Την Τρίτη η Wall Street Journal, επικαλούμενη Αμερικανούς αξιωματούχους, έγραψε πως η Άγκυρα συγκεντρώνει στρατεύματα στα σύνορα με τη Συρία, καθώς επίκειται εισβολή με στόχο την «εκκαθάριση» των Κούρδων του YPG.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι δυνάμεις που συρρέουν στο Κομπάνι - μετά την πτώση του Άσαντ - περιλαμβάνουν μέλη αντάρτικων ομάδων αλλά και Τούρκους ένστολους, που υποστηρίζονται από πυροβολικό.
Το YPG αποτελεί βασικό εταίρο των ΗΠΑ κατά του Ισλαμικού Κράτους στη Συρία, αν κι αποτελεί το συριακό παρακλάδι του PKK που έχει χαρακτηριστεί «τρομοκρατική ομάδα» όχι μόνο από την Άγκυρα αλλά και από την Ουάσινγκτον (όπως άλλωστε και η HTS που έριξε τον Άσαντ). Όπως διαβάζουμε στη Daily Sabah, το ΙΚ είναι σε μεγάλο βαθμό ανενεργό στη Συρία το τελευταίο διάστημα, ενώ το PKK/YPG διατηρούσε επί μακρόν τον έλεγχο βασικών περιοχών στα βορειοανατολικά της χώρας.
Στόχος της Τουρκίας είναι «να εγκαθιδρύσει de facto έλεγχο στη γη μας πριν αναλάβετε τα καθήκοντά σας, προκειμένου στη συνέχεια να σας αναγκάσει να διαπραγματευτείτε μαζί της», έγραψε πριν δύο 24ωρα στον εκλεγμένο πρόεδρο των ΗΠΑ ο Ιλχάμ Αχμέντ, αξιωματούχος της πολιτικής διοίκησης των Κούρδων της Συρίας.
«Εάν η Τουρκία προχωρήσει στην εισβολή της, οι συνέπειες θα είναι καταστροφικές».
Αξίζει να σημειωθεί πως αμέσως μετά την πτώση του Άσαντ, η Άγκυρα προειδοποίησε για το κενό ασφαλείας που δημιουργείται στη Συρία, την ώρα που οι αντικαθεστωτικές δυνάμεις διεμήνυαν πως δεν θα επιτρέψουν τη δράση αυτονομιστών στη χώρα.
HTS και Άγκυρα φαίνεται πως έχουν ήδη συμφωνήσει: Η προσωρινή κυβέρνηση κάλεσε το PKK/YPG να αυτοδιαλυθεί, ενώ ο Φιντάν διευκρίνσε πως το PKK/YPG είτε θα διαλυθεί είτε θα «εξαλειφθεί πλήρως».
«Ενώ όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα στη Δαμασκό, στα βορειοανατολικά η Άγκυρα παίρνει ό,τι θέλει», σχολιάζει η Dareen Khalifa από την ΜΚΟ International Crisis Group. «Η πόλη Manbij έπεσε στα χέρια των δυνάμεων που υποστηρίζονται από την Τουρκία, χωρίς η είδηση να γίνει πρωτοσέλιδο».
«Η Άγκυρα πιέζει στα βορειοανατολικά και ξεφεύγει με τρόπους που δεν θα μπορούσε καν να διανοηθεί πριν».
Ο Τραμπ θα μπορούσε να δώσει τη χαριστική βολή
Όπως εξηγεί στο AFP ο καθηγητής διεθνούς ασφάλειας Max Abrahms, με τους μακροχρόνιους υποστηρικτές του Άσαντ να έχουν πλέον βγει από το προσκήνιο, ο Ερντογάν είναι ελεύθερος να «επεκτείνει την τουρκική επιρροή στη Συρία». Αυτό σημαίνει πως πιθανότατα πως θα κάνεις τις δέουσες ένεργειες για να «μετριάσει την απειλή του PKK καθώς εδραιώνει τον έλεγχο κατά μήκος των συνόρων της».
Αυτό που θα μπορούσε να ενισχύσει τη θέση της Άγκυρας, σχολιάζει, «θα ήταν μια απόφαση της επερχόμενης κυβέρνησης Τραμπ να αποσύρει τα αμερικανικά στρατεύματα από τη Συρία - κάτι που θα αποδυνάμωνε τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (SDF) "προς τέρψιν του Ερντογάν"»
Το 2019 άλλωστε - και συγκεκριμένα όταν ο Τραμπ απέσυρε εν μέρει τα αμερικανικά στρατεύματα από τη βορειοανατολική Συρία - ο Ερντογάν πραγματοποίησε μια μεγάλης κλίμακας εισβολή που σκότωσε και εκτόπισε χιλιάδες Σύρους.
Τα «παράπλευρα» οφέλη του Ερντογάν
Η ανατροπή του Άσαντ όμως δεν έδωσε στην Άγκυρα μόνο νέες «ευκαιρίες» εξόντωσης των Κούρδων στα βορειοανατολικά. Δικαίωσε παράλληλα την προσέγγιση του Τούρκου προέδρου στο εσωτερικό της χώρας, ενώ υπογράμμισε και τον ρόλο του ως ρυθμιστή των εξελίξεων στο εξωτερικό.
Ο Ερντογάν προσπαθεί εδώ και καιρό βρει τη χρυσή τομή στο θέμα των Σύρων προσφύγων, ακροβατώντας μεταξύ της δημόσιας εικόνας του ηγέτη του ισλαμικού κόσμου που καλωσορίζει τους εκτοπισμένους μουσουλμάνους και των επιθυμιών των εταίρων του στον κυβερνητικό συνασπισμό που ζητούν μαζικές απελάσεις.
Όπως αναφέρει ο Gönül Tol από το Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής στον Guardian, η πτώση του Άσαντ επιτρέπει στον Έρντογάν να παραμείνει ο προστάτης των Σύρων και παράλληλα να επιστρέψει εκατοντάδες χιλιάδες στα σπίτια τους.
Και πράγματι η Άγκυρα δεν έχασε καθόλου χρόνο: Μόλις την επομένη της ανατροπής του Άσαντ, ο Φιντάν διεμήνυσε ότι οι Σύροι θα επιστρέψουν στην πατρίδα τους, ενώ 7.600 άνθρωποι είχαν ήδη περάσει τα σύνορα μέχρι το τέλος της περασμένης εβδομάδας.
Την ίδια ώρα η υπόσχεση του ΥΠΕΞ ότι τουρκικές εταιρείες θα βοηθήσουν στην ανοικοδόμηση της Συρίας προκάλεσε άνοδο των μετοχών των κατασκευαστικών εταιρειών, παρά την κατεστραμμένη φήμη τους λόγω των εκτεταμένων καταστροφών που ακολούθησαν τους φονικούς σεισμούς στις αρχές του περασμένου έτους.
Η Άγκυρα ελέγχει κάθε βήμα της διαδρομής
Το πιο σημαντικό ωστόσο είναι πως η Άγκυρα έχει εξασφαλίσει κεντρικό ρόλο στην λήψη των αποφάσεων για την επόμενη ημέρα της Συρίας.
Μιλώντας κατά τη διάρκεια μιας διάσκεψης για τη Συρία στην Ιορδανία το Σαββατοκύριακο, ο Φιντάν κατέστησε σαφή τη στρατηγική της:
«Υποστηρίζουμε τους νόμιμους εκπροσώπους των Κούρδων της Συρίας στις προσπάθειές τους να υπερασπιστούν τα δικαιώματά τους στη Δαμασκό», τόνισε υποδεικνύοντας πως η Τουρκία θα δεχόταν την πολιτική εκπροσώπηση των Κούρδων μόνο στη συριακή πρωτεύουσα, αλλά όχι αλλού.
Οι Τούρκοι αξιωματούχοι που εμφανίζονται στη Δαμασκό - χρησιμοποιώντας την επιρροή τους στους νέους κυβερνήτες της Συρίας - έχουν φροντίσει να να διασφαλίσουν ότι δεν θα επιτραπεί καμία αυτόνομη κουρδική διοίκηση στα βορειοανατολικά.
Όπως σημειώνε εύστοχα ο Tol, όσο η HTS χρησιμοποιεί κάθε βοήθεια της Τουρκίας για να εξασφαλίσει την αναγνώριση που χρειάζεται από τη διεθνή κοινότητα, η Άγκυρα παραμένει η πύλη της προς τον έξω κόσμο. Κάπως έτσι αναμένεται να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο σε κάθε βήμα της διαδρομής.
