Ένα εορταστικό τραπέζι παρέχει πάντα την ευκαιρία παρατήρησης των ανεπεξέργαστων αντιδράσεων ψηφοφόρων στα πολιτικά τεκταινόμενα. Το φετινό τραπέζι της 25ης Μαρτίου επικεντρώθηκε σαφώς στο πρωτοσέλιδο του Βήματος για τους ηχογραφημένους διαλόγους της μοιραίας νύχτας των Τεμπών και στην πρόταση δυσπιστίας κατά της κυβέρνησης που το ΠΑΣΟΚ ανακοίνωσε την ίδια μέρα ότι θα υποβάλει στη Βουλή. Η ένταση της συζήτησης μαρτυρούσε την κομβικότητα του θέματος έναν χρόνο μετά το δυστύχημα. Την ίδια στιγμή, η καθαρότητα και η βεβαιότητα των θέσεων που εξέφραζαν στο τραπέζι οι ψηφοφόροι της ΝΔ πρόδιδε τη μικρή πιθανότητα αλλαγής του συσχετισμού ισχύος μεταξύ των κομμάτων ως συνέπεια του δημοσιεύματος και της κοινοβουλευτικής διαδικασίας που αυτό το δημοσίευμα προκάλεσε. Η γραμμή άμυνας του ψηφοφόρου της ΝΔ οργανωνόταν σε τρία επίπεδα: (1) το δημοσίευμα είναι μέρος μιας οργανωμένης εκστρατείας εκβιασμού ή εκδίκησης από μιντιακά συμφέροντα, (2) η πρόταση δυσπιστίας που υπέβαλε το ΠΑΣΟΚ θα προκαλέσει συσπείρωση της ΝΔ και θα πέσει στο κενό, (3) η ευθυγράμμιση του ΠΑΣΟΚ με τον ΣΥΡΙΖΑ του Στέφανου Κασσελάκη και των δηλώσεων που ο τελευταίος είχε ήδη προλάβει να κάνει περί της ανάγκης επιτήρησης των εκλογών στην Ελλάδα ισοδυναμεί με εκπυρσοκρότηση ενός ήδη αδύναμου όπλου. Τις επόμενες ώρες τα παραπάνω τρία σημεία εντοπίζονταν σε δεκάδες αναρτήσεις φίλων που δηλώνουν ανοιχτά την προτίμησή τους στη ΝΔ, αλλά και φίλων που αντιμετωπίζουν με κυνισμό -ίσως δικαίως- τον πολιτικό ανταγωνισμό στην Ελλάδα. Προέβλεψαν τελικά σωστά οι φίλοι της ΝΔ (και οι κυνικοί); Και είναι στα αλήθεια τόσο ισχυρά τα παραπάνω τρία σημεία άμυνας της ΝΔ;
Η επόμενη ημέρα πράγματι επιβεβαίωσε τα επιχειρήματα των ομοτράπεζων της προηγουμένης. Οι δηλώσεις των κυβερνητικών αξιωματούχων περιλάμβαναν αναφορές σε «σκοτεινά συμφέροντα που επιδιώκουν την αποσταθεροποίηση της χώρας», προεξοφλούσαν ότι η κυβέρνηση θα εξέλθει ισχυρή από την ψηφοφορία στο κοινοβούλιο επί της πρότασης δυσπιστίας και υπενθύμιζαν τις δηλώσεις Κασσελάκη, χαρακτηρίζοντάς τες υπονομευτικές του πολιτεύματος. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η ΝΔ θα επιχειρήσει να μιλήσει για οτιδήποτε άλλο εκτός από το ίδιο το δυστύχημα, τις αιτίες του και τη διαχείριση της διαδικασίας διερεύνησής τους από την οργανωμένη πολιτεία. Θα βγει όμως αλώβητη πολιτικά ακολουθώντας την παραπάνω στρατηγική;
Η απάντηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο που θα επιλέξει η αντιπολίτευση -και κυρίως το ΠΑΣΟΚ, το οποίο έχει ήδη προεπιλεγεί από την κυβέρνηση ως ο βασικός αντίπαλος σε αυτήν τη μάχη- να διαχειριστεί τα παραπάνω τρία επιχειρήματα. Και τα τρία μπορούν εύκολα να ανατραπούν αν το ΠΑΣΟΚ καταφέρει να υπογραμμίσει το ότι δεν σχετίζονται με τον πυρήνα του ζητήματος. Είναι αλήθεια σημαντικό το γιατί και το πότε ένα μιντιακό συγκρότημα επέλεξε να χτυπήσει την κυβέρνηση αφής στιγμής οι ισχυρισμοί του είναι βάσιμοι και τεκμηριωμένοι; Υποβλήθηκε αλήθεια η πρόταση δυσπιστίας με ορατό στόχο την καταψήφισή της από βουλευτές της ΝΔ ώστε να οδηγήσει στην πτώση της κυβέρνησης; Αφορά αλήθεια την υπόθεση των Τεμπών η επικοινωνιακή βουλιμία του Στέφανου Κασσελάκη;
Οι απαντήσεις και στα τρία ερωτήματα είναι προφανείς, όμως απαιτείται να δοθούν από το ΠΑΣΟΚ προκειμένου να αναχαιτιστεί η ορμή με την οποία η ΝΔ εισέβαλε στην τριήμερη μάχη της Βουλής. Το ζητούμενο για την κοινωνία δεν είναι ούτε τι άλλαξε στο μιντιακό παρασκήνιο της χώρας, ούτε το αν βουλευτές και ψηφοφόροι της ΝΔ θα συσπειρωθούν απέναντι στην επίθεση, ούτε αν η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ καταφέρνει να κερδίζει τις εντυπώσεις. Το ζητούμενο είναι ότι όχι μόνο δεν έχουν δοθεί έναν χρόνο μετά πειστικές απαντήσεις στα αίτια της τραγωδίας, αλλά επιπλέον η κυβέρνηση επιδιώκει να αποφύγει την ουσία της συζήτησης για τα αίτια αυτά. Αυτό το ζητούμενο πρέπει να κυνηγήσει το ΠΑΣΟΚ. Η τριήμερη συζήτηση στη Βουλή είναι η ευκαιρία του να το κάνει, αποφεύγοντας τα κλισέ της κοινοβουλευτικής αντιπαράθεσης και, κυρίως, την «αοριστικοποίηση» της αντιπαράθεσης που η ΝΔ είναι βέβαιο ότι θα επιδιώξει προκειμένου να φέρει στη μνήμη την εποχή του αντί-ΣΥΡΙΖΑ μετώπου.
(Ο Γιάννης Κωνσταντινίδης είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας)
