Από τη Στέγη στο Onassis Ready, οι φράσεις του Tim Etchells περνούν από κτίριο σε κτίριο κάνοντας το φως του νέον και τις λέξεις ένα κοινό νήμα μέσα στο οικοσύστημα του Ιδρύματος Ωνάση.
Οι φράσεις του σπουδαίου Βρετανού καλλιτέχνη Tim Etchells, «The Sound of Your Heartbeat» / «The Sound of Your Breathing», κατοικούν πλέον σε ένα ακόμα κτίριο του Ιδρύματος Ωνάση στην Αθήνα.
Φράσεις που δεν λένε απλώς κάτι, αλλά κάνουν κάτι. Η εγκατάσταση Heartbeat / Breathing (2026), που δημιουργήθηκε ειδικά για το Onassis Ready, συντονίζεται με τον χτύπο της καρδιάς μας και την αναπνοή μας.
Οι δύο φράσεις, The Sound of Your Heartbeat (Ο ήχος του χτύπου της καρδιάς σου) και The Sound of Your Breathing (Ο ήχος της αναπνοής σου), έχουν τοποθετηθεί στα αντίθετα άκρα του κτιρίου. Ορατές ακόμη και από μακριά, βρίσκονται σε μια ανοιχτή συνομιλία μεταξύ τους, διατηρώντας παράλληλα η καθεμία το αυτοτελές νόημά της.
Το έργο μάς προσκαλεί σε μια προσωπική εμπειρία, φέρνοντάς μας πιο κοντά σε δύο από τους πιο βασικούς ρυθμούς του σώματός μας: τον χτύπο της καρδιάς και την αναπνοή.
Με την εγκατάσταση στο Onassis Ready, η σχέση ανάμεσα στο έργο και τον θεατή αποκτά έναν ιδιαίτερα σωματικό χαρακτήρα. Ο Etchells περιγράφει πώς η εγκατάσταση επιδιώκει μια άμεση σύνδεση με τον θεατή, δημιουργώντας μια αίσθηση ευάλωτης οικειότητας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Πράγματι, καθώς κοιτάζουμε το κτίριο και το νέον, είναι σαν οι φωτεινές κόκκινες φράσεις να αφουγκράζονται τις πιο ανεπαίσθητες κινήσεις του σώματός μας: τον χτύπο της καρδιάς και το ανεβοκατέβασμα της αναπνοής μας.
«Για μένα, υπάρχει κάτι τρυφερό σε αυτή την αναγνώριση. Η μεγάλη, μνημειακή παρουσία του νέον παραπέμπει στα πιο ευάλωτα σημάδια ζωής που εκπέμπουν οι άνθρωποι. Το έργο επιμένει στην ευαλωτότητά μας, αναδεικνύοντας και γιορτάζοντας την παρουσία μας ως ενσώματων ανθρώπινων όντων, ατομικά και συλλογικά» σημειώνει ο ίδιος.
Ο Etchells τοποθετεί την εγκατάσταση και σε ένα ευρύτερο πλαίσιο. Η τέχνη, η πόλη και ο πολιτισμός είναι, όπως αναφέρει, συλλογικά, κοινωνικά και πολιτικά πεδία όπου οι ιδέες κυκλοφορούν και αλλάζουν μέσα στον χρόνο. Στον πυρήνα της δουλειάς του Etchells βρίσκεται η γλώσσα, την οποία προσεγγίζει με «πνεύμα ριζικής ανοιχτότητας και διαπερατότητας».
Τον ενδιαφέρουν όσα μπορεί να πει, αλλά και όσα αφήνει ανοιχτά, οι αμφισημίες, τα κενά και τα ερωτήματα που δίνουν χώρο στον θεατή να σκεφτεί και να φανταστεί.
Η Καλλιτεχνική Διευθύντρια του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτη Παναγιωτάκου, αναφέρει για το Heartbeat / Breathing: «Οι λέξεις που μοιραζόμαστε είναι οι λέξεις που μας ενώνουν. Αυτό συνέβη και με τον Tim. Η Στέγη δεν έχει καμία ταμπέλα που να αναγράφει το όνομά της. Το “All we have is words, All we have is worlds” στο κτίριό μας εμπεριέχει όσα είμαστε. Το ίδιο συμβαίνει πλέον και στο Onassis Ready, όπου μιλάμε με τον ήχο της αναπνοής, με τον ήχο της καρδιάς που χτυπά. Κάθε φορά, απευθυνόμαστε στην πόλη, στην Αθήνα. Για τη δική της ανάσα μιλάμε, για τη δική της καρδιά. Και όλα όσα έχουμε στο μυαλό μας, ο Tim τα χωράει μέσα σε λίγες λέξεις. Αυτό είναι που μας συγκινεί ιδιαίτερα στη δουλειά του. Η συμπύκνωση του συναισθήματος. Χωρίς εκβιαστικούς λυρισμούς, μας κινητοποιεί εσωτερικά, αποδεικνύοντας τη διαφορά ανάμεσα στον καλλιτέχνη και εκείνον που νομίζει ότι ένα ινσταγκραμικό τσιτάτο συνιστά συμβουλή ζωής».
Στη Στέγη, η εγκατάσταση νέον του Etchells μοιάζει να δίνει φωνή στο ίδιο το κτίριο μέσα από τη φράση All we have is words, All we have is worlds, θέτοντας ερωτήματα για τη σχέση μας με την πόλη και τον κόσμο γύρω μας.
Στο νέο έργο στο Onassis Ready, οι λέξεις του Etchells στρέφονται σε κάτι πιο άμεσο και προσωπικό: την ανθρώπινη παρουσία. Τέλος, για το Six Rings, τον νέο retail χώρο του Ιδρύματος Ωνάση στην Πατησίων 99, ο Etchells υπογράφει το σύνολο της οπτικής ταυτότητας: μια φωτεινή πρόσοψη από νέον και το ζωηρό λογότυπο ανοίγουν έναν ευρύτερο διάλογο με τα έργα του Etchells στη Στέγη και το Onassis Ready, απευθύνοντας μια ανοιχτή πρόσκληση για να παρατηρήσεις, να ακούσεις, να ονειρευτείς και να ανακαλύψεις.
Οι εγκαταστάσεις του Etchells εκφράζουν κάτι διαφορετικό αλλά μοιράζονται έναν κοινό στόχο: να θέσουν ερωτήματα, να συλλάβουν τον παλμό ενός χώρου και όσων συμβαίνουν μέσα του και, κατόπιν, να μεταφέρουν αυτό τον παλμό έξω, στην πόλη και στον ευρύτερο κόσμο.
Tim Etchells, HEARTBEAT / BREATHING
Επιβλέπων αρχιτέκτονας: Λουκάς Μπάκας
Κατασκευή: Νέον Στάθμη
Ανάθεση & Παραγωγή: Στέγη Ιδρύματος Ωνάση
Tim Etchells
Ο Tim Etchells είναι καλλιτέχνης και συγγραφέας με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο και καλλιτεχνικός διευθυντής των Forced Entertainment, μιας από τις πιο επιδραστικές ομάδες περφόρμανς της διεθνούς πειραματικής σκηνής. Στη δουλειά του συναντιούνται η περφόρμανς, το βίντεο, η φωτογραφία, οι εγκαταστάσεις, τα έργα κειμένου και η μυθοπλασία. Η σχέση του με τη Στέγη ξεκινά το 2016, όταν συμμετείχε στο Fast Forward Festival με το And For The Rest (Athens).
Μέσα από αφίσες στους δρόμους της Αθήνας, το έργο έδινε χώρο σε επιθυμίες και φωνές ανθρώπων που ζούσαν στην πόλη χωρίς να έχουν δικαίωμα ψήφου. Μια σχέση που συνεχίζεται σήμερα, με τη γλώσσα του να αποκτά θέση και πάνω στα ίδια τα κτίρια του οικοσυστήματος του Ιδρύματος Ωνάση.
Onassis Ready
Στην καρδιά της βιομηχανικής περιοχής του Ρέντη, ένα παλιό εργοστάσιο πλαστικών έχει μεταμορφωθεί σε κάτι εντελώς καινούριο: το Onassis Ready. Με έκταση 3.760 τετραγωνικά μέτρα, ο χώρος έχει ήδη ενεργοποιηθεί ως ένα δυναμικό πεδίο σύγχρονης δημιουργίας: από την έκθεση-αφιέρωμα «you are invited» του Juergen Teller και τις δύο διοργανώσεις του Borderline Festival, τον Απρίλιο και τον Οκτώβριο του 2026, μέχρι το ONX Showcase και την έκθεση «Ongoing» της Tilda Swinton.
Τον Απρίλιο του 2027, στο Onassis Ready και στην πρώτη μονογραφική έκθεσή του, ο Δημήτρης Παπαϊωάννου θα επιστρέψει στην αφετηρία της καλλιτεχνικής του πρακτικής: στη ζωγραφική, τα σχέδια, τις συνδέσεις και τις ιδέες που διαμόρφωσαν τον εικαστικό του κόσμο.
Πέρα από τις φιλοξενούμενες δράσεις, το Onassis Ready λειτουργεί ως χώρος καλλιτεχνικής έκφρασης, πειραματισμού και εξερεύνησης φιλοξενώντας τους Onassis AiR και Onassis ONX Fellows. Στο ίδιο κτίριο φιλοξενείται το Αρχείο Ωνάση, το πρώτο αρχείο ναυτιλιακών επιχειρήσεων που συγκροτήθηκε στην Ελλάδα, με πλούσιο υλικό πάνω από ένα εκατομμύριο τεκμήρια.
Ταυτόχρονα, το Onassis Ready είναι ένας χώρος πολλαπλών δυνατοτήτων, διαθέσιμος προς ενοικίαση για δημιουργία, πρόβες και άλλες καλλιτεχνικές ή επαγγελματικές δραστηριότητες.
