Πολλά προβλήματα αντιμετωπίζουν οι εργοδότες που απασχολούν ανεμβολίαστους εργαζόμενους καθώς υπάρχουν κενά στην εφαρμογή της ΚΥΑ για την υποβολή υπεύθυνων δηλώσεων στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ. Μάλιστα ο εργατολογος-δικηγόρος Γιάννης Καρούζος μας εξηγεί ότι οι οδηγίες που έχουν δοθεί από το υπουργείο Εργασίας φαίνεται να δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από όσα λύνουν. Επίσης σύμφωνα με καταγγελίες που έγιναν και στο DNews, το σύστημα δεν ενημερώνεται άμεσα για τα rapid test που έχουν γίνει από τους ανεμβολίαστους εργαζόμενους.
Υπενθυμίζεται ότι το Υπουργείο Εργασίας στις 25 Οκτωβρίου εξέδωσε οδηγίες 15 σελιδών για τον τρόπο υλοποίησης της υποχρέωσης του εργοδότη να δηλώσει στο ΕΡΓΑΝΗ τα αποτελέσματα των διαγνωστικών ελέγχων νόσησης από τον Covid-19, με βάση την από 16-10-2021 Κ.Υ.Α. με Αριθμ. Δ1α/Γ.Π.οικ.64232/2021. Η προθεσμία υποβολής του εντύπου στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ είναι έως 05-11-2021 για την εβδομάδα 18-10 έως 24-10-2021, καθώς και για την εβδομάδα 25-10 έως 31-10-2021.
Προβλήματα, τεχνικές αστοχίες και εκκρεμότητες
Τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί σύμφωνα με τον κ. Καρούζο είναι τα εξης:
- Σύμφωνα με πληροφορίες του Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, ο Α.Μ.Κ.Α. 8.000 εργαζόμενων δεν έχει ως τώρα δοθεί από το ΗΔΙΚΑ στο Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ, οπότε ο εργοδότης πιθανότατα θα χρειαστεί να προσθέσει χειροκίνητα τον εργαζόμενο που λείπει. Για το βασικό αυτό πρόβλημα, οι οδηγίες σιωπούν εντελώς.
- Υπάρχει το ζήτημα των ουκ ολίγων εργαζόμενων που διαθέτουν ισοδύναμο πιστοποιητικό νόσησης άλλης χώρας. Γι’ αυτούς τους μισθωτούς απαιτείται υποβολή του πιστοποιητικού από τον εργοδότη εκ νέου κάθε βδομάδα, ενώ θα αρκούσε η αρχική υποβολή, με αποτέλεσμα να δημιουργείται περιττός φόρτος στην εργοδοτική πλευρά.
- Εξαιρετικά σημαντικό ζήτημα, είναι ότι, ενώ με βάση το άρθρο 81 του ν. 4808/2021 επιτρέπεται η εκπρόθεσμη δήλωση στοιχείων στο ΕΡΓΑΝΗ, στην πραγματικότητα αυτή η δυνατότητα δεν έχει παρασχεθεί ακόμα. Έτσι, οι απολύσεις ή οικοειοθελείς αποχωρήσεις που συχνά, αν εκ παραδρομής δεν υποβληθούν στο ΕΡΓΑΝΗ, υποβάλλονται με διαβιβαστικό στους κατά τόπους Ο.Α.Ε.Δ., κινδυνεύουν με την ρύθμιση αυτή για την αναγγελία του διαγνωστικού ελέγχου να οδηγήσουν στην εντύπωση ψευδούς υπεύθυνης δήλωσης, με αποτέλεσμα την επιβολή προστίμου 10.000 ευρώ στον εργοδότη (άρθρο 6 παρ. 4 στ. δ’ της Κ.Υ.Α.).
- Παρατηρήθηκε το ανεξήγητο φαινόμενο ότι πολλοί εργαζόμενοι νοσήσαντες με πιστοποιητικό σε ισχύ ή εμβολιασμένοι, 14 ημέρες μετά τη δεύτερη δόση, είναι «προσυμπληρωμένοι» ως μη εμβολιασμένοι.
- Σύμφωνα με την Κ.Υ.Α. υπόχρεοι σε διενέργεια rapid test είναι οι εργαζόμενοι με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου, οι κατά τόπους Επιθεωρήσεις Εργασίας, αλλά και το ίδιο το Υπουργείο, σε τηλεφωνική επικοινωνία, αναφέρουν ότι η υπεύθυνη δήλωση συμπληρώνεται για όσους εργαζόμενους βρίσκονται σε πίνακα Ε4. Έτσι γεννάται το ερώτημα τι ισχύει για τους εργάτες γης και τους οικοδόμους τεχνικών εταιριών ιδιωτικών έργων, για τους οποίους δεν υποβάλλεται έντυπο πρόσληψης Ε3 και άρα ούτε πίνακας προσωπικού Ε4. Το ΣΕΠΕ έχει ανεπίσημα απαντήσει ότι η υπεύθυνη δήλωση δεν αφορά τους εργαζόμενους αυτούς, αλλά το ζήτημα χρήζει επίσημης διευκρίνησης.
- Η συντριπτική πλειοψηφία των εργοδοτών δεν είναι καθόλου εξοικειωμένη με το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ, αφού οι σχετικές υποβολές γίνονται συνήθως από τους λογιστές, οι οποίοι εν προκειμένου αποποιούνται την ευθύνη υποβολής της δήλωσης, αφενός λόγω των δυσθεώρητων προστίμων και της ασφυκτικής προθεσμίας, αφετέρου λόγω των προβλημάτων που προαναφέρθηκαν και των ανεπαρκών οδηγιών του Υπουργείου.
Ωστόσο η κρισιμότητα του ζητήματος γίνεται έκδηλη από το γεγονός ότι, 1) σε περίπτωση μη υποβολής από τον εργοδότη της σχετικής υπεύθυνης δήλωσης επιβάλλεται πρόστιμο 2.000 ευρώ και 2) σε περίπτωση υποβολής ψευδούς υπεύθυνης δήλωσης από τον εργοδότη επιβάλλεται πρόστιμο 10.000 ευρώ.
Η διαδικασία
Τα διαγνωστικά κέντρα, ιδιωτικές κλινικές κλπ. στέλνουν εντός 24ωρου στο Εθνικό Μητρώο Ασθενών COVID-19 που τηρείται στην ΗΔΙΚΑ τα στοιχεία των προσώπων που ελέγχθηκαν και το αποτέλεσμα του ελέγχου (θετικό ή αρνητικό).
- Αν το αποτέλεσμα του ελέγχου είναι αρνητικό, μετά από την καταχώριση αυτή ο εργαζόμενος μπορεί να εκδίδει από το gov.gr Βεβαίωση Αρνητικού αποτελέσματος.
- Αν το αποτέλεσμα είναι θετικό, ο εργαζόμενος ενημερώνει άμεσα τον εργοδότη και ισχύουν τα υγειονομικά πρωτόκολλα του ΕΟΔΥ (καραντίνα κλπ)
Το ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ διαλειτουργεί με την ΗΔΙΚΑ και διαμορφώνεται το ιστορικό διαγνωστικών ελέγχων των εργαζομένων. Σε αυτό το αρχείο έχει πρόσβαση ο εργοδότης, που υποχρεούνται να δηλώσει ποιοι εργαζόμενοι εξαιρούνται από την υποχρέωση, υποβάλλοντας στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ «Υπεύθυνη Δήλωση Επιχειρήσεων-Εργοδοτών περί τήρησης της υποχρέωσης υποβολής των ανεμβολίαστων και μη νοσησάντων εργαζομένων σε διαγνωστικό έλεγχο νόσησης από τον κορωνοϊό COVΙD-19».
Στην συνέχεια εκδίδεται από Π.Σ ΕΡΓΑΝΗ ο τελικός κατάλογος των παραβατών.
Τα πρόστιμα
Στους εργαζόμενους που δεν υποβάλλονται σε rapid test επιβάλλεται για κάθε παράβαση της εβδομαδιαίας υποχρέωσής τους για τη διενέργεια του ελέγχου διοικητικό πρόστιμο 300 ευρώ σε περιπτώσεις πλήρους απασχόλησης και 150 ευρώ για μερική απασχόληση.
Η παράβαση διαπιστώνεται και το πρόστιμο επιβάλλεται με πράξη του προϊσταμένου του κατά τόπο αρμόδιου Τμήματος Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων του ΣΕΠΕ, κατόπιν άντλησης του τελικού αρχείου παραβατών από το ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ.
Εάν ο εργοδότης δεν υποβάλλει την Υπεύθυνη Δήλωση με την κατάσταση των εργαζομένων, του επιβάλλεται πρόστιμο 2.000 ευρώ.
Σε περίπτωση υποβολής ψευδούς δήλωσης, επιβάλλεται στον εργοδότη πρόστιμο 10.000 ευρώ.
O εργοδότης δεν επιτρέπεται ρητά να απασχολήσει εργαζόμενο με θετικό rapid test. Σε περίπτωση που διενεργηθεί έλεγχος από τις αρμόδιες αρχές και βρεθεί να το έχει πράξει, του επιβάλλεται πρόστιμο 1.500 ευρώ.
Εάν ο εργοδότης δεν ενημερώσει με κάθε πρόσφορο μέσο τους εργαζομένους του για την υποχρέωση διενέργειας rapid test του επιβάλλεται πρόστιμο 300 ευρώ άπαξ.
