Παρόλο που σε προηγούμενη ανάρτηση αναφέρεται ότι δεν θα εξεταστείτε (πιθανότατα) σε γενικές γνώσεις, η στήλη αυτή θα συνεχίσει να σας ενημερώνει για αυτές, καθώς αποτελούν γνώσεις που όλοι μας πρέπει να τις γνωρίζουμε και να μας απασχολούν στην καθημερινότητά της.
Της, μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε άλλα τεστ δεξιοτήτων όπως αποτελεί εκείνο της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και όχι μόνο.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναφέρεται στην τρίτη ενότητα (3. Όργανα του κράτους – Οργάνωση της Διοίκησης/3.2 Πρόεδρος της Δημοκρατίας)
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Σε προηγούμενες αναρτήσεις ασχοληθήκαμε με την πρώτη ενότητα (ήτοι το ισχύον ελληνικό Σύνταγμα – ιεραρχία κανόνων δικαίου) και τις υποενότητες 1.1 Η μορφή του πολιτεύματος – Η προεδρευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία και 1.2 Το κοινοβουλευτικό σύστημα – σχέσεις των οργάνων καθώς και την τέταρτη ενότητα (ήτοι Πολιτικά Όργανα της ΕΕ) και τις υποενότητες 4.1 Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, 4.2 Συμβούλιο Υπουργών, 4.3 Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 4.4 Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Σήμερα, θα ακολουθήσουν πληροφορίες υπό τη μορφή bullets αλλά και ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών, τα οποία θεωρούνται σημαντικά στη μελέτη και την προετοιμασία της για τη συγκεκριμένη υποενότητα.
Ειδικότερα:
Τι πρέπει να γνωρίζετε για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας:
- Είναι μονοπρόσωπο όργανο του κράτους.
- Είναι αιρετός αρχηγός του κράτους.
- Είναι ρυθμιστής του πολιτεύματος.
- Στο Σύνταγμα ο θεσμός του ΠτΔ ρυθμίζεται στα άρθρα 30-50.
- Εκλέγεται από τη βουλή με ονομαστική ψηφοφορία και σε ειδική συνεδρίαση που συγκαλείται από τον Πρόεδρο της Βουλής, για θητεία 5 ετών και αναλαμβάνει καθήκοντα από την επόμενη της ημέρας κατά την οποία λήγει η θητεία του απερχόμενου προέδρου.
- Μπορεί να επανεκλεγεί το ίδιο πρόσωπο για άλλη μια θητεία, αν όμως παραιτηθεί πριν λήξει η πρώτη του θητεία, το χάνει αυτό το δικαίωμα να επανεκλεγεί.
- Από την ορκωμοσία του ξεκινά η 5ετή θητεία του.
- Προβλέπεται στο Σύνταγμα να παραμείνει παραπάνω από πέντε έτη σε περίπτωση πολέμου και σε περίπτωση που ο νέος Πρόεδρος δεν έχει αναλάβει ακόμα τα καθήκοντά του.
- Στην εκλογή του ΠτΔ, εκλέγεται στην πρώτη ψηφοφορία εκείνος που συγκέντρωσε τα 2/3 του συνολικού αριθμού των βουλευτών, αν δεν συγκεντρωθεί η πλειοψηφία αυτή, επαναλαμβάνεται η ψηφοφορία μετά από 5 ημέρες και εκλέγεται ΠτΔ εκείνος που συγκέντρωσε τα 2/3 του συνολικού αριθμού των βουλευτών, αν και δεύτερη φορά δεν συγκεντρωθεί η πλειοψηφία αυτή τότε επαναλαμβάνεται η ψηφοφορία για τρίτη φορά μετά από 5 ημέρες και ΠτΔ εκλέγεται εκείνος που συγκέντρωσε τα 3/5 του συνολικού αριθμού των βουλευτών, αν δεν επιτευχθεί η πλειοψηφία αυτή τότε μετά από 5 ημέρες επαναλαμβάνεται για τέταρτη φορά η ψηφοφορία και εκλέγεται ΠτΔ εκείνος που συγκέντρωσε την απόλυτη πλειοψηφία του όλου αριθμού των βουλευτών, τέλος, αν δεν επιτευχθεί και αυτή η πλειοψηφία, επαναλαμβάνεται μετά από 5 ημέρες η διαδικασία και ΠτΔ εκλέγεται εκείνος που συγκέντρωσε τον μεγαλύτερο αριθμό ψήφων στην πρώτη ψηφοφορία.
- Για να εκλεγεί ένα πρόσωπο ως ΠτΔ θα πρέπει να έχει τα ακόλουθα προσόντα εκλογιμότητας (α) ελληνική ιθαγένεια που αποκτήθηκε από πενταετία (β) ελληνική καταγωγή από πατέρα ή μητέρα (γ) συμπλήρωση 40ού έτους κατά την ημέρα της εκλογής και (δ) νόμιμη ικανότητα του εκλέγειν.
- Το αξίωμα του ΠτΔ έχει ασυμβίβαστο με οποιοδήποτε άλλο δημόσιο αξίωμα ή έργο.
- Ο ΠτΔ είναι ανεύθυνος για πράξεις και παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων του καθώς προσυπογράφει ο οικείος υπουργός και γίνεται εκείνος υπεύθυνος για αυτές. Ευθύνεται όμως για την περίπτωση της εσχάτης προδοσίας και της εκ προθέσεως παραβιάσεως του Συντάγματος. Η πρόταση κατηγορίας υποβάλλεται από το 1/3 του όλου αριθμού των βουλευτών.
- Αν ο ΠτΔ πεθάνει, παραιτηθεί ή κηρυχθεί έκπτωτος και αν απουσιάζει πάνω από 10 ημέρες στο εξωτερικό τότε τίθενται λόγος αναπλήρωσής του. Τον αναπληρώνει ο Πρόεδρος της Βουλής, αν αυτός δεν υπάρχει επειδή έληξε η βουλή, τότε τον αναπληρώνει ο Πρόεδρος της προηγούμενης βουλής, αν αυτός αρνείται ή δεν υπάρχει τότε τον αναπληρώνει η κυβέρνηση συνολικά. Ο αναπληρωτής του Προέδρου δεν μπορεί να διαλύσει τη βουλή, να παύσει τη κυβέρνηση και να προκηρύξει δημοψήφισμα.
- Με το άρθρο 50 του Συντάγματος εισάγεται αρνητικό τεκμήριο αρμοδιότητας καθώς ο ΠτΔ έχει περιοριστικά μόνο όσες αρμοδιότητες του αναθέτει ρητά το Σύνταγμα.
- Οι αρμοδιότητές του Προέδρου της Δημοκρατίας διακρίνονται σε συμβολικές, νομοθετικές, εκτελεστικές, ρυθμιστικές και δικαστικές.
- Συμβολικές αρμοδιότητες: εκπροσώπηση διεθνώς το κράτος, κήρυξη πολέμου, συνομολόγηση συνθηκών.
- Ρυθμιστικές αρμοδιότητες (αφορούν τις σχέσεις του ΠτΔ με βουλή, κυβέρνηση και εκλογικό σώμα): διορισμός και παύση κυβέρνηση, διάλυση βουλής, διαγγέλματα στο λαό.
- Νομοθετικές αρμοδιότητες: έκδοση κανονιστικών διαταγμάτων, έκδοση πράξεων νομοθετικού περιεχομένου, δημοψηφίσματα.
- Εκτελεστικές αρμοδιότητες: έκδοση ατομικών διαταγμάτων, διορισμός και παύσης δημοσίων υπαλλήλων, απονομή παρασήμων, απονομή βαθμών σε όσους υπηρετούν στις ένοπλες δυνάμεις.
- Δικαστικές αρμοδιότητες: χαρίζει και μετατρέπει ποινές που επιβάλλουν τα δικαστήρια, απονομή χάρης.
Η μοναδική ερώτηση που τέθηκε στον ΑΣΕΠ 2Γ/2022 σχετικά με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ήταν:
- Η θητεία του Προέδρου της Δημοκρατίας στην Ελλάδα είναι:
α. 6ετής και μη ανανεώσιμη
β. 6ετης και ανανεώσιμη μια φορά
- γ. 5ετής και ανανεώσιμη μια φορά
δ. 5ετής και μη ανανεώσιμη
Ενδεικτικό τεστ γνώσεων στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας:
Ακολουθούν δέκα (10) ερωτήσεις με τις απαντήσεις τους, οι οποίες δύναται να εξεταστούν οι υποψήφιοι του 2ου Πανελλήνιου Γραπτού Διαγωνισμού στη συγκεκριμένη υποενότητα, και ειδικότερα:
- Ποια από τις παρακάτω είναι συμβολική αρμοδιότητα του Προέδρου της Δημοκρατίας;
α. διάλυση της βουλής
- β. κήρυξη πολέμου
γ. έκδοση πράξεων νομοθετικού περιεχομένου
δ. διορισμός κυβέρνησης
- Ποια από τις παρακάτω είναι εκτελεστική αρμοδιότητα του Προέδρου της Δημοκρατίας;
α. κήρυξη πολέμου
- β. διορισμός και παύση δημοσίων υπαλλήλων
γ. έκδοση κανονιστικών διαταγμάτων
δ. χορήγηση αμνηστίας
- Για πόσα χρόνια πρέπει να έχει την ελληνική ιθαγένεια κάποιος για να εκλεγεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας;
- α. 5 χρόνια
β. 3 χρόνια
γ. 10 χρόνια
δ. 7 χρόνια
- Ποιος αναπληρώνει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας;
α. ο πρωθυπουργός και αν αρνηθεί ή δεν υπάρχει, η κυβέρνηση συνολικά
β. ο προηγούμενος Πρόεδρος της Δημοκρατίας
γ. ο Υπουργός εξωτερικών
- δ. ο Πρόεδρος της βουλής αν δεν υπάρχει, ο πρόεδρος της προηγούμενης βουλής και αν αρνηθεί ή δεν υπάρχει, η κυβέρνηση συλλογικά
- Σε ποια περίπτωση παρατείνεται η θητεία του Πρόεδρου της Δημοκρατίας πέραν των 5 ετών;
α. σε περίοδο πολιτικής αστάθειας
- β. σε περίοδο πολέμου
γ. σε περίπτωση οικονομικής κρίσης
δ. σε περίπτωση παράτασης εκλογών
- Η πρόταση κατηγορίας κατά του Προέδρου της Δημοκρατίας για εσχάτη προδοσία υποβάλλεται από:
α. το ¼ του όλου αριθμού των βουλευτών
- β. το 1/3 του όλου αριθμού των βουλευτών
γ. το ½ του όλου αριθμού των βουλευτών
δ. τα 2/3 του όλου αριθμού των βουλευτών
- Ποια από τις παρακάτω είναι νομοθετική αρμοδιότητα του Προέδρου της Δημοκρατίας;
α. διορισμός κυβέρνησης
β. απονομή παρασήμων
- γ. έκδοση πράξεων νομοθετικού περιεχομένου
δ. απονομή χάρης και αμνηστίας
- Τι ισχύει για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας σχετικά με τις ευθύνες του για τις πράξεις του;
α. είναι υπεύθυνος μόνο για τις νομοθετικές του αρμοδιότητες
β. είναι υπεύθυνος για τις πράξεις και παραλείψεις του κατά την άσκηση των καθηκόντων του
γ. δεν μπορεί να διωχθεί ποινικά
- δ. είναι υπεύθυνος για τις περιπτώσεις εσχάτης προδοσίας ή εκ προθέσεως παραβίασης του συντάγματος
- Ποια είναι η ελάχιστη ηλικία για να μπορεί κάποιος να εκλεγεί Πρόεδρος της Δημοκρατίας;
α. 35 έτη
- β. 40 έτη
γ. 45 έτη
δ. 50 έτη
- Ποιο από τα παρακάτω αποτελεί ασυμβίβαστο για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας;
α. η συμμετοχή του σε διεθνείς διασκέψεις
- β. η ανάληψη δημόσιου αξιώματος
γ. η απονομή χάρης
δ. η εκπροσώπηση του κράτους στο εξωτερικό
