεις για την λειτουργικότητα της οικονομίας της.
«Οι πιθανότητες ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση χειροτερεύουν όλο και περισσότερο (…) Επιπλέον, η τουρκική εξωτερική πολιτική συγκρούεται όλο και περισσότερο με τις προτεραιότητες της Ε.Ε. για την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ)», αναφέρει η εφημερίδα Die Welt, επικαλούμενη την Έκθεση της Επιτροπής η οποία θα παρουσιαστεί αργότερα σήμερα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και επισημαίνει τις κρίσεις της Επιτροπής για «παράνομες ενέργειες και προκλητικές δηλώσεις» της Άγκυρας έναντι της Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Έκθεση της Κομισιόν, σύμφωνα με την Welt, διαπιστώνει ακόμη ότι η Τουρκία «συνεχίζει να απομακρύνεται όλο και περισσότερο από την Ε.Ε. και σημειώνει σοβαρή οπισθοδρόμηση σε ό,τι αφορά την δημοκρατία, το κράτος δικαίου, τα θεμελιώδη δικαιώματα και την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης». Οι συνεχιζόμενες συλλήψεις ηγετών της αντιπολίτευσης, ακτιβιστών ανθρωπίνων δικαιωμάτων, δημοσιογράφων, μελών της κοινωνίας των πολιτών και ακαδημαϊκών, στο πλαίσιο της συνολικής αντιτρομοκρατικής νομοθεσίας, «είναι βαθιά ανησυχητική», τονίζουν οι συντάκτες της Έκθεσης.
Σε σχέση με τα θεμελιώδη δικαιώματα, η Έκθεση κάνει λόγο για παραβιάσεις που «συνεχίζονται αμείωτες», ενώ «όσοι τάσσονταν υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων συχνά συλλαμβάνονταν». Μετά την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016, καταγράφηκαν πολιτικές πιέσεις και μεταθέσεις δικαστών που είχαν ως αποτέλεσμα την υπονόμευση της αξιοπιστίας της τουρκικής δικαιοσύνης, αναφέρει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και κάνει ιδιαίτερη μνεία στην δημιουργία «ενός παράλληλου συστήματος των επονομαζόμενων δικαστών της ειρήνης».
Έπαινος μετά την κριτική
Εκτός ωστόσο από την δριμεία κριτική που ασκεί στην Άγκυρα, η Επιτροπή εκφράζει και συγκρατημένο έπαινο για την κυβέρνηση του Ταγίπ Ερντογάν σε ό,τι αφορά την αντιμετώπιση εσωτερικών και ξένων εστιών τρομοκρατίας, αναφέρει η Welt. Στην ανακάλυψη και επαναπροώθηση ξένων τρομοκρατών-μαχητών η Τουρκία συνεργάστηκε με την ΕΕ, αναφέρει η έκθεση των Βρυξελλών, η οποία κάνει λόγο και για «ορισμένα βήματα προόδου» στην μεταναστευτική πολιτική και την πολιτική ασύλου.
«Το 2019 η Τουρκία κατέβαλε προσπάθειες να εφαρμόσει το Σύμφωνο ΕΕ-Τουρκίας του 2016. Διαδραμάτισε ρόλο-κλειδί στην αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών κατά μήκος της διαδρομής της Ανατολικής Μεσογείου», διαπιστώνει η Επιτροπή και επαινεί τις «εξαιρετικές προσπάθειες» της Τουρκίας στην περίθαλψη σχεδόν 4 εκατομμυρίων προσφύγων από τη Συρία (3,6 εκατ.) και άλλες χώρες. Επικρίνει ωστόσο ταυτόχρονα την τουρκική κυβέρνηση επειδή, όπως τονίζει, τον Μάρτιο του 2020 «ενθάρρυνε ενεργά μετανάστες και πρόσφυγες να πάρουν τον δρόμο για την Ευρώπη μέσω της Ελλάδας».
