Περιγράφοντας την πρώτη της στρατηγική για τη δημιουργία αποθεμάτων, η εκτελεστική εξουσία της ΕΕ δήλωσε την περασμένη βδομάδα ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να φροντίσουν για προμήθειες έκτακτης ανάγκης, όπως προϊόντα καθαρισμού νερού, εξοπλισμού για την επισκευή υποθαλάσσιων καλωδίων, drones και κινητών γεφυρών για πιθανή χρήση σε συγκρούσεις.
Συγκεκριμένα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δρομολόγησε δύο πρωτοβουλίες: μια Στρατηγική Αποθεματοποίησης της ΕΕ και μια Στρατηγική Ιατρικών Αντιμέτρων. Και οι δύο έχουν σχεδιαστεί για να βελτιώσουν την πρόσβαση των ευρωπαίων πολιτών, των επιχειρήσεων και των οικονομιών σε βασικά αγαθά και σε ζωτικά ιατρικά εφόδια ανά πάσα στιγμή, ιδίως κατά τη διάρκεια κρίσεων όπως είναι μεγάλες διακοπές ρεύματος, φυσικές καταστροφές, συγκρούσεις ή πανδημίες.
Τον περασμένο Μάρτιο, στο πλαίσιο της πρώτης στρατηγικής ετοιμότητας της ΕΕ, το ευρωπαϊκό κοινό κλήθηκε να αποθηκεύσει αρκετά τρόφιμα, νερό και είδη πρώτης ανάγκης για 72 ώρες για να αντιμετωπίσει μια πιθανή στρατιωτική επίθεση, φυσική καταστροφή, διακοπή ρεύματος ή μεγάλο βιομηχανικό ατύχημα.
Τώρα, στο ίδιο πλαίσιο, οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι επεξεργάζονται τι πρέπει να αποθηκεύσουν οι κυβερνήσεις και πώς να ενισχύσουν την ετοιμότητά τους για μια έκτακτη ανάγκη στον τομέα της υγείας, όπως μια πανδημία ή χημικές, πυρηνικές ή βιολογικές απειλές.
Τα σχέδια ενσαρκώνουν τα διδάγματα από την πανδημία της Covid-19, όταν τα κράτη μέλη της ΕΕ έσπευσαν να εξασφαλίσουν μάσκες και άλλο ιατρικό υλικό για τον εαυτό τους, αφήνοντας εκτεθειμένους άλλους που είχαν μεγαλύτερη ανάγκη. Η στρατηγική ακολουθεί επίσης και τη στρατηγική μιας χούφτας κυβερνήσεων της ΕΕ (Φινλανδία, Εσθονία και Τσεχική Δημοκρατία) που είναι γνωστό ότι αποθηκεύουν αγαθά.
Η ΕΕ θα πρέπει να ενημερώνει τακτικά καταλόγους βασικών αγαθών, προσαρμοσμένους σε διαφορετικές κρίσεις, σύμφωνα με τη στρατηγική. Μέχρι το 2026, η ΕΕ σκοπεύει να δημιουργήσει ένα κέντρο κρίσιμων πρώτων υλών για την κοινή αγορά τέτοιων αγαθών από ενδιαφερόμενες εταιρείες, οι οποίες θα μπορούσαν επίσης να αναλάβουν την οργάνωση των αποθεμάτων. Μέχρι το ίδιο έτος, η ΕΕ θα έχει μια λίστα φαρμάκων και ιατρικών τεχνολογιών στις οποίες θα δοθεί προτεραιότητα για αποθήκευση ή για κοινή προμήθεια.
Επίσης θα διπλασιαστεί ο προϋπολογισμός ενός δανειοδοτικού προγράμματος από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων στα 200 εκατομμύρια ευρώ έως το 2027, για την ενθάρρυνση μικρών εταιρειών και νεοσύστατων επιχειρήσεων να αναπτύξουν καινοτόμα φάρμακα και ιατρικές τεχνολογίες.
Η ΕΕ εργάζεται επίσης για την ανάπτυξη ενός συστήματος παρακολούθησης λυμάτων που θα «λειτουργεί ως ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης» για την ανίχνευση μολυσματικών ασθενειών πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, οι ειδικοί δημόσιας υγείας δήλωσαν ότι τα δείγματα λυμάτων παρείχαν έναν οικονομικά αποδοτικό τρόπο αξιολόγησης των απειλών για την υγεία.
Η ΕΕ διαθέτει ήδη έναν στόλο πυροσβεστικών αεροσκαφών και ελικοπτέρων, αεροπλάνων ιατρικής εκκένωσης, ιατρικού εξοπλισμού και νοσοκομείων εκστρατείας. Καθώς η ευρωπαϊκή περίοδος πυρκαγιών εντείνεται, με τους πυροσβέστες να εξακολουθούν να μάχονται με τις φλόγες σε διάφορες χώρες, η επιτροπή δήλωσε ότι θα χρειαστούν επιπλέον ελικόπτερα ή ελαφρά αεροπλάνα για την προστασία περιοχών που απειλούνται από πυρκαγιές.
«Γνωρίζουμε τις απειλές που αντιμετωπίζουμε... υβριδικές επιθέσεις, διακοπές ρεύματος, ακραία καιρικά φαινόμενα και εξάπλωση ασθενειών. Αυτοί δεν είναι πλέον μακρινοί κίνδυνοι. Γι' αυτό μεταφέρουμε την ετοιμότητα από το περιθώριο στην πρώτη γραμμή της άμυνάς μας», σχολίασε στον Guardian η επίτροπος της ΕΕ για τη διαχείριση κρίσεων Hadja Lahbib.
Η τελευταία στρατηγική έρχεται και μετά την εμμονή της πρωθυπουργού της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν, στην άποψη ότι η ΕΕ θα πρέπει να είναι έτοιμη να αμυνθεί έως το 2030. «Ο στρατιωτικός επανεξοπλισμός της Ρωσίας σημαίνει ότι η χώρα θα μπορούσε, εντός δύο έως πέντε ετών, να αποτελέσει μια αξιόπιστη στρατιωτική απειλή για την Ευρώπη και το ΝΑΤΟ», δήλωσε η ίδια στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την περασμένη Τρίτη, αναφέρει ο Guardian.
