Την αφόρμηση για τα θέματα στις πανελλήνιες εξετάσεις των ΕΠΑΛ και τσ Νέα Ελληνικά, έδωσε η διασκευή του άρθρου του Κοσμά Βίδου για την Παγκόσμια Ημέρα για το Νερό, το οποίο δημοσιεύθηκε τον περασμένο Μάρτιο σε ένθετο περιοδικό εφημερίδας.
Στο δεύτερο μέρος της εξέτασης που αφορά το Λογοτεχνικό Κείμενο οι μαθητές κλήθηκαν να απαντήσουν σε ερωτήσεις νοηματικές, σε ασκήσεις που αφορούσαν στοιχεία από τη θεωρία της Λογοτεχνίας καθώς και σε μια άσκηση που απαιτούσε κριτική ικανότητα και διατύπωση προσωπικών σκέψεων και συναισθημάτων που προκαλούνται από την ανάγνωση του Λογοτεχνικού κειμένου «13. Πού είναι πιο γαλάζιος ο ποταμός» απόσπασμα από τη 13η ιστορία του μυθιστορήματος του Ίταλο Καλβίνο «Μαρκοβάλντο ή Οι εποχές στην πόλη»
Οι προτεινόμενες απαντήσεις για τα θέματα Νέων Ελληνικών πανελληνίων 2020
Ενδεικτικές Απαντήσεις Θεμάτων
1Η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
A1. Σύμφωνα με το άρθρο οι λόγοι για τους οποίους είναι σημαντική η καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας για το Νερό είναι αμιγώς συμβολικοί και επιτονίζει ότι το νερό είναι διεθνής προτεραιότητα. Αποτελεί μια υπενθύμιση για εκατομμύρια κόσμου που ταλαιπωρείται καθημερινά επιδιδόμενος σε μια αέναη προσπάθεια αναζήτησης πόσιμου νερού, όπως συμβαίνει με τις κατατρεγμένες γυναίκες και τα ανήλικα παιδιά που διανύουν μεγάλες αποστάσεις για να βρουν νερό, τους ανθρώπους που μετοικούν σε περιοχές που υπάρχει νερό και τα ζώα που είναι θύματα λειψυδρίας.
2Η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Α2. Τίτλος : «Νερό… πηγή ζωής, πηγή οξυγόνου! Το γνωρίζουμε;»
Ο τίτλος συνδέεται άμεσα με το θέμα του κειμένου και προϊδεάζει για ό,τι περιγράφει ο συντάκτης. Πιο συγκεκριμένα τονίζει πως το ‘’νερό’’ είναι βασικό στοιχείο της ύπαρξης μας και μέσω της εμφατικής στίξης ευαισθητοποιεί, προβληματίζει και διεγείρει το ενδιαφέρον του αναγνώστη για τις δράσεις μας σχετικά με την προστασία του, συμπεριλαμβανομένου και του συμβολικού εορτασμού της Παγκόσμιας Ημέρας για το Νερό.
Α3. Ο αρθρογράφος με τη χρήση του α΄ πληθυντικού προσώπου στο δοθέν απόσπασμα επιχειρεί με τρόπο ζωντανό, άμεσο οικείο και παραστατικό να προβληματίσει για ένα θέμα που αφορά όλους μας, αυτό της προστασίας του υδάτινου περιβάλλοντος. Μέσω της χρήσης του συγκεκριμένου ρηματικού προσώπου αφυπνίζει όλους και μας κινητοποιεί για μια δράση υπέρ της ‘’διάσωσης’’ του νερού.
Α4. α) διεθνής = παγκόσμια/οικουμενική
β) ταλαιπωρημένες = δύστυχες/κατατρεγμένες
γ) εστίες = σπίτια/οικίες
δ) κρούουν = χτυπούν
ε) μόλυνση = καταστροφή
στ) επιδεινώσουν = επιβαρύνουν/χειροτερέψουν
3Η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Α5. Αγαπητές συμμαθήτριες,
Αγαπητοί συμμαθητές,
Ως τελειόφοιτοι Λυκείου και ως νέος με οικολογική συνείδηση αλλά και γενικότερη ευσυνειδησία, θα ήθελα να τονίσω πόσο σημαντικό είναι το ζήτημα της προστασίας του υδάτινου περιβάλλοντος. Την αφορμή για τη σύνθεση του λόγου μου έδωσε τόσο η Παγκόσμια Ημέρα Προστασίας του Νερού όσο και οι έντονες κλιματικές αλλαγές που παρατηρούμε το τελευταίο διάστημα και οι οποίες αποδεικνύουν – δυστυχώς- την ασυνείδητη δράση πολλών σε βάρος του περιβάλλοντος.
Το ζήτημα της προστασίας του υδάτινου νερού οφείλει να μας ευαισθητοποιεί όλους και οι τρόποι με τους οποίους ιδίως εμείς οι νέοι μπορούμε να δράσουμε προκειμένου να δώσουμε το καλό παράδειγμα είναι απλοί, Μπορούμε να ξεκινήσουμε από την αποφυγή κατασπατάλησης του νερού σε επίπεδο οικιακής ή γενικότερης χρήσης, μπορούμε να συμμετέχουμε σε αντίστοιχες δράσεις που αφορούν γενικά την προστασία του περιβάλλοντος και ειδικά την προστασία του νερού ενώ μπορούμε να γίνουμε όλοι ένθερμοι υποστηρικτές της Παγκόσμιας Ημέρας Προστασίας του Νερού, η οποία αποτελεί και το εφαλτήριο για τη διοργάνωση σχετικών ομιλιών ειδικών περιβαλλοντολόγων για την ανάδειξη της σημασίας του θέματος.
Δε χρειάζονται πολλά. Το μόνο που απαιτείται είναι ενσυνείδητη δράση με άξονα την προστασία του περιβάλλοντος, αν θέλουμε να προσβλέπουμε στη διαμόρφωση κατάλληλων συνθηκών σε ένα πλανήτη πιο βιώσιμο.
Ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο και την προσοχή σας.
Β. Λογοτεχνικό Κείμενο
1η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Β1. Ο Μαρκοβάλντο επιζητώντας ένα μέρος με αληθινό νερό και ψάρια, κατά τη διάρκεια μιας εξερεύνησής του με το μοτοποδήλατό του εντελώς απρόσμενα ανακαλύπτει ένα λημέρι ψαριών, το οποίο ο ίδιος χαρακτήρισε παράδεισο των ψαράδων. Γνωρίζοντας ότι το μόνο που του έλειπε ήταν ο κατάλληλος εξοπλισμός, έσπευσε να εφοδιαστεί τα κατάλληλα σύνεργα για ψάρεμα. Η προσπάθεια, ωστόσο, να επιδοθεί στη δραστηριότητα του ψαρέματος, δεν ευδοκίμησε, καθώς ο αγροφύλακας της περιοχής τον απέτρεψε και του ζήτησε να αφήσει ό,τι είχε ψαρέψει, αφού τα νερά ήταν μολυσμένα από το κοντινό εργοστάσιο.
2η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Β2. α. Περιγραφή: «και πράγματι έδειχνε ένα … τιρκουάζ και βιολετί».
Διάλογος: «Έι, εσείς! ... Πέταξέ τα αμέσως, αλλιώς θα σου τα κατασχέσω!»
Μονόλογος: «Αυτό είναι ο τρόπος», είπε ο Μαρκοβάλντο.
β. Στη δοθείσα περίοδο λόγου εντοπίζεται το εκφραστικό μέσο της παρομοίωσης. Ο αφηγητής παρομοιάζει το πλάτωμα του ποταμού με μια μικρή ήσυχη λεκάνη και το γαλάζιο χρώμα του με μια λίμνη.
Με τον τρόπο αυτό επιχειρεί να επικοινωνήσει τις σκέψεις του με τρόπο ζωντανό, άμεσο, παραστατικό και να προσδώσει ένα πιο λογοτεχνικό ύφος στο λόγο του.
3η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
Β3. Ο ήρωας του αποσπάσματος εκφράζει το διακαή του πόθο να αναζητήσει καθαρό νερό και ψάρια για να κάνει αυτό που τον ευχαριστεί πραγματικά. Το γεγονός, ωστόσο, ότι η προσπάθειά του απέβη άκαρπη με κάνει να σκέφτομαι το έλλειμμα ανθρωπιάς που υπάρχει σε βάρος του περιβάλλοντος, το οποίο είναι υπεύθυνο για τις κλιματικές αλλαγές και τη μόλυνση των υδάτων, αλλά και για την απογοήτευση πολλών ανθρώπων, όπως του ήρωα, οι οποίοι θέλουν να επανασυνδεθούν με τη φύση και δε μπορούν. Το νερό είναι ο παράγοντας οξυγόνου και πηγή ζωής όλων των έμβιων όντων. Οι σκέψεις αυτές είναι που με κάνουν να νιώθω θλίψη, θυμό, αγανάκτηση, απογοήτευση για τη δράση του ανθρώπου, αφού η ανηλεής συμπεριφορά πολλών στερεί τη δυνατότητα απόλαυσης και εκτόνωσης των λίγων.
Επιμέλεια: Η Ομάδα Φιλολόγων του ΜΕΘΟΔΙΚΟΥ
