Ο Βίκτορ Όρμπαν αποχωρεί και η θέση τού «ταραξία» της ΕΕ είναι πλέον διαθέσιμη. Η αλλαγή αυτή έρχεται σε μια ευαίσθητη στιγμή, καθώς η Ένωση βασίζεται στην ενότητα για να προωθήσει κυρώσεις, προϋπολογισμούς και άλλες αποφάσεις που εξακολουθούν να απαιτούν ομοφωνία. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δεν έχασε χρόνο αυτή την εβδομάδα, μετά την ήττα του Όρμπαν, και πρότεινε αλλαγές στους κανόνες ψηφοφορίας της ΕΕ, ώστε να αποφευχθούν μελλοντικά αδιέξοδα.
Για χρόνια, ο Ούγγρος πρωθυπουργός ασκούσε το δικαίωμα του βέτο του για να εμποδίσει σημαντικές πρωτοβουλίες, κυρίως όσον αφορά τη στήριξη της ΕΕ προς την Ουκρανία.
Μετά τη συντριπτική ήττα του στις εκλογές της Κυριακής, θα αντικατασταθεί σύντομα από τον Πέτερ Μάγιαρ, μια προσωπικότητα του κεντροδεξιού χώρου που έχει εκφράσει τη βούληση να συνεργαστεί στενότερα με τις Βρυξέλλες.
Κάποιοι ελπίζουν ότι η νίκη του Μαγιάρ θα διευκολύνει την επίτευξη συναίνεσης. «Η εντύπωσή μου είναι ότι το πολιτικό επιχειρηματικό μοντέλο να λειτουργεί κάποιος ως "ταραξίας" κατέρρευσε με τη βαριά εκλογική ήττα του κόμματος Όρμπαν (Fidesz)», δήλωσε διπλωμάτης της ΕΕ στο Politico.
Ωστόσο, η αποχώρηση του Όρμπαν δεν σημαίνει ότι η φον ντερ Λάιεν - ή το Κίεβο - μπορούν να εφησυχάσουν. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, όπου συναντώνται οι 27 ηγέτες για να λαμβάνουν αποφάσεις, εξακολουθεί να περιλαμβάνει μια χούφτα συμμάχων του Όρμπαν και μερικούς πιθανούς νέους «ταραχοποιούς».
Ακολουθούν οι πέντε ηγέτες που είναι πιο πιθανό να αναλάβουν τον ρόλο του Όρμπαν στην ΕΕ:
Ο συνεργάτης: Ρομπέρτο Φίτσο, πρωθυπουργός της Σλοβακίας
Ο πρωθυπουργός της Σλοβακίας ήταν συχνά πιστός εταίρος του Όρμπαν στο βέτο, ενώνοντας τις δυνάμεις του με τον φιλορωσικό ομόλογό του για να μπλοκάρει κυρώσεις κατά της Μόσχας και να απαιτήσει εξαίρεση από το δάνειο των 90 δισ. ευρώ της ΕΕ προς την Ουκρανία. Με την αποχώρηση του Όρμπαν, ο Φίτσο θα είναι πλέον ο στενότερος - και ίσως ο τελευταίος - φίλος του Κρεμλίνου στην ΕΕ.
«Με ενδιαφέρει να είμαι ένας εποικοδομητικός παράγοντας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά όχι εις βάρος της Σλοβακικής Δημοκρατίας», δήλωσε ο Φίτσο το περασμένο καλοκαίρι.
Ο Φίτσο προειδοποίησε τον περασμένο μήνα ότι ίσως ασκήσει βέτο στο πακέτο των 90 δισ. ευρώ για το Κίεβο στη θέση του Όρμπαν, αν ο Ούγγρος χάσει τις εκλογές. Η Βουδαπέστη εδώ και μήνες μπλοκάρει την εκταμίευση των κονδυλίων που είχαν συμφωνηθεί σε σύνοδο κορυφής τον Δεκέμβριο, λόγω διαφωνίας με το Κίεβο σχετικά με έναν κατεστραμμένο αγωγό που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο στην Κεντρική Ευρώπη. Ο Μαγιάρ δήλωσε τη Δευτέρα ότι δεν θα σταθεί εμπόδιο στην ΕΕ.
Με τον αγωγό να μην λειτουργεί ακόμη - ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, είπε ότι δεν θα επισκευαστεί πριν από τα τέλη Απριλίου - το ερώτημα είναι αν ο Φίτσο θα υλοποιήσει την απειλή του και θα μπλοκάρει τα κονδύλια ή θα ευθυγραμμιστεί με την ΕΕ. Ο Σλοβάκος ηγέτης στο παρελθόν πάντα υποχωρούσε σε θέματα κυρώσεων και συντασσόταν με κοινές δηλώσεις της ΕΕ υπέρ της Ουκρανίας.
«Νομίζω ότι έχουν πλήρη επίγνωση των κινδύνων και των συνεπειών αν ακολουθήσουν το μονοπάτι του Όρμπαν», ανέφερε ο διπλωμάτης της ΕΕ.
Ο λαϊκιστής δισεκατομμυριούχος: Αντρέι Μπάμπις, πρωθυπουργός της Τσεχίας
Ο πρωθυπουργός της Τσεχίας, ένας 71χρονος δισεκατομμυριούχος που αποκαλείται «Τσέχος Τραμπ» και κυβερνά από τον Δεκέμβριο σε συνασπισμό με την ακροδεξιά, έχει ήδη δείξει τάσεις... Όρμπαν. Ο Μπάμπις ήταν ο μόνος ηγέτης, μαζί με τον Όρμπαν και τον Φίτσο, που ζήτησε εξαίρεση από το δάνειο των 90 δισ. ευρώ της ΕΕ προς την Ουκρανία.
Έχει επίσης ζητήσει τη μείωση της στήριξης προς το Κίεβο, αν και τελικά δεν έφτασε στο σημείο να ακυρώσει την πρωτοβουλία της Τσεχίας για παροχή πυρομαχικών προς υποστήριξη της άμυνας της Ουκρανίας.
Ο Μπάμπις, του οποίου ο συνασπισμός περιλαμβάνει το αντι-οικολογικό κόμμα Motorists, τάσσεται και κατά των κλιματικών πολιτικών της ΕΕ. Έχει επικρίνει το σύστημα δικαιωμάτων εκπομπών άνθρακα της Ένωσης, υποστηρίζοντας ότι καταστρέφει τη τσεχική βιομηχανία.
Αντί να εμποδίζουν τα πάντα, οι δεξιοί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αναμένεται να είναι «δύσκολοι σε ορισμένα θέματα», ειδικά όταν αυτά «συγκρίνονται με την επικρατούσα λογική μεταξύ των άλλων Ευρωπαίων ηγετών», ανέφερε ο διπλωμάτης της ΕΕ.
Η ισορροπίστρια: Τζόρτζια Μελόνι, πρωθυπουργός της Ιταλίας
Η Ιταλίδα πρωθυπουργός ισορροπεί σε μια λεπτή γραμμή ρεαλισμού με τις Βρυξέλλες εδώ και τρία χρόνου που έχει αναλάβει την εξουσία, συνδυάζοντας τη δεξιά, εθνικιστική πολιτική της με μια φιλοευρωπαϊκή στάση στις διεθνείς υποθέσεις. Συμμαχώντας με άλλους ηγέτες, όπως η Μέττε Φρέντερικσεν της Δανίας, επιδίωξε να αυστηροποιήσει τους κανόνες μετανάστευσης της ΕΕ μέσω συναίνεσης και όχι παρεμπόδισης.
Διπλωμάτης της ΕΕ δήλωσε ότι η Μελόνι έχει αποδειχθεί «εντελώς διαφορετική περίπτωση» πολιτικού από τον Όρμπαν. Ωστόσο, ένας άλλος προειδοποίησε ότι προέρχεται από την ίδια πολιτική οικογένεια με τον Ούγγρο και δεν πρέπει να αποκλειστεί ως «διάδοχός» του.
«Στο τελευταίο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, το μόνο άτομο που συμφώνησε με τον Όρμπαν ήταν η Μελόνι», επεσήμανε ο δεύτερος διπλωμάτης, αναφερόμενος στην παραδοχή της Ιταλίδας πρωθυπουργού προς τους άλλους ηγέτες στη σύνοδο του Μαρτίου ότι κατανοεί τη θέση του Όρμπαν για το δάνειο προς την Ουκρανία. «Είναι προφανές ότι υπάρχει ιδεολογικός δεσμός μεταξύ τους», συμπλήρωσε.
Ο λαϊκιστής που επιστρέφει: Γιάνεζ Γιάνσα, Σλοβενία
Ο πρώην πρωθυπουργός της Σλοβενίας, δεξιός λαϊκιστής που δηλώνει θαυμαστής του Τραμπ, με τάση να συγκρούεται με δημοσιογράφους, ήρθε δεύτερος με διαφορά μόλις μίας έδρας στις δραματικές εκλογές του περασμένου μήνα, που σημαδεύτηκαν από σκάνδαλο κατασκοπείας. Με τις διαπραγματεύσεις σε εξέλιξη, παραμένει ασαφές αν ο Γιάνσα ή ο εν ενεργεία πρωθυπουργός Ρόμπερτ Γκολόμπ καταφέρουν να σχηματίσουν κυβέρνηση συνασπισμού.
Ο Γιάνσα, που μερικές φορές αποκαλείται «μίνι-Τραμπ», θα ενίσχυε το αυξανόμενο λαϊκίστικο μπλοκ στην ΕΕ αν επιστρέψει στην εξουσία. Όσον αφορά την Ουκρανία, ωστόσο, υπάρχει μια αξιοσημείωτη διαφορά μεταξύ του Γιάνσα και του Όρμπαν ή ακόμα και του Φίτσο: παρά το γεγονός ότι είναι σύμμαχος του Ούγγρου σε άλλα θέματα, ο Γιάνσα έχει υποστηρίξει την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ και επισκέφθηκε το Κίεβο το 2022, στις πρώτες ημέρες της πλήρους εισβολής της Ρωσίας, για να δείξει την υποστήριξή του.
Το απρόβλεπτο χαρτί της Βουλγαρίας: Ρούμεν Ράντεβ
Ο πρώην πρόεδρος της Βουλγαρίας παραιτήθηκε τον Ιανουάριο για να ιδρύσει νέο κόμμα και να κατέβει στις βουλευτικές εκλογές της Κυριακής. Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Politico, βρίσκεται σε τροχιά νίκης, σε μια πιθανή σημαντική ανατροπή μετά από χρόνια πολιτικής παράλυσης στη Σόφια.
Αυτό μπορεί να αποτελέσει πρόβλημα για την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους συμμάχους της. Το 2025 ο Ράντεφ δήλωσε ότι η Ουκρανία είναι «καταδικασμένη» στον πόλεμό της με τη Ρωσία και υποστήριξε ότι η αύξηση της στρατιωτικής βοήθειας της ΕΕ - ή «η αποστολή περισσότερων όπλων» στο Κίεβο δεν είναι η λύση. Κατηγόρησε επίσης τους Ευρωπαίους ηγέτες ότι ενθάρρυναν την αντεπίθεση της Ουκρανίας, λέγοντας ότι οδήγησε σε «εκατοντάδες χιλιάδες θύματα».
Η συμπάθεια του Ραντέφ προς το Κρεμλίνο προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Ζελένσκι κατά τη διάρκεια τηλεοπτικής αντιπαράθεσης το 2023 στο προεδρικό μέγαρο της Σόφιας. «Θα λέγατε: Πούτιν, παρακαλώ, πάρτε το βουλγαρικό έδαφος;» ρώτησε ο Ζελένσκι. Ο εμφανώς αμήχανος Ράντεφ δυσκολεύτηκε να απαντήσει.
Πηγή: Politico
