Βιώνουμε τη μεγαλύτερη κρίση στις διατλαντικές σχέσεις μετά το Σουέζ. Αλλά εκτυλίσσεται με τόσο παράξενο τρόπο που κανείς δεν μπορεί να το καταλάβει.
Άρθρο γνώμης του διευθυντή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για τις Διεθνείς Σχέσεις (ECFR) στο Politico.
Ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο, ο οποίος πρόκειται να γίνει οιονεί αξιωματούχος στην επερχόμενη αμερικανική κυβέρνηση, έχει δηλώσει ότι προσπαθεί να ανατρέψει τη βρετανική κυβέρνηση - και πιθανότατα και τη γερμανική.
Ο ίδιος ο εκλεγμένος πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει ήδη ξεκαθαρίσει πως θέλει να ανατρέψει κάθε δόγμα του αμερικανικού status quo. Και οι πρόσφατες απειλές του για τη Διώρυγα του Παναμά και τη Γροιλανδία δείχνουν ότι είναι έτοιμος να αμφισβητήσει ακόμη και αρχές όπως η εδαφική κυριαρχία και το απαραβίαστο των συνόρων.
Την τελευταία φορά που εξελέγη ο Τραμπ, πολλοί στις ΗΠΑ και σε όλο τον κόσμο παρηγορήθηκαν με την ιδέα ότι η Ευρώπη θα αναλάμβανε δράση. Ανακήρυξαν την τότε καγκελάριο της Γερμανίας Άνγκελα Μέρκελ ως την πραγματική ηγέτιδα του ελεύθερου κόσμου - ένας ρόλος που απαθανατίστηκε σε μια εμβληματική φωτογραφία της G7, όπου την πλαισιώνουν οι ηγέτες των μεγαλύτερων δημοκρατιών του κόσμου και η ίδια στέκεται πάνω από έναν κατσουφιασμένο Τραμπ.
Σήμερα η Ευρώπη έχει βασίσει πλήρως την ασφάλεια, αλλά και την οικονομική και πολιτική στρατηγική της στην ύπαρξη ενός «συμμάχου» που ο Τραμπ διαμηνύει πως... δεν είναι πια εκεί.
Τι πιστεύει ο υπόλοιπος κόσμος για τον Τραμπ και τι για την Ευρώπη
Μια μεγάλη δημοσκόπηση του ECFR δείχνει πως ο κόσμος δεν συμμερίζεται την ανησυχία της Ευρώπης για τον Τραμπ.
Αφού μιλήσαμε με 28.000 άτομα σε 24 χώρες διαπιστώσαμε ότι η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων σε όλο τον κόσμο πιστεύει ότι ο Τραμπ είναι, στην πραγματικότητα, καλός για τις ΗΠΑ, καλός για τον κόσμο και καλός για την παγκόσμια ειρήνη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία μας, στην Ινδία, τη Σαουδική Αραβία, τη Ρωσία, την Κίνα και τη Νότια Αφρική, τρεις στους πέντε ανθρώπους πιστεύουν στην υπόσχεση του Τραμπ να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία σε 24 ώρες.
Ένας στους δύο πιστεύει ότι θα επιτύχει ειρήνη στη Μέση Ανατολή.
Και η επικρατέστερη άποψη είναι ότι στην πραγματικότητα ο Τραμπ θα εξυγιάνει τις σχέσεις της Ουάσινγκτον με το Πεκίνο - μια άποψη που υποστηρίζεται από μόλις λίγο κάτω από τους μισούς Κινέζους συμμετέχοντες στη δημοσκόπηση.
Βέβαια παρότι πολλοί καλωσορίζουν την επιστροφή Τραμπ, δεν πιστεύουν απαραίτητα πως θα κάνει την Αμερική μεγάλη ξανά: Στην πραγματικότητα, σε 20 από τις 24 χώρες που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση, περισσότεροι από τους μισούς συμμετέχοντες πιστεύουν ότι η Κίνα θα είναι η πιο ισχυρή χώρα στον κόσμο σε 20 χρόνια. Μεταξύ των μεγάλων μεσαίων δυνάμεων, όπως η Σαουδική Αραβία, η Τουρκία, η Ινδονησία και η Νότια Αφρική, σχεδόν επτά στους 10 ανθρώπους το πιστεύουν αυτό.
Είναι ειρωνικό ότι τα ίδια πράγματα που κάνουν την επιστροφή του Τραμπ στον Λευκό Οίκο τόσο τρομακτική για πολλούς Ευρωπαίους είναι αυτά που τον κάνουν ελκυστικό για τον υπόλοιπο κόσμο.
Η Ευρώπη πανικοβάλλεται από το δόγμα «America First» και κυρίως από την ιδέα ότι οι ΗΠΑ θα πάψουν να είναι ο θεματοφύλακας της παγκόσμιας τάξης, επιδιώκοντας πλέον τα δικά τους ιδιοτελή συμφέροντα. Αλλά αυτό ακριβώς είναι που οι περισσότεροι πολίτες των περιφερειακών δυνάμεων είναι ανυπόμονοι να δουν.
Δεν θέλουν πλέον οι ΗΠΑ να είναι ένας αυτόκλητος κριτής ή παγκόσμιος σερίφης. Νιώθουν πολύ πιο άνετα να αντιμετωπίζουν της Αμερική ως την πιο ισχυρή χώρα σε έναν πιο πολυσυλλεκτικό κόσμο.
Η έρευνα όμως αποκαλύπτει ακόμη ένα σημαντικό εύρημα: Αν και οι ίδιοι οι Ευρωπαίοι μπορεί να ανησυχούν για τη θέση τους σε αυτή τη νέα εποχή του Τραμπ, ο υπόλοιπος κόσμος εκτιμά περισσότερο την ευρωπαϊκή ισχύ - η πρόκληση είναι πώς ακριβώς θα τη χρησιμοποιήσουν οι ηγέτες του μπλοκ.
Η δημοσκόπησή μας δείχνει πως κανείς δεν θέλει η Ευρώπη να συνεχίσει να παριστάνει τον ηγέτη της αντίστασης ή να κάνει κουμάντο και να δίνει μαθήματα σε άλλες χώρες για το πώς να ασκούν τις υποθέσεις τους.
Ωστόσο σταθερές πλειοψηφίες σε όλο τον κόσμο θεωρούν την ΕΕ ως μια υπερδύναμη που μπορεί να σταθεί δίπλα στην Κίνα και την Αμερική επιδιώκοντας τα δικά της συμφέροντα. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν μπορεί να συμφωνήσει για το ποια είναι αυτά τα συμφέροντα.
Μόνο ξεπερνώντας τις διαιρέσεις της η Ευρώπη θα μπορέσει να προστατευτεί από τις τακτικές «διαίρει και βασίλευε», είτε αυτές προέρχονται από το Πεκίνο, τη Μόσχα ή την Ουάσιγκτον.
Πηγή: Politico
