Δύο σενάρια για αύξηση του επιδόματος επικίνδυνης και ανθυγιεινής εργασίας για τους δημοσίους υπαλλήλους εξετάζει η Διυπουργική Επιτροπή σύμφωνα με γνωμοδότηση της. Ειδικότερα το πόρισμα της Επιτροπής αναμένεται το επόμενο διάστημα ενώ στα σενάρια που εξετάζονται περιλαμβάνονται συγκεκριμένα κριτήρια αυξάνοντας το ποσό του επιδόματος από τα 150 ευρώ στα 170 ή στα 180 ευρώ ενώ υπάρχει αναδιάρθρωση των δικαιούχων καθώς μειώνονται οι κατηγορίες.
Ειδικότερα με το πρώτο σενάριο οι πέντε κατηγορίες του επιδόματος συγχωνεύονται σε τρεις. Στην πρώτη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία άνω των εβδομήντα (70) μονάδων. Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία από πενήντα (50) έως εξήντα εννέα (69) μονάδες και στην τρίτη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία από τριάντα πέντε (35) έως σαράντα εννέα (49) μονάδες. Κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν συνολική βαθμολογία έως τριάντα τέσσερις μονάδες εξαιρούνται της καταβολής του επιδόματος.
Η Επιτροπή αποδέχθηκε ότι η διαφορετικότητα του εύρους της βαθμολογίας των κατηγοριών δικαιολογείται απολύτως από τη μη-γραμμικότητα της κλίμακας βαθμολόγησης, η οποία δικαιολογεί μεγαλύτερο εύρος στην υψηλότερη κατηγορία.
Με το σενάριο αυτό υπάρχει έντονη ανακατανομή των δικαιούχων ανάμεσα στις κατηγορίες του επιδόματος με αποτέλεσμα στην πρώτη κατηγορία να εντάσσεται πλέον το 54%, περίπου, των δικαιούχων του επιδόματος (14% επί του συνόλου). Το γεγονός αυτό δίνει τον δημοσιονομικό χώρο για αναπροσαρμογή του ύψους του επιδόματος, προκειμένου να σηματοδοτηθεί η σημαντικότητα της μεταρρύθμισης και να αμβλυνθούν τυχόν μισθολογικές επιπτώσεις. Το ύψος του επιδόματος καθορίζεται στο ποσό των 170€ για την πρώτη κατηγορία, 100€ για την δεύτερη κατηγορία και 70€ για την τρίτη. Στον παρακάτω πίνακα εμφανίζεται η σημερινή κατανομή του πλήθους των δικαιούχων ανά κατηγορία και ύψος επιδόματος, καθώς επίσης και η κατανομή τους στις νέες κατηγορίες επιδόματος. Τέλος, το δημοσιονομικό κόστος εφαρμογής του συγκεκριμένου σεναρίου ανέρχεται στο ποσό των 176 εκ. περίπου, πλέον εργοδοτικών εισφορών.
Στο δεύτερο σενάριο οι πέντε κατηγορίες του επιδόματος συγχωνεύονται σε τέσσερις. Στην πρώτη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία άνω των ενενήντα (90) μονάδων. Στη δεύτερη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία από εβδομήντα (70) έως ογδόντα εννέα (89) μονάδες, στην τρίτη κατηγορία εντάσσονται οι κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν βαθμολογία από πενήντα πέντε (55) έως εξήντα εννέα (69) μονάδες και στην τέταρτη από τριάντα πέντε (35) έως πενήντα τέσσερα (54). Κλάδοι / ειδικότητες που συγκέντρωσαν συνολική βαθμολογία έως τριάντα τέσσερις μονάδες εξαιρούνται της καταβολής του.
Στην περίπτωση αυτή ισχύει η ανακατανομή των δικαιούχων ανάμεσα στις κατηγορίες και η συνακόλουθη εξοικονόμηση πόρων για επανακαθορισμό του ύψους των κατηγοριών του επιδόματος και επιπλέον, το σύστημα διαφοροποιεί περαιτέρω τις κατηγορίες, που συγκεντρώνουν υψηλότερη βαθμολογία, προκειμένου να πριμοδοτηθούν περαιτέρω οι κλάδοι και οι ειδικότητες που χαρακτηρίζονται από την μεγαλύτερη επικινδυνότητα. Το ύψος του επιδόματος καθορίζεται στο ποσό των 180€ για την πρώτη κατηγορία, 150€ για τη δεύτερη κατηγορία, 100€ για την τρίτη και 70€ για την τέταρτη κατηγορία.
Τέλος, το δημοσιονομικό κόστος εφαρμογής του συγκεκριμένου σεναρίου ανέρχεται στο ποσό των 174 εκ. περίπου, πλέον εργοδοτικών εισφορών.
Κριτήρια
Τα κριτήρια που προκρίθηκαν στο πλαίσιο αυτού του μοντέλου περιγράφονται ως ακολούθως:
1. Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς φυσικούς παράγοντες αποτελούν ιδίως:
- η έκθεση σε θόρυβο, δονήσεις, ακτινοβολίες (υπεριώδεις, ιοντίζουσες, μη ιοντίζουσες), Laser, υπερήχους και
- η εργασία σε ακραίες υψηλές ή χαμηλές θερμοκρασίες καθώς και σε εύρος διακύμανσης θερμοκρασίας.
2. Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς χημικούς παράγοντες αποτελούν ιδίως η έκθεση σε ερεθιστικούς, σε τοξικούς, σε καρκινογόνους, σε μεταλλαξιγόνους, σε διαβρωτικούς και σε εκρηκτικούς παράγοντες.
3. Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς βιολογικούς παράγοντες αποτελεί ιδίως η έκθεση του υπαλλήλου στους παράγοντες των ομάδων 2, 3 και 4 του πδ 186/1995 (Α΄ 97).
4. Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς εργονομικούς παράγοντες αποτελούν ιδίως:
- η χειρωνακτική διακίνηση βαρέων φορτίων σε συνεχή και εντατική βάση
- η εργασία πάνω από το ύψος των ώμων και
- η βαριά σωματική εργασία που αντιστοιχεί σε εργώδη χειρωνακτική εργασία και συνεπάγεται υψηλή κατανάλωση ενέργειας .
5. Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς μηχανολογικούς/ηλεκτρολογικούς παράγοντες και σε εργασία σε βλαπτικά ειδικά περιβάλλοντα αποτελούν ιδίως:
- η εργασία σε περιβάλλον με μηχανήματα με κινητά μέρη
- η εργασία σε περιβάλλον επηρεαζόμενο από ύπαρξη ρεύματος υψηλής τάσης
- η εργασία σε ύψος, σε βάθος, η υποθαλάσσια εργασία, η εργασία σε περιορισμένο χώρο,
- εργασία εκτός στεγασμένου χώρου καθ' όλη τη διάρκεια του ωραρίου.
Κριτήρια για την ένταξη στους βλαπτικούς οργανωτικούς παράγοντες αποτελούν ιδίως η εργασία σε 24ωρες βάρδιες σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για το Δημόσιο (με νυχτερινό ωράριο τουλάχιστον 2 φορές την εβδομάδα με συμπερίληψη παροχής εργασίας τουλάχιστον 5 ωρών μεταξύ 10 μ.μ. έως 6 π.μ.).
Κριτήρια για την ένταξη στους ψυχοκοινωνικούς παράγοντες αποτελούν ιδίως:
- το εργασιακό στρες που απορρέει από την εντατικοποίηση εργασίας
- η συνεχής και εντατική εργασία υπό ψυχοσωματική φόρτιση, οφειλόμενα στο είδος της εργασίας.
8. Λοιποί παράγοντες (εδραζόμενοι κυρίως σε επικουρικά κριτήρια) οι οποίοι δυνητικά θα μπορούν να αφορούν οποιαδήποτε από τις επτά (7) παραπάνω κατηγορίες. Στοιχεία τεκμηρίωσης λοιπών παραγόντων:
- Διεθνώς αποδεκτή, κατά περίπτωση, επιστημονική βιβλιογραφία (ΥΑΕ, Εργονομία, Ιατρική Εργασίας)
- Επιδημιολογικά στοιχεία επαγγελματικών νοσημάτων και εργατικών ατυχημάτων (ΣΕΠΕ, ΙΚΑ/ΕΦΚΑ, δεδομένα ασφαλιστικών ταμείων)
- Εκτιμήσεις Επαγγελματικού κινδύνου -
