Η Ρωσία επιχείρησε να «μπλοκάρει πλήρως» το WhatsApp, σε μια προσπάθεια να κατευθύνει τους χρήστες προς τη δική της, κρατικά υποστηριζόμενη εφαρμογή επικοινωνίας Max, σύμφωνα με δηλώσεις του εκπροσώπου της εταιρείας που ανήκει στη Meta.
Η εταιρεία δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με το κατά πόσο η απόπειρα ήταν επιτυχής ή ποιες ενέργειες έγιναν για τον αποκλεισμό της εφαρμογής: «Η προσπάθεια να απομονωθούν περισσότεροι από 100 εκατομμύρια χρήστες από ιδιωτική και ασφαλή επικοινωνία αποτελεί ένα βήμα προς τα πίσω και μπορεί μόνο να οδηγήσει σε λιγότερη ασφάλεια για τους ανθρώπους στη Ρωσία», δήλωσε εκπρόσωπος στον Guardian. «Συνεχίζουμε να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να διατηρούμε τους χρήστες συνδεδεμένους.»
Η κίνηση εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική του Κρεμλίνου για ένα «κυρίαρχο διαδίκτυο» - έναν ψηφιακό χώρο αποκομμένο από τη δυτική τεχνολογία και την ξένη επιρροή, περισσότερο ευάλωτο στον κρατικό έλεγχο.
Η τελευταία ρήξη μεταξύ Ρωσίας και WhatsApp έρχεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης καταστολής των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, που πιο πρόσφατα έβαλε στο στόχαστρο το Telegram, μια ακόμη δημοφιλή εφαρμογή ανταλλαγής μηνυμάτων που χρησιμοποιείται καθημερινά από περισσότερους από 60 εκατομμύρια Ρώσους. Η κίνηση προκάλεσε επικρίσεις από Ρώσους στρατιώτες της πρώτης γραμμής, φιλοπολεμικούς μπλόγκερ και εξόριστες αντιπολιτευόμενες προσωπικότητες.
Αφού χρήστες ανέφεραν μειωμένες ταχύτητες και καθυστερήσεις στη λήψη βίντεο και εικόνων την Τρίτη, ο Ρώσος δισεκατομμυριούχος ιδρυτής του Telegram, Πάβελ Ντούροφ - ο οποίος βρίσκεται στο Ντουμπάι - άσκησε κριτική στις ρωσικές αρχές.
«Ο περιορισμός της ελευθερίας των πολιτών δεν είναι ποτέ η σωστή απάντηση», δήλωσε, προσθέτοντας: «Το Telegram υπερασπίζεται την ελευθερία του λόγου και την ιδιωτικότητα, ανεξάρτητα από τις πιέσεις.»
Η κρατικά υποστηριζόμενη ρωσική εφαρμογή Max είναι σε μεγάλο βαθμό μοντελοποιημένη πάνω στο κινεζικό «super app» WeChat και διαθέτει περίπου 55 εκατομμύρια χρήστες σε όλη τη Ρωσία. Τον Αύγουστο του περασμένου έτους, το Κρεμλίνο διέταξε να είναι προεγκατεστημένο το Max στα νέα κινητά τηλέφωνα, με τους επικριτές του να υποστηρίζουν ότι η εφαρμογή θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την παρακολούθηση χρηστών — ισχυρισμός που τα κρατικά μέσα χαρακτήρισαν ψευδή.
Το WhatsApp, που ανήκει στη Meta, φέρεται να διαθέτει τουλάχιστον 100 εκατομμύρια χρήστες στη Ρωσία, γεγονός που το καθιστά τη δημοφιλέστερη υπηρεσία ανταλλαγής μηνυμάτων στη χώρα, σύμφωνα με τους Financial Times, οι οποίοι είχαν αναφέρει ότι οι ρωσικές αρχές αφαίρεσαν την εφαρμογή από ηλεκτρονικό κατάλογο που διαχειρίζεται η Roskomnadzor, η ρυθμιστική αρχή μέσων ενημέρωσης της Ρωσίας.
Το ίδιο μέσο προσέθεσε ότι οι ρωσικές αρχές αφαίρεσαν επίσης το Facebook και το Instagram - που επίσης ανήκουν στη Meta - από τον κατάλογο.
Τον Δεκέμβριο του περασμένου έτους, οι ρωσικές αρχές μπλόκαραν την πρόσβαση στο Snapchat και επέβαλαν περιορισμούς και στο FaceTime, την υπηρεσία βιντεοκλήσεων της Apple.
Ερωτηθείς αν το WhatsApp θα επιστρέψει στη Ρωσία, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε στο ρωσικό πρακτορείο Tass σε βίντεο που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη: «Πρόκειται και πάλι για ζήτημα συμμόρφωσης με τη νομοθεσία. Αν η εταιρεία Meta συμμορφωθεί και εισέλθει σε διάλογο με τις ρωσικές αρχές, τότε υπάρχει η δυνατότητα να επιτευχθεί συμφωνία.»
Ο Πεσκόφ πρόσθεσε: «Αν η εταιρεία [Meta] επιμείνει σε μια αδιάλλακτη στάση και [...] δείξει ότι δεν είναι διατεθειμένη να ευθυγραμμιστεί με τη ρωσική νομοθεσία, τότε δεν υπάρχει καμία πιθανότητα.»
