Την πλήρη εικόνα για το πώς θα λειτουργήσει ο νέος επενδυτικός «κουμπαράς» για τα παιδιά, ένα από τα νέα μέτρα που φιλοδοξεί να συνδυάσει την κρατική ενίσχυση με τη μακροχρόνια αποταμίευση, έδωσε η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Ο υπουργός Κυριάκος Πιερρακάκης αποσαφήνισε τις βασικές παραμέτρους του νέου λογαριασμού, ο οποίος σχεδιάζεται να ενεργοποιηθεί από τις αρχές του 2027 και μπορεί, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και ανάλογα με τις επενδυτικές αποδόσεις, να δημιουργήσει για ένα παιδί κεφάλαιο άνω των 60.000 ευρώ και, σε ορισμένα σενάρια, πάνω από 77.000 ευρώ όταν ενηλικιωθεί.
Η βασική φιλοσοφία του μέτρου είναι απλή: για κάθε ευρώ που θα βάζει ο γονέας, ένα ευρώ θα προσθέτει και το κράτος, μέχρι το προβλεπόμενο ετήσιο όριο. Αρχικά, η κρατική συμμετοχή θα φτάνει έως τα 1.200 ευρώ τον χρόνο, ενώ το συγκεκριμένο ποσό θα αυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία. Έτσι, μια οικογένεια που θα καταθέτει 100 ευρώ τον μήνα θα μπορεί να λαμβάνει άλλα 100 ευρώ από το Δημόσιο, με τον ετήσιο «κουμπαρά» να ενισχύεται κατά 2.400 ευρώ πριν συνυπολογιστούν οι επενδυτικές αποδόσεις.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Πρόκειται, ωστόσο, για επενδυτικό και όχι για έναν απλό αποταμιευτικό λογαριασμό. Τα χρήματα θα τοποθετούνται σε εγκεκριμένα επενδυτικά προϊόντα, με διαφορετικά επίπεδα κινδύνου, ενώ θα παραμένουν κατά κανόνα δεσμευμένα μέχρι το παιδί να συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας του. Αυτό σημαίνει ότι το τελικό ποσό δεν θα εξαρτάται μόνο από τις εισφορές του γονέα και του Δημοσίου, αλλά και από την απόδοση που θα επιτύχει το προϊόν σε βάθος χρόνου.
Τα ποσά δείχνουν και το μέγεθος του κινήτρου. Στο ενδεικτικό παράδειγμα για παιδί που γεννήθηκε το 2026, οι συνολικές καταβολές γονέα και κράτους μπορούν να φτάσουν σε 49.304 ευρώ μέσα σε 18 χρόνια, εκ των οποίων τα 24.652 ευρώ θα προέρχονται από το Δημόσιο. Με μέση απόδοση 3%, το κεφάλαιο υπολογίζεται ότι μπορεί να ανέλθει σε 64.109 ευρώ, ενώ με απόδοση 5% μπορεί να φτάσει τα 77.062 ευρώ. Οι αποδόσεις αυτές είναι ενδεικτικές και δεν αποτελούν εγγυημένο αποτέλεσμα.
Ο νέος λογαριασμός θα μπορεί να ανοίγει μέσα στα δύο πρώτα χρόνια από τη γέννηση του παιδιού και, κατά την πρώτη εφαρμογή του μέτρου, ο σχεδιασμός αφορά παιδιά που έχουν γεννηθεί το 2025 και το 2026. Δεν προβλέπονται εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια, ενώ κάθε παιδί θα μπορεί να διαθέτει έναν επενδυτικό λογαριασμό.
Το Dnews.gr παρουσιάζει τις βασικές λεπτομέρειες του νέου επενδυτικού λογαριασμού μέσα από 12 ερωτήσεις και απαντήσεις, με συγκεκριμένα παραδείγματα.
1. Ποιοι θα μπορούν να ανοίξουν επενδυτικό λογαριασμό για το παιδί;
Ο λογαριασμός θα μπορεί να ανοίξει κατά τα πρώτα δύο χρόνια από τη γέννηση του παιδιού. Βασική προϋπόθεση είναι τουλάχιστον ένας από τους δύο γονείς να είναι φορολογικός κάτοικος Ελλάδας.
Δεν προβλέπονται εισοδηματικά ή περιουσιακά κριτήρια. Αυτό σημαίνει ότι η δυνατότητα συμμετοχής δεν θα εξαρτάται από το ύψος του οικογενειακού εισοδήματος ή της περιουσίας.
Κάθε παιδί θα μπορεί να διαθέτει μόνο έναν τέτοιο επενδυτικό λογαριασμό.
2. Πότε ξεκινά το πρόγραμμα και ποια παιδιά θα καλύψει αρχικά;
Στόχος είναι τα πρώτα επενδυτικά προϊόντα να είναι διαθέσιμα από τις αρχές του 2027.
Κατά την έναρξη εφαρμογής προβλέπεται να μπορούν να ενταχθούν βρέφη ηλικίας έως δύο ετών. Αυτό σημαίνει ότι στην πρώτη φάση θα καλύπτονται παιδιά που έχουν γεννηθεί το 2025 ή το 2026.
Για παράδειγμα, γονέας παιδιού που γεννήθηκε μέσα στο 2026 θα μπορεί, με βάση τον σχεδιασμό, να ανοίξει τον ειδικό λογαριασμό εντός του 2027.
3. Πόσα χρήματα θα βάζει το κράτος;
Το Δημόσιο θα καταβάλλει στον λογαριασμό ποσό ίσο με εκείνο που καταθέτει ο γονέας, με ανώτατο όριο κρατικής συνεισφοράς τα 1.200 ευρώ ετησίως κατά την πρώτη περίοδο εφαρμογής.
Εάν, για παράδειγμα, ο γονέας καταθέσει 600 ευρώ μέσα στη χρονιά, το κράτος θα προσθέσει άλλα 600 ευρώ. Συνολικά, επομένως, στον λογαριασμό θα εισρεύσουν 1.200 ευρώ.
Εάν ο γονέας καταθέσει 1.200 ευρώ, το κράτος θα καταβάλει άλλα 1.200 ευρώ και η συνολική ετήσια εισφορά θα φτάσει τα 2.400 ευρώ.
Εάν, αντίθετα, ο γονέας καταθέσει 2.000 ευρώ, η κρατική συμμετοχή δεν θα είναι 2.000 ευρώ, αλλά θα περιορίζεται στο προβλεπόμενο ανώτατο όριο των 1.200 ευρώ.
4. Θα παραμένει σταθερό το όριο των 1.200 ευρώ;
Όχι. Το ποσό των 1.200 ευρώ προβλέπεται να αυξάνεται κατά 10% κάθε πενταετία.
Έτσι, το ανώτατο ποσό αναφοράς θα ανέλθει στα 1.320 ευρώ το 2032 και στα 1.452 ευρώ το 2037, ενώ θα ακολουθήσουν νέες αυξήσεις κατά τις επόμενες πενταετίες.
Για παιδί που γεννήθηκε το 2026, το παράδειγμα του υπουργείου προβλέπει ετήσιες καταβολές 1.200 ευρώ από το 2027 έως το 2031, 1.320 ευρώ από το 2032 έως το 2036, 1.452 ευρώ από το 2037 έως το 2041 και 1.597 ευρώ από το 2042 έως το 2044. Αντίστοιχα ποσά θα καταβάλλει και το κράτος.
5. Μέχρι πόσα χρήματα μπορεί να βάζει ο γονέας κάθε χρόνο;
Η μέγιστη ετήσια εισφορά του γονέα θα μπορεί να φτάνει τις 10.000 ευρώ. Το όριο τίθεται ώστε ο ειδικός λογαριασμός να μη χρησιμοποιείται ως μέσο απόκρυψης ή μεταφοράς μεγάλου πλούτου.
Η κρατική συμμετοχή, ωστόσο, δεν θα ακολουθεί ολόκληρο το ποσό της γονικής κατάθεσης.
Για παράδειγμα, εάν το ανώτατο ποσό κρατικής συμμετοχής είναι 1.200 ευρώ και ο γονέας καταθέσει 10.000 ευρώ, το κράτος θα εισφέρει έως 1.200 ευρώ και όχι άλλα 10.000 ευρώ. Συνεπώς, η συνολική εισροή για τη συγκεκριμένη χρονιά θα μπορεί να ανέλθει σε 11.200 ευρώ.
6. Πρέπει ο γονέας να καταβάλλει ολόκληρο το ποσό μία φορά τον χρόνο;
Όχι. Ο ρυθμός των καταβολών θα είναι ευέλικτος. Ο γονέας θα μπορεί να καταθέτει χρήματα όποτε επιθυμεί ή να χρησιμοποιεί πάγια εντολή.
Για παράδειγμα, αντί να καταβάλει 1.200 ευρώ εφάπαξ, θα μπορεί να καταθέτει 100 ευρώ τον μήνα. Στο τέλος του έτους οι συνολικές γονικές καταβολές θα έχουν φτάσει τα 1.200 ευρώ και, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις, θα αντιστοιχεί κρατική συνεισφορά ίδιου ύψους.
7. Τι γίνεται εάν μια οικογένεια δεν μπορεί να καταθέσει χρήματα κάποια χρονιά;
Δεν χάνει τον λογαριασμό. Εάν ο γονέας δεν καταβάλει κανένα ποσό για ένα έτος, ο επενδυτικός λογαριασμός θα εξακολουθεί να είναι ενεργός και το ήδη συσσωρευμένο κεφάλαιο θα συνεχίσει να επενδύεται.
Για το συγκεκριμένο έτος, όμως, δεν θα υπάρχει κρατική συνεισφορά, καθώς αυτή συνδέεται με τα χρήματα που καταβάλλει ο γονέας.
Εάν, για παράδειγμα, μια οικογένεια δεν πραγματοποιήσει καμία κατάθεση το 2030, το κράτος δεν θα καταβάλει ποσό για το συγκεκριμένο έτος. Η οικογένεια θα μπορεί να συνεχίσει κανονικά τις καταβολές της το 2031.
8. Πού θα επενδύονται τα χρήματα;
Τα χρήματα δεν θα παραμένουν σε έναν απλό καταθετικό λογαριασμό. Θα επενδύονται υποχρεωτικά σε επιτρεπόμενα επενδυτικά προϊόντα.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται αμοιβαία κεφάλαια, μετοχές, εταιρικά ομόλογα που διαπραγματεύονται σε οργανωμένη αγορά και κρατικά ομόλογα.
Οι επενδύσεις θα πραγματοποιούνται μόνο μέσω οργανωμένων αγορών της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι αγορές τρίτων χωρών θα αποκλείονται.
9. Θα μπορεί ο γονέας να επιλέξει πόσο επενδυτικό ρίσκο θέλει;
Ναι. Τα διαθέσιμα επενδυτικά προϊόντα θα μπορούν να διαφέρουν ως προς το επίπεδο κινδύνου και τις πιθανές αποδόσεις τους.
Η επιλογή επομένως δεν θα είναι ίδια για όλες τις οικογένειες. Ένας γονέας θα μπορεί να επιλέξει διαφορετικό επενδυτικό προφίλ ανάλογα με τον κίνδυνο που είναι διατεθειμένος να αναλάβει.
Για τη διευκόλυνση των συγκρίσεων προβλέπονται κοινό υπόδειγμα γνωστοποίησης, ενιαίος συνολικός δείκτης κόστους, γνωστός ως Total Expense Ratio, και κοινή μεθοδολογία υπολογισμού για όλους τους παρόχους.
Παράλληλα, ο γονέας θα έχει τη δυνατότητα δωρεάν μεταφοράς των χρημάτων σε άλλο εγκεκριμένο επενδυτικό προϊόν μεταξύ των παρόχων.
10. Πότε θα μπορεί το παιδί να πάρει τα χρήματα;
Κατά κανόνα, ανάληψη θα μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο όταν το παιδί συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας του.
Πρόωρη ανάληψη θα επιτρέπεται κατ' εξαίρεση σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Σε αυτές περιλαμβάνονται ο θάνατος γονέα, ο θάνατος του τέκνου ή σοβαροί λόγοι υγείας του παιδιού που απαιτούν χειρουργική αντιμετώπιση και πιστοποιούνται από δημόσιο νοσοκομείο.
Με τη συμπλήρωση των 18 ετών, το ποσό που θα έχει συγκεντρωθεί θα μεταπίπτει σε τυπικό λογαριασμό στο όνομα του παιδιού.
11. Θα φορολογούνται οι αποδόσεις του λογαριασμού;
Όχι, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου. Το εισόδημα που αποκτά το παιδί μέσω του ειδικού επενδυτικού λογαριασμού θα απαλλάσσεται από τον φόρο εισοδήματος.
Η φορολογική απαλλαγή θα αφορά τόσο τον φόρο τόκων 15% όσο και τη φορολογία υπεραξίας από μεταβίβαση κεφαλαίου και τον φόρο μερισμάτων.
Η φορολογική μεταχείριση έχει ιδιαίτερη σημασία λόγω της μεγάλης διάρκειας του προγράμματος, καθώς οι αποδόσεις που δημιουργούνται κατά τη διάρκεια των 18 ετών θα μπορούν να επανεπενδύονται χωρίς την αντίστοιχη φορολογική επιβάρυνση.
12. Πόσα χρήματα μπορεί τελικά να πάρει το παιδί στα 18 του;
Το τελικό ποσό θα εξαρτάται από τις καταβολές της οικογένειας, την κρατική συνεισφορά και, κυρίως, την απόδοση του επενδυτικού προϊόντος.
Στο παράδειγμα που παρουσιάζει το υπουργείο για παιδί που γεννήθηκε το 2026, γονέας και κράτος θα έχουν καταβάλει συνολικά σε βάθος 18 ετών 49.304 ευρώ. Από αυτά, τα 24.652 ευρώ θα προέρχονται από τον γονέα και τα υπόλοιπα 24.652 ευρώ από το κράτος.
Εάν η μέση επενδυτική απόδοση διαμορφωθεί στο 3%, το ποσό που εκτιμάται ότι θα έχει συσσωρευτεί το 2044 ανέρχεται σε 64.109 ευρώ.
Εάν η απόδοση φτάσει το 5%, το τελικό ποσό υπολογίζεται στα 77.062 ευρώ.
Με απλά λόγια, στο δεύτερο σενάριο ο γονέας θα έχει καταβάλει συνολικά 24.652 ευρώ από δικά του χρήματα και το παιδί θα μπορούσε να βρεθεί στα 18 του με κεφάλαιο άνω των 77.000 ευρώ, χάρη στην κρατική συμμετοχή και στις επενδυτικές αποδόσεις.
Οι συγκεκριμένοι υπολογισμοί, ωστόσο, αποτελούν παραδείγματα και όχι εγγύηση απόδοσης. Καθώς πρόκειται για επενδυτικό και όχι για απλό καταθετικό λογαριασμό, η τελική αξία θα εξαρτηθεί από το προϊόν που θα επιλεγεί και την πορεία των επενδύσεων σε βάθος χρόνου.
Τους λογαριασμούς θα μπορούν να προσφέρουν τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες και Επιχειρήσεις Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα και θα έχουν λάβει την απαιτούμενη έγκριση.
