Η ανακωχή ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν διατρέχει πλέον άμεσο κίνδυνο να καταρρεύσει, μετά τις ανταλλαγές πυρών χθες Δευτέρα στα Στενά του Ορμούζ και την επανέναρξη των ιρανικών πληγμάτων έναντι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
Η νέα κατακόρυφη άνοδος των εντάσεων, που θέτει σε περαιτέρω δοκιμασία την εύθραυση κατάπαυση του πυρός, ακολούθησε τις ανακοινώσεις Τραμπ για έναρξη της «Επιχείρησης Ελευθερία» (Project Freedom), με διακηρυγμένο στόχο την αποκατάσταση της κυκλοφορίας στο κρίσιμο στενό.
Οι Ιρανοί θα κονιορτοποιηθούν, θα «χαθούν από το πρόσωπο της Γης» αν στοχοποιήσουν αμερικανικά πολεμικά πλοία, ανέφερε χαρακτηριστικά ο αμερικανός πρόεδρος, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Fox News.
Τα γεγονότα στο στενό «καθιστούν σαφές ότι δεν υπάρχει στρατιωτική λύση σε μια πολιτική κρίση», δήλωσε από την πλευρά του ο ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί. «Το Project Freedom είναι Project Deadlock (αδιέξοδο)».
Από το ξέσπασμα του αμερικανοϊσραηλινού πολέμου εναντίον του Ιράν, η Τεχεράνη επέβαλε αυστηρό έλεγχο στο στενό του Ορμούζ, από το οποίο διέρχεται σε καιρό ειρήνης το ένα πέμπτο του πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου που καταναλώνονται σε παγκόσμια κλίμακα.
Κάπου 20.000 ναυτικοί είναι ακινητοποιημένοι εκεί, σύμφωνα με ανώτερο στέλεχος της βρετανικής υπηρεσίας ασφάλειας της ναυσιπλοΐας UKMTO.
Οι επιθέσεις, οι πρώτες εναντίον πολιτικών εγκαταστάσεων σε χώρα του Κόλπου έπειτα από έναν μήνα και πλέον, ανακίνησαν τις ανησυχίες στις αγορές, με τις τιμές του πετρελαίου να αυξάνονται αλματωδώς.
Η πετρελαϊκή εγκατάσταση στη Φουτζάιρα, από τις λίγες προσβάσιμες στην περιοχή χωρίς διέλευση από το στενό, στοχοποιήθηκε από drone που προκάλεσε πυρκαγιά. Τρεις υπήκοοι Ινδίας «τραυματίστηκαν», πάντως όχι σοβαρά, σύμφωνα με τις τοπικές αρχές. Τα Εμιράτα ανέφεραν επίσης ότι στοχοποιήθηκαν από τέσσερις πυραύλους κρουζ, που «εκτοξεύτηκαν από το Ιράν». Πετρελαιοφόρο δεξαμενόπλοιο της εθνικής πετρελαϊκής εταιρείας ADNOC είχε γίνει νωρίτερα στόχος δυο ιρανικών μη επανδρωμένων εναέριων οχημάτων.
Η χώρα κατήγγειλε την «επικίνδυνη κλιμάκωση» και διεμήνυσε πως επιφυλάσσεται του δικαιώματος να προχωρήσει σε ανταπόδοση.
Η Ισλαμική Δημοκρατία «δεν είχε κανένα σχέδιο να στοχοποιήσει τα Εμιράτα», διαβεβαίωσε η ιρανική κρατική τηλεόραση, επικαλούμενη υψηλόβαθμο αξιωματικό τον οποίο δεν κατονόμασε. Ο ίδιος αξιωματικός καταδίκασε τις συνέπειες του «αμερικανικού στρατιωτικού τυχοδιωκτισμού».
«Χτυπήσαμε επτά ιρανικά σκάφη» - Διαψεύδει η Τεχεράνη
Η Τεχεράνη είχε προειδοποιήσει νωρίτερα τις ΗΠΑ εναντίον οποιαδήποτε επέμβασης: «Αν έχουν πρόθεση να πλησιάσουν ή να διεισδύσουν, θα στοχοποιηθούν και θα υποστούν επίθεση», προειδοποιούσε τη Δευτέρα ο στρατηγός Αλί Αμπντουλαχί, επικεφαλής του επιτελείου.
Ο αμερικανός πρόεδρος ωστόσο εξέφρασε ικανοποίηση για την «Επιχείρηση Ελευθερία», που πάει «πολύ καλά» κατ’ αυτόν. Δυο εμπορικά πλοία πέρασαν «με επιτυχία» το στενό, σύμφωνα με το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM).
Σύμφωνα με τον επικεφαλής της CENTCOM, ναύαρχο Μπραντ Κούπερ, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις κατέστρεψαν επτά ιρανικά πλεούμενα και αναχαίτισαν πυραύλους και drones που εξαπολύθηκαν από τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις εναντίον αμερικανικών πολεμικών πλοίων και εμπορικών πλοίων.
Η Τεχεράνη διέψευσε ότι εμπορικά πλοία πέρασαν το στενό και ότι ο στρατός των ΗΠΑ κατέστρεψε ιρανικά πολεμικά σκάφη, ενώ η Σεούλ έκανε λόγο για «έκρηξη» και πυρκαγιά σε πλοίο της Νότιας Κορέας στο στενό του Ορμούζ.
Με αυτό το φόντο, η τιμή του βαρελιού του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας αργού διεθνούς αναφοράς, έκλεισε χθες Δευτέρα στα 114,44 δολάρια (+5,8%).
Εκφράζοντας σκεπτικισμό για το ενδεχόμενο άμεσης επανεκκίνησης της ναυσιπλοΐας κι εξομάλυνσης της κατάστασης στο στενό, αναλυτές του Eurasia Group προειδοποιούν ότι, εάν η διακοπή της κυκλοφορίας των πλοίων έχει διάρκεια, οι τιμές θα αυξηθούν ακόμη περισσότερο.
