Πρόληψη, επιχειρησιακή ετοιμότητα και περιορισμός των ενάρξεων των πυρκαγιών τίθενται, μεταξύ άλλων, στο επίκεντρο του σχεδιασμού του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας για τη φετινή αντιπυρική περίοδο που ξεκινά σήμερα. Η στρατηγική που θα ακολουθηθεί και για φέτος συνοψίζεται γύρω από το δόγμα που υιοθετήθηκε πριν από τρία χρόνια και βασίζεται στην επιτήρηση, στην έγκαιρη προειδοποίηση και την άμεση απόκριση.
Φέτος, ύστερα από 45 χρόνια, η Πολιτική Προστασία θα έχει τη δυνατότητα να αξιοποιήσει το εργαλείο της Εθνικής Χαρτογράφησης Κινδύνου Δασικών Πυρκαγιών, η οποία ολοκληρώθηκε και επικαιροποιηθηκε το φθινόπωρο του 2025, κατανέμοντας όλες τις περιοχές της χώρας σε τρεις κατηγορίες επικινδυνότητας, χαμηλής, μεσαίας και υψηλής επικινδυνότητας, ανάλογα με το είδος της βλάστησης, τις κλιματολογικές συνθήκες και τη συχνότητα τιμών 3, 4 και 5 στον ημερήσιο Χάρτη Πρόβλεψης Κινδύνου Πυρκαγιάς, της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας τα τελευταία 20 έτη.
Καθοριστικό ρόλο στην έγκαιρη προειδοποίηση έναρξης πυρκαγιάς θα διαδραματίσει η επιτήρηση με drones. Όπως έγινε γνωστό από την Πολιτική Προστασία, θα διατεθούν 100 drones, αυξημένα δηλαδή, σχεδόν κατά 20 από την προηγούμενη χρονιά, τα οποία θα λειτουργούν σε 24ωρη βάση, με θερμικές κάμερες επιτρέποντας τον έγκαιρο εντοπισμό εστιών πυρκαγιάς, ακόμη και τη νύχτα και ενισχύοντας την επιτήρηση. Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου, τη φετινή αντιπυρική περίοδο στόχος είναι η περαιτέρω αύξηση της χρήσης τους, ώστε να καλυφθούν και άλλες περιοχές, ιδιαίτερα περιαστικές, εντάσσοντας στον σχεδιασμό και τα Κινητά Επιχειρησιακά Κέντρα.
Ειδικότερα σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου, το 2024 διατέθηκαν 45 drones, το 2025 82 και φέτος 100 καθώς και 3 σε Κινητά Επιχειρησιακά Κέντρα (Κ.Ε.Κ). Κατά τις ίδιες πηγές, με την πρώτη εφαρμογή την αντιπυρική περίοδο του 2024, τα συστήματα drones παρουσίασαν πολύ υψηλή αποτελεσματικότητα, καθώς μόνο στην Αττική το προηγούμενο έτος εντόπισαν σε πρώτο χρόνο περισσότερες από 1.000 ενάρξεις πυρκαγιών, ενώ συνέβαλαν καθοριστικά και στην κατεύθυνση των επίγειων και εναέριων δυνάμεων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στους καθαρισμούς οικοπέδων καθώς το νέο πλαίσιο γι αυτούς προβλέπει αυστηρότερους ελέγχους και αυξημένες κυρώσεις ενώ οι ιδιοκτήτες/υποχρεούνται καλούνται να προχωρήσουν στον καθαρισμό τους από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους, καθώς και στη συντήρησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου (έως 31 Οκτωβρίου). Ενδεικτικό της αυστηροποίησης των ελέγχων είναι ότι ήδη οι αρμόδιες αρχές διενεργούν ελέγχους επιβάλλοντας κυρώσεις, πρόστιμα και προχωρώντας σε συλλήψεις.
Όπως επισήμανε ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, σε σύσκεψη που πραγματοποίησε αυτή την εβδομάδα για την προετοιμασία ενόψει της αντιπυρικης περιόδου στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στον καθαρισμό των οικοπέδων καθώς παρατηρήθηκε κατά την προηγούμενη αντιπυρική, «όπου ήταν καθαρισμένα τα οικόπεδα, η φωτιά σταματούσε», ενώ αντίθετα σε ακαθάριστους χώρους η εξάπλωση ήταν ανεξέλεγκτη. «Είναι ένα στοίχημα που θα πρέπει να το δώσουμε και να πετύχουμε μέχρι τις 15 Ιουνίου», σημείωσε.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ενίσχυση των Δήμων, λέγοντας ότι «προσπαθούμε να ενισχύσουμε τους Δήμους για να κάνουν τα έργα και τις δράσεις τις οποίες έχουν υπό την ευθύνη τους», επισημαίνοντας την αύξηση των διαθέσιμων πόρων τα τελευταία χρόνια.
Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία από την Πολιτική Προστασία, φέτος κατανέμονται σε 332 Δήμους της χώρας πόροι ύψους 47,50 εκατ. ευρώ, και επιπλέον 2,50 εκατ. ευρώ στους Συνδέσμους των Δήμων, προκειμένου να αξιοποιηθούν αποκλειστικά για δράσεις πυροπροστασίας, χρηματοδότηση αυξημένη κατά 25% του ποσού σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Παράλληλα, βαρύτητα δίνεται και στις παρεμβάσεις πρόληψης με το πρόγραμμα Antinero Ι, ΙΙ, ΙΙΙ, IV & PLUS, το οποίο υλοποιείται από το 2022 με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2026 να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο.
Αναφορικά με τα εναέρια μέσα δασοπυρόσβεσης (εθνικά και μισθωμένα) αυτά τη φετινή αντιπυρική περίοδο, ανέρχονται σε 80 έως 85, ανάλογα με την ημερήσια διαθεσιμότητα.
Όσον αφορά το ανθρώπινο δυναμικό του Πυροσβεστικού Σώματος , συνολικά για το έτος 2026 ανέρχεται σε 18.804 πυροσβέστες.
Παράλληλα, έχει πραγματοποιηθεί διασπορά 21 Ειδικών Μονάδων Δασικών Επιχειρήσεων (Ε.ΜΟ.Δ.Ε.) σε όλη την επικράτεια, με δυνατότητα αερομεταφοράς σε όλη τη χώρα, με σκοπό την έγκαιρη επέμβαση ακόμη και στα πιο δυσπρόσιτα σημεία.
Σημαντική θα είναι και η συμβολή των εθελοντών καθώς σύμφωνα με πηγές της Πολιτικής Προστασίας, το σύνολο των εθελοντών πυροσβεστών στις Πυροσβεστικές Υπηρεσίες της χώρας αυξάνεται σταδιακά ενισχύοντας τον Μηχανισμό.
Παράλληλα, στο Μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων Πολιτικής Προστασίας έχουν ενταχθεί μέχρι σήμερα στον επιχειρησιακό σχεδιασμό του Πυροσβεστικού Σώματος:
- 5.011 εθελοντές από 234 εθελοντικές οργανώσεις, ενώ περισσότεροι από 6.500 έχουν λάβει πιστοποιημένη εκπαίδευση μέσω της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας, με επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης «Δασικών Πυρκαγιών Δασοπροστασία / Δασοπυρόσβεση».
Ακόμη, όσον αφορά το συνολικό στόλο οχημάτων, αυτός ανέρχεται σε 3.911 και συγκεκριμένα:
- 1.993 υδροφόρα
- 1.687 βοηθητικά
- 228 ειδικού σκοπού
Επιπλέον, στον σχεδιασμό για την αντιπυρική περίοδο εντάσσεται και το Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και υπουργείου Πολιτισμού με στόχο τη θωράκιση αρχαιολογικών χώρων έναντι πυρκαγιάς. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί αυτοψίες σε περισσότερους από 60 αρχαιολογικούς χώρους, κατά τις οποίες δόθηκαν κατευθυντήριες οδηγίες για τη λήψη προσθέτων προληπτικών και κατασταλτικών μέτρων πυροπροστασίας. Επίσης, όπως έγινε γνωστό από την Πολιτική Προστασία, οργανώθηκε η διεξαγωγή ασκήσεων, εκπονήθηκε πρότυπο σχέδιο απομάκρυνσης επισκεπτών και εργαζομένων σε περίπτωση πυρκαγιάς, πραγματοποιήθηκε εκπαίδευση του προσωπικού του υπουργείου Πολιτισμού στην Πυροσβεστική Ακαδημία και εξετάστηκαν μελέτες πυροπροστασίας αρχαιολογικών χώρων.
Τέλος, βρίσκεται σε εξέλιξη Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ με στόχο τους καθαρισμούς και την διάνοιξη αντιπυρικών ζωνών εντός των ζωνών δουλείας γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
