Το γρίφο της ρύθμισης των χρεών που εν μέσω πανδημίας και περιοριστικών μέτρων αυξάνονται διαρκώς, καλείται να λύσει το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Τα στοιχεία δείχνουν ότι όσο παρατείνεται το lockdown και η αγορά παραμένει κλειστή, εκατομμύρια νοικοκυριά και επιχειρήσεις μεταθέτουν για αργότερα παλιές και νέες οφειλές προς την εφορία και το Δημόσιο. Το ερώτημα ωστόσο είναι πως θα καταφέρουν οι φορολογούμενοι να αντεπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους όταν θα σταματήσει η περίοδος «παγώματος» των πληρωμών και έρθει η ώρα του λογαριασμού.
Ήδη τα συσσωρευμένα χρέη, παρά τα μέτρα στήριξης και τις αναστολές πληρωμών, πλησιάζουν τα 110 δισ ευρώ. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΑΑΔΕ Το συνολικό ύψος των ληξιπρόθεσμων χρεών (παλαιά και νέα) ενισχύθηκε σε 108,1 δισ. ευρώ στα τέλη Δεκεμβρίου, παρουσιάζοντας αύξηση 539 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Νοέμβριο. Απ’ αυτά, βέβαια, τα 24 δισ. ευρώ θεωρούνται ανεπίδεκτα είσπραξης, ενώ τα υπόλοιπα 84 δισ. ευρώ λαμβάνονται ως το πραγματικό υπόλοιπο των βασικών ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Με αυτά τα δεδομένα το οικονομικό επιτελείο γνωρίζει ότι χρειάζεται ο σχεδιασμός συνολικής λύσης που θα δώσει «ανάσα» σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά προκειμένου να υπάρξουν βροχή λουκέτα μετά το τέλος των μέτρων στήριξης. Το 2020 τα νέα χρέη προς την εφορία και το Δημόσιο, έφτασαν συνολικά τα 7,1 δισ ευρώ. Πλέον στο οικονομικό επιτελείο γνωρίζουν ότι όσο τα περιοριστικά μέτρα παρατείνονται και η αγορά παραμένει κλειστή τα χρέη θα «φουσκώνουν», κάνοντας περισσότερο δύσκολη τη συνολική λύση.
Το ανησυχητικό στοιχεία μάλιστα δεν είναι μόνο το ύψος των οφειλών, αλλά και το γεγονός ότι κάθε μήνα αυξάνεται και ο αριθμός των φορολογούμενων που δημιουργούν χρέη στην εφορία. Το 2020 έκλεισε με 4.045.217 φυσικά και νομικά πρόσωπα να χρωστούν σε εφορία και Δημόσιο. Από αυτούς οι 1.849.948 βρίσκονται αντιμέτωποι με τον κίνδυνο των κατασχέσεων.
Υπό αυτές τις συνθήκες θεσμικοί παράγοντες της αγοράς ζητούν μια γενναία ρύθμιση στη λογική των 120 δόσεων, προκειμένου επιχειρήσεις και νοικοκυριά να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους. Ωστόσο, από την πλευρά της κυβέρνησης έχει καταστεί σαφές ότι οι δανειστές είναι αντίθετη σε μια τόσο «γενναία» ρύθμιση οφειλών.
Ως εκ τούτου, στο τραπέζι υπάρχουν σενάρια που θυμίζουν περισσότερο την πάγια ρύθμιση των 12 ή 24 δόσεων, με το πιο πιθανό σενάριο να μιλά για διπλασιασμό των δόσεων, ανάλογα με το είδος της οφειλής. Ταυτόχρονα, οι επιτελείς του υπουργείου επιθυμούν η ρύθμιση να μην είναι οριζόντια, αλλά περισσότερο στοχευμένη, με κριτήρια που θα οδηγούν σε μια πιο εξειδικευμένη λύση ανάλογα με την περίπτωση.
Παρόλα αυτά, αξιωματούχοι του υπουργείου Οικονομικών σημειώνουν ότι οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν όταν πλέον ο εφιάλτης της πανδημίας και κυρίως των περιορισμών στην οικονομία θα είναι πίσω μας, προκειμένου να υπάρχει συνολική εικόνα για τις ανάγκες που έχουν δημιουργηθεί και το τελικό ύψος των οφειλών που θα έχουν μείνει απλήρωτες.
