Για πρώτη φορά, η ΕΛΣΤΑΤ δημοσιοποίησε σήμερα πειραματικά στατιστικά στοιχεία που αποτυπώνουν τον ρόλο των ομίλων επιχειρήσεων και τη συμβολή τους στο φαινόμενο της παγκοσμιοποίησης στην ελληνική οικονομία, φωτίζοντας κρίσιμες πτυχές της δομής, της απασχόλησης και της παραγωγικής δυναμικής των επιχειρήσεων τη διετία 2022-2023.
Η ανακοίνωση αποτυπώνει με ποσοτικά δεδομένα το οικονομικό αποτύπωμα τόσο των ανεξάρτητων επιχειρήσεων όσο και των εθνικών και πολυεθνικών ομίλων που δραστηριοποιούνται στη χώρα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 2023 δραστηριοποιήθηκαν στην Ελλάδα 932.549 επιχειρήσεις στους τομείς της βιομηχανίας, των κατασκευών, του εμπορίου και των υπηρεσιών, αυξημένες σε σχέση με το 2022. Οι επιχειρήσεις αυτές απασχόλησαν συνολικά 3,49 εκατ. εργαζομένους, ενώ ο κύκλος εργασιών τους ανήλθε σε 411 δισ. ευρώ, καταγράφοντας άνοδο σε ετήσια βάση. Η συνολική προστιθέμενη αξία που παρήχθη διαμορφώθηκε στα 102 δισ. ευρώ, ενισχυμένη σημαντικά σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Κομβικός παραμένει ο ρόλος των ανεξάρτητων επιχειρήσεων, οι οποίες εξακολουθούν να αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής οικονομίας. Το 2023 παρήγαγαν το 56% του συνολικού κύκλου εργασιών και το 56,6% της προστιθέμενης αξίας, ενώ απασχολούσαν πάνω από το 84% των εργαζομένων. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις που ανήκουν σε πολυεθνικούς ομίλους με έλεγχο από την Ελλάδα ενίσχυσαν τη θέση τους, καταγράφοντας μερίδιο 24,1% στον κύκλο εργασιών και 25,5% στην προστιθέμενη αξία, στοιχείο που καταδεικνύει την αυξανόμενη εξωστρέφεια ελληνικών επιχειρηματικών σχημάτων.
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον ρόλο και τη δυναμική των πολυεθνικών ομίλων επιχειρήσεων στην ελληνική οικονομία, όπως καταγράφονται στις νέες πειραματικές στατιστικές για την παγκοσμιοποίηση την περίοδο 2022-2023. Τα δεδομένα αναδεικνύουν αφενός τη σταθερή παρουσία πολυεθνικών ομίλων που ελέγχονται από το εξωτερικό και αφετέρου την ενισχυόμενη θέση των πολυεθνικών ομίλων με έλεγχο από την Ελλάδα, οι οποίοι εμφανίζουν αυξανόμενη συμβολή σε βασικά οικονομικά μεγέθη
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, το 2023 δραστηριοποιήθηκαν στη χώρα 4.113 επιχειρήσεις που ανήκαν σε πολυεθνικούς ομίλους, εκ των οποίων η πλειονότητα ελεγχόταν από το εξωτερικό. Παρά τον περιορισμένο αριθμό τους σε σχέση με το σύνολο των επιχειρήσεων, οι πολυεθνικοί όμιλοι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον κύκλο εργασιών, στην προστιθέμενη αξία και στην απασχόληση. Ειδικότερα, οι επιχειρήσεις που ανήκαν σε πολυεθνικούς ομίλους με έλεγχο από την Ελλάδα κατέγραψαν κύκλο εργασιών 99,2 δισ. ευρώ το 2023, αυξημένο σε σχέση με το 2022, αντιπροσωπεύοντας το 24,1% του συνολικού κύκλου εργασιών της οικονομίας.
Ακόμη εντονότερη είναι η συμβολή τους στην προστιθέμενη αξία, όπου το μερίδιό τους ανήλθε σε 25,5%, φθάνοντας τα 26 δισ. ευρώ. Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει τη μετατόπιση ελληνικών επιχειρηματικών σχημάτων προς δραστηριότητες υψηλότερης παραγωγικότητας και προστιθέμενης αξίας, στοιχείο που συνδέεται άμεσα με την εξωστρέφεια και τη διεθνή τους παρουσία. Παράλληλα, οι συγκεκριμένοι όμιλοι αύξησαν αισθητά την απασχόληση, με τον αριθμό των εργαζομένων να ανέρχεται σε 249.242 άτομα το 2023, έναντι 190.936 το 2022.
Οι πολυεθνικοί όμιλοι που ελέγχονται από το εξωτερικό εξακολουθούν να διατηρούν ισχυρή θέση σε στρατηγικούς κλάδους της οικονομίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία, κατέχουν σημαντικά μερίδια στον κύκλο εργασιών των ορυχείων και λατομείων, των χρηματοπιστωτικών και ασφαλιστικών δραστηριοτήτων, καθώς και των διοικητικών και υποστηρικτικών υπηρεσιών. Το 2023, οι επιχειρήσεις αυτής της κατηγορίας παρήγαγαν κύκλο εργασιών περίπου 65,9 δισ. ευρώ και προστιθέμενη αξία 14,3 δισ. ευρώ.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ποιοτική διάσταση της δραστηριότητας των πολυεθνικών ομίλων. Η ΕΛΣΤΑΤ επισημαίνει ότι η προστιθέμενη αξία στους πολυεθνικούς ομίλους, είτε ελέγχονται από την Ελλάδα είτε από το εξωτερικό, προέρχεται κατά κύριο λόγο από μεγάλες επιχειρήσεις. Το στοιχείο αυτό διαφοροποιεί σαφώς τους ομίλους από τον τομέα των ανεξάρτητων επιχειρήσεων, όπου κυριαρχεί η συμβολή των μικρομεσαίων.
