Ο Ντόναλντ Τραμπ ταξιδεύει στην Άγκυρα για τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ (7-8/7) διατεθειμένος να τεστάρει πόσο μπορεί να πιέσει τους συμμάχους. Παρότι εκείνοι προσπαθούν να δείξουν ότι του δίνουν ό,τι θέλει.
Συχνά, ο Αμερικανός πρόεδρος επανέρχεται στην πάγια άποψή του για το ΝΑΤΟ, που συνοψίζεται στο ότι τα υπόλοιπα κράτη- μέλη εκμεταλλεύονται τη γενναιοδωρία των ΗΠΑ. Έχοντας διανύσει αρκετή «απόσταση» στη δεύτερη θητεία του, ο Τραμπ πλέον είναι καλά εξοικειωμένος με τους θεατρινισμούς των συνόδων του ΝΑΤΟ, απολαμβάνοντας το δράμα των απειλών προς άλλους ηγέτες και να τους παρακολουθεί να πασχίζουν να τον κρατήσουν χαρούμενο, λένε συνεργάτες του.
Ο Τραμπ βλέπει τις Συνόδους ως ευκαιρία να ασκήσει πιέσεις στους ηγέτες
Κάθε χρόνο, οι εντάσεις οξύνονται, με τη δημοτικότητα του Τραμπ στην Ευρώπη να «βυθίζεται», μετά τις απειλές για κατάληψη της Γροιλανδίας και την εκτόξευση των τιμών ενέργειας εξαιτίας του πολέμου του στο Ιράν. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει εξοργιστεί επειδή οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι δεν έκαναν αρκετά προκειμένου να βοηθήσουν την Ουάσινγκτον σε αυτή τη σύγκρουση. Και τις τελευταίες ημέρες, ξαναθυμήθηκε τα παράπονα για τις αμυντικές δαπάνες, παρότι έχει πετύχει μεγάλες αυξήσεις.
Την προηγούμενη εβδομάδα ξεκίνησε και έκλεισε μια ημέρα με οργισμένες αναρτήσεις για το ΝΑΤΟ. Σε αυτές, τόνισε πως οι ΗΠΑ δαπανούν μακράν περισσότερα χρήματα από οποιαδήποτε άλλη χώρα «για την προστασία τους», χωρίς να έχει κανένα όφελος από αυτό. Πίσω από τη δημόσια κριτική, σύμφωνα με υψηλόβαθμο αξιωματούχο, ο Αμερικανός πρόεδρος βλέπει τις Συνόδους ως ευκαιρία να ασκεί πιέσεις- με τον ρόλο του σκληρού- ώστε να βλέπει πώς αντιδρούν οι ηγέτες.
Ανησυχία για «καταστροφική» Σύνοδο, πιέσεις στους Ευρωπαίους να ορθώσουν ανάστημα
Τώρα, η συμμαχία θα προσπαθήσει ξανά να αντέξει την πίεση του Τραμπ, κολακεύοντάς τον όπου είναι δυνατό και αποφεύγοντας τις περιττές αντιπαραθέσεις.
Αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ και διπλωμάτες από τις χώρες μέλη δεν αναμένουν να απειλήσει ο Τραμπ με αποχώρηση από τη Συμμαχία, όπως έκανε το 2018. Αλλά ξέρουν πως ο Αμερικανός πρόεδρος αρέσκεται στις εκπλήξεις και λένε πως πολλά θα εξαρτηθούν από τη διάθεσή του όταν προσγειωθεί στην Τουρκία. Χαρακτηριστικό είναι πως υψηλόβαθμος Ευρωπαίος αξιωματούχος εξέφρασε ανησυχία ότι ο Τραμπ θα φτάσει στην Τουρκία εξαντλημένος και θυμωμένος, έπειτα από μία εβδομάδα κουραστικών ταξιδιών.
Οι Ευρωπαίοι ξέρουν πως η λογική του Τραμπ είναι ότι το ΝΑΤΟ δεν είναι θεμελιωδώς στα συμφέροντα των ΗΠΑ «και για αυτό είναι νευρικοί πως η Σύνοδος θα μπορούσε να είναι πιο καταστροφική», λέει ο Μαξ Μπέργκμαν, ειδικός επί των σχέσεων ΗΠΑ- Ευρώπης στο Center for Strategic and International Studies. «Ειδικότερα τώρα, που υπάρχει περισσότερη εγχώρια πίεση στους Ευρωπαίους ηγέτες, προκειμένου να φανεί ότι ορθώνουν ανάστημα στον Τραμπ», συμπληρώνει.
Δαπάνες και συμφωνίες δισεκατομμυρίων
Αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ πηγαίνουν στη Σύνοδο «οπλισμένοι» με μεγάλους αριθμούς που συμμορφώνονται στις επιθυμίες του Τραμπ. Θα διατυμπανίσουν ότι οι Ευρωπαίοι και ο Καναδάς δαπάνησαν πέρυσι επιπλέον 139 δισεκατομμύρια δολάρια για την άμυνα. Θα κάνουν επίδειξη, με ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων συμφωνίες και επιστολές προθέσεων για όπλα, σύμφωνα με διπλωμάτες του ΝΑΤΟ.
Και ελπίζουν να υποσχεθούν όσο το δυνατόν περισσότερα για να βοηθήσουν να διασφαλιστεί η ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ, παρότι πολλές χώρες λένε ότι χρειάζονται τη συγκατάθεση της Τεχεράνης εάν πρόκειται να στείλουν ναυτικές αποστολές εκεί, προκειμένου να απομακρύνουν τις ιρανικές νάρκες.
Στη σκιά της διαμάχης Τραμπ- ΝΑΤΟ η Ουκρανία
Όμως, πολλά βασικά ζητήματα ασφαλείας του ΝΑΤΟ έχουν επισκιαστεί από τη διαμάχη του Τραμπ με τη Συμμαχία. Η Ουκρανία και η Ρωσία έχουν εντείνει τις επιθέσεις τις τελευταίες εβδομάδες, ενώ έχουν σχεδόν σταματήσει οι προσπάθειες των ΗΠΑ για μια συμφωνία. Οι διαπραγματευτές του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, έχουν επικεντρωθεί στο Ιράν και ο Λευκός Οίκος δεν έχει εξουσιοδοτήσει άλλους αξιωματούχους να εμπλακούν.
Διπλωμάτες του ΝΑΤΟ διαπραγματεύονται μια δέσμευση για στρατιωτική βοήθεια περίπου 70 δισεκατομμυρίων δολαρίων προς την Ουκρανία για φέτος και του χρόνου, η οποία θα ανακοινωθεί στη Σύνοδο. Η Ουάσινγκτον δεν θα συμμετάσχει, αλλά δεν έχει εκφράσει ενστάσεις για υποστηρικτική προς το Κίεβο διατύπωση, όπως έκανε σε κάποιες περιπτώσεις πέρυσι.
«Τα πράγματα μπορεί να εκτροχιαστούν»
Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι προγραμματισμένο να φτάσει στην Άγκυρα την Τρίτη και θα συναντηθεί με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, πριν από το δείπνο με τους υπόλοιπους ηγέτες του ΝΑΤΟ. Εξάλλου ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δηλώσει πως δεν θα πήγαινε στη Σύνοδο εάν ο Τούρκος ομόλογός του δεν ήταν ο οικοδεσπότης της.
Η ουσιαστική συνάντηση θα πραγματοποιηθεί το πρωί της Τετάρτης, την οποία οι διπλωμάτες έχουν κρατήσει σύντομη, προκειμένου να περιοριστούν πιθανές διαταραχές. Στη συνέχεια, ο Τραμπ σχεδιάζει να συναντηθεί με τους προέδρους της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι και της Συρίας, Αχμέντ αλ- Σάρα, προτού παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου και επιβιβαστεί στο Air Force One προκειμένου να επιστρέψει στην Ουάσινγκτον.
Υψηλόβαθμος διπλωμάτης του ΝΑΤΟ δήλωσε ότι υπάρχει μια αίσθηση αισιοδοξίας πριν από τη Σύνοδο, αλλά επίσης μια παραδοχή ότι «τα πράγματα μπορεί να εκτροχιαστούν». Ως παράδειγμα ανέφερε την πρόσφατη κόντρα του Ντόναλντ Τραμπ με την Τζόρτζια Μελόνι.
«Μπορώ να αποκλείσω τελείως να συμβεί κάτι τέτοιο; Όχι. Είμαι αισιόδοξος, επειδή πιστεύω ότι οι ηγέτες γνωρίζουν τι διακυβεύεται. Κι αν κάτι συμβεί, έχουμε πάντα τον απόλυτο “σύμβουλο γάμου”, τον Μαρκ Ρούτε, να εξομαλύνει τα πράγματα», κατέληξε.
Πηγή: Washington Post































