Η κυβέρνηση σχεδιάζει να προχωρήσει μέσα στο 2026 σε ριζική αναμόρφωση του συστήματος των τεκμηρίων διαβίωσης, με αιχμή του δόρατος τη μεσοσταθμική μείωσή τους κατά 30%.
Η παρέμβαση αυτή εντάσσεται στη νέα φορολογική μεταρρύθμιση που προωθείται και αποσκοπεί σε ένα δικαιότερο και πιο αντικειμενικό φορολογικό πλαίσιο, το οποίο θα αντικαταστήσει τον σημερινό τεκμαρτό τρόπο προσδιορισμού του εισοδήματος. Στόχος είναι να εξαλειφθούν οι στρεβλώσεις και οι αδικίες που έχουν παρατηρηθεί στην πολυετή εφαρμογή του θεσμού, οι οποίες συχνά οδηγούσαν πολίτες να φορολογούνται για εισοδήματα που ουδέποτε απέκτησαν.
Η αρμόδια επιτροπή του υπουργείου Οικονομικών έχει αναλάβει την επανεξέταση του ισχύοντος συστήματος, εξετάζοντας σενάρια και προτάσεις που θα διασφαλίσουν πιο δίκαιη κατανομή των βαρών. Τα στοιχεία δείχνουν ότι πάνω από 1,4 εκατομμύριο φορολογούμενοι βρέθηκαν να πληρώνουν φόρους βάσει τεκμαρτών και όχι πραγματικών εισοδημάτων, με αποτέλεσμα να βεβαιωθούν πρόσθετα ποσά 4,3 δισ. ευρώ. Η πραγματικότητα αυτή ενίσχυσε την ανάγκη για ένα νέο μοντέλο που θα αντανακλά με μεγαλύτερη ακρίβεια την οικονομική δυνατότητα κάθε πολίτη.
Στο επίκεντρο της μεταρρύθμισης τίθενται τα τεκμήρια για κατοικίες, αυτοκίνητα και σκάφη αναψυχής, καθώς και οι διατάξεις που προβλέπουν τα ελάχιστα ποσά διαβίωσης – σήμερα στα 3.000 ευρώ για τους άγαμους και στα 5.000 ευρώ για τους έγγαμους ή όσους έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης. Η κυβέρνηση εξετάζει τρόπους προσαρμογής ώστε να εξαλειφθούν οι περιπτώσεις όπου το τεκμαρτό εισόδημα υπερβαίνει κατά πολύ το πραγματικό, δημιουργώντας συνθήκες άνισης μεταχείρισης.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα μισθωτού με πραγματικό εισόδημα 7.000 ευρώ, ο οποίος λόγω κατοχής διαμερίσματος 80 τ.μ. και αυτοκινήτου δεκαπενταετίας κλήθηκε να φορολογηθεί σαν να είχε 14.000 ευρώ. Αντίστοιχα, συνταξιούχος με ετήσιο εισόδημα 5.500 ευρώ βρέθηκε να πληρώνει φόρο για 10.000 ευρώ εξαιτίας του ότι κατείχε εξοχικό στην επαρχία.
