Φανταστείτε έναν «ευφυή» σιτοβολώνα που εκτείνεται μέχρι τον ορίζοντα, ο οποίος προορίζεται για αλεύρι που θα γίνει ψωμί για να ταΐσει τους κατοίκους των πόλεων. Όλη η εξουσία για το όργωμα, τη φύτευση, τη λίπανση, την παρακολούθηση και τη συγκομιδή αυτού του χωραφιού έχει ανατεθεί στην τεχνητή νοημοσύνη, σε αλγόριθμους που ελέγχουν τα συστήματα άρδευσης, τα αυτόνομα τρακτέρ και τις θεριζοαλωνιστικές μηχανές και που είναι αρκετά «έξυπνοι» για να ανταποκρίνονται στις καιρικές συνθήκες και στις ακριβείς ανάγκες της καλλιέργειας. Τώρα φανταστείτε έναν χάκερ να προσβάλει το σύστημα…
Η «ευφυής» γεωργία δεν είναι επιστημονική φαντασία. Τα «έξυπνα» συστήματα χρησιμοποιούνται ολοένα και περισσότερο για να κάνουν πιο αποτελεσματική και πιο παραγωγική την εκμετάλλευση της γης. Οι μεγάλες εταιρείες πρωτοπορούν ήδη στην επόμενη γενιά αυτόνομων ag-bots (agriculture robot) και συστημάτων υποστήριξης αποφάσεων που θα αντικαταστήσουν τους ανθρώπους στο πεδίο. Αλλά, μέχρι στιγμής κανείς δεν φαίνεται να έχει προβληματιστεί σοβαρά για το αν υπάρχουν κίνδυνοι που συνδέονται με την ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης στη γεωργία.
Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να οδηγήσει σε μια νέα αγροτική επανάσταση και να αντιμετωπίσει τη διατροφική πρόκληση του αυξανόμενου παγκόσμιου πληθυσμού με βιώσιμο τρόπο. Ωστόσο, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η χρήση νέων τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης σε κλίμακα εμπεριέχει τεράστιους κινδύνους που δεν είναι πλήρως κατανοητοί ή είναι υποεκτιμημένοι.
Πηγή: unsplash
Συγκεκριμένα, εκφράζεται φόβος ότι χάκερς θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν τυχόν αδύναμα σημεία στην «ευφυή» φύτευση και συγκομιδή των καλλιεργειών και κατά συνέπεια να επηρεάσουν την εφοδιαστική αλυσίδα. Μάλιστα, ο φόβος για τον εγγενή κίνδυνο ασφάλειας της παγκόσμιας αλυσίδας εφοδιασμού τροφίμων αυξάνεται λόγω του πόλεμου στην Ουκρανία, αλλά και λόγω της Covid-19, στη διάρκεια της οποίας είδαμε άδεια ράφια. Θα μπορούσαμε να δούμε το ίδιο να συμβαίνει εάν δεχθούμε μια επίθεση στον κυβερνοχώρο.
Σε συναγερμό επιστήμονες και κυβερνήσεις
Σε μια πρόσφατη ανάλυση κινδύνου από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο περιοδικό Nature Machine Intelligence (https://www.nature.com/articles/s42256-022-00440-4), οι συγγραφείς καταλήγουν σε έναν κατάλογο ρίσκου που πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης για τη γεωργία, αλλά και σε τρόπους αντιμετώπισής του.
Σε αυτό τον κατάλογο οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για κυβερνοεπιθέσεις που ενδέχεται να προκαλέσουν αναστάτωση σε φάρμες που χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη, δηλητηριάζοντας σύνολα δεδομένων ή κλείνοντας τους ψεκαστήρες, τα αυτόνομα drones και τις ρομποτικές μηχανές συγκομιδής. Για να αποφευχθεί αυτό προτείνουν τη συμβολή «χάκερ λευκού καπέλου» (ηθικών χάκερς) που θα βοηθήσουν τις εταιρείες να ανακαλύψουν τυχόν ευπάθειες ασφάλειας κατά τη φάση ανάπτυξης του λογισμικού, έτσι ώστε τα συστήματα να προστατευτούν από αληθινούς χάκερς.
Η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου και το FBI έχουν προειδοποιήσει ότι η απειλή των κυβερνοεπιθέσεων αυξάνεται, για αυτό το Εθνικό Κέντρο Κυβερνοασφάλειας εξέδωσε έναν κατανοητό και σαφή οδηγό μιας σειράς τεχνικών δεξιοτήτων για γεωργούς που θα τους βοηθήσει να αποκτήσουν μεγαλύτερη επίγνωση των κυβερνοαπειλών ή να βελτιώσουν τις γνώσεις τους σχετικά με τα μέτρα ασφάλειας στον κυβερνοχώρο.
Ακόμη και μεγάλες εταιρείες φαίνεται πως δεν είναι ασφαλείς από τις επιθέσεις συμμοριών στον κυβερνοχώρο για αυτό αρκετές, όπως ο «γίγαντας» John Deere εργάζονται τώρα για να διορθώσουν τυχόν αδύναμα σημεία στο λογισμικό τους. Ορισμένοι χάκερς χρησιμοποιούν ransomware, κακόβουλο κώδικα που μπορεί να κρυπτογραφήσει δεδομένα και να «κλειδώσει» τα συστήματα. Πέρσι, μια από τις μεγαλύτερες εταιρείες επεξεργασίας κρέατος στον κόσμο, η JBS, πλήρωσε 11 εκατομμύρια $ (7,8 εκατομμύρια. ευρώ) σε Bitcoin, ως λύτρα για να επιλύσει μια επίθεση στον κυβερνοχώρο που τερμάτισε προσωρινά ορισμένες λειτουργίες της στην Αυστραλία, τον Καναδά και τις ΗΠΑ. Πρόσφατα, η κορυφαία αμερικανική γεωργική εταιρεία AGCO, ένας παγκόσμιος κατασκευαστής και διανομέας γεωργικού εξοπλισμού και υποδομών επλήγη από επίθεση ransomware που επηρέασε την παραγωγή.
Πηγή: unsplash
Τον περασμένο Απρίλιο, οι αρχές κυβερνοασφάλειας των ΗΠΑ, της Αυστραλίας, του Καναδά, της Νέας Ζηλανδίας και του Ηνωμένου Βασιλείου δημοσίευσαν κοινή συμβουλευτική έκθεση για την κυβερνοασφάλεια με πρόθεση να προειδοποιήσουν ότι η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία θα μπορούσε να εκθέσει οργανισμούς, τόσο εντός όσο και εκτός της περιοχής, σε αυξημένη κακόβουλη δραστηριότητα στον κυβερνοχώρο, ως απάντηση στο άνευ προηγουμένου οικονομικό κόστος που επιβάλλεται στη Ρωσία και στην υλική υποστήριξη που παρέχεται στην Ουκρανία από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους και εταίρους των ΗΠΑ. Με άλλα λόγια προειδοποίησαν ότι Ρώσοι χάκερ που χρηματοδοτούνται από το κράτος θα μπορούσαν να στοχεύσουν τις αλυσίδες εφοδιασμού ως ζωτικό μέρος κρίσιμων υποδομών της Δύσης.
Ακούσιες αστοχίες κατά τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης
Μέσα στην έκθεση του Κέμπριτζ οι επιστήμονες κάνουν λόγο επίσης και για ακούσιες αστοχίες. Σε ένα τέτοιο σενάριο, ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης που προγραμματίζεται για να επιτύχει την καλύτερη απόδοση μιας καλλιέργειας βραχυπρόθεσμα, πιθανώς παραβλέπει τις μακροπρόθεσμες περιβαλλοντικές συνέπειες από την επίτευξη αυτού του στόχου. Για παράδειγμα, η υπερβολική χορήγηση φυτοφαρμάκων για την επιδίωξη υψηλών αποδόσεων θα μπορούσε να δηλητηριάσει τα οικοσυστήματα και να μολύνει το έδαφος και τις γύρω υδάτινες πηγές. Οι συγγραφείς προτείνουν τη συμμετοχή ειδικών από τον τομέα της Εφαρμοσμένης Οικολογίας στη διαδικασία σχεδιασμού τεχνολογίας για να διασφαλιστεί ότι αυτά τα σενάρια θα αποφευχθούν.
Οι αυτόνομες μηχανές θα μπορούσαν να βελτιώσουν τις συνθήκες εργασίας στο πεδίο απαλλάσσοντας τους γεωργούς από τη χειρωνακτική εργασία. Ωστόσο, δεν θα μπορέσουν να εξαλείψουν κοινωνικοοικονομικές και εθνοτικές ανισότητες που είναι επί του παρόντος εδραιωμένες στην παγκόσμια γεωργία.
Επίσης, οι καλλιεργητές μικρής κλίμακας που εκμεταλλεύονται την πλειονότητα των γεωργικών εκτάσεων παγκοσμίως και τροφοδοτούν μεγάλες εκτάσεις του αποκαλούμενου Παγκόσμιου Νότου είναι πιθανό να αποκλειστούν από τα οφέλη που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Η περιθωριοποίηση, τα χαμηλά ποσοστά διείσδυσης στο διαδίκτυο και το ψηφιακό χάσμα ενδέχεται να εμποδίσουν τους μικροκαλλιεργητές να χρησιμοποιούν προηγμένες τεχνολογίες και να διευρύνουν το χάσμα μεταξύ των γεωργών εμπόρων και των γεωργών διαβίωσης.
Όμως, παρά τις ανησυχίες που προαναφέρθηκαν, κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει το γεγονός ότι για περίπου δύο δισεκατομμύρια ανθρώπους που πλήττονται από επισιτιστική ανασφάλεια, συμπεριλαμβανομένων περίπου 690 εκατομμυρίων υποσιτισμένων και 340 εκατομμυρίων παιδιών που υποφέρουν από ελλείψεις σε μικροθρεπτικά συστατικά, οι τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης και η γεωργία ακριβείας υπόσχονται σημαντικά οφέλη ενόψει της κλιματικής κρίσης και ενός αυξανόμενου παγκόσμιου πληθυσμού.
Πηγή: Πανεπιστήμιο Κέμπριτζ
