Ανάμεσα σε 99 προτάσεις που υποβλήθηκαν από όλη την Ευρώπη για τη συμμετοχή στο πρόγραμμα Horizon 2020, η πρόταση του δήμου των βορείων προαστίων συγκαταλέγεται στις τέσσερις τελικά που έλαβαν την έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη της ανακύκλωσης των αποβλήτων και η αξιοποίησή τους με οφέλη περιβαλλοντικά και οικονομικά. Εκτός από το Χαλάνδρι, στο πρόγραμμα που φέρει την ονομασία WASTE4THINK, συμμετέχουν άλλοι 18 εταίροι, μεταξύ των οποίων πανεπιστήμια, οργανισμοί, τοπική αυτοδιοίκηση και ιδιωτικές επιχειρήσεις με υψηλή εξειδίκευση από 7 κράτη - μέλη της ΕΕ.
Όπως εξήγησαν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο δήμαρχος Χαλανδρίου Σίμος Ρούσσος και ο Γεράσιμος Λυμπεράτος, δημοτικός σύμβουλος της πόλης, εντεταλμένος σε θέματα ανακύκλωσης και καθηγητής Χημικών Μηχανικών του ΕΜΠ, στις τέσσερις πόλεις που επιλέχθηκαν θα υλοποιηθούν ισάριθμα πιλοτικά προγράμματα όπου θα εξεταστούν διαφορετικές περιπτώσεις αξιοποίησης και διαχείρισης απορριμμάτων και αποβλήτων.
Οι άλλες τρεις πόλεις είναι η πορτογαλική Cascais, η ισπανική Zamudio και η ιταλική Seveso.
Στο Χαλάνδρι, το πιλοτικό πρόγραμμα, προϋπολογισμού 456.500 ευρώ, θα εστιάσει στην ανάπτυξη πρότυπων εφαρμογών διαχείρισης βιοαποβλήτων (κυρίως υπολείμματα τροφών) με στόχο τη μεγιστοποίηση της ανάκτησης πρώτων υλών και τη βελτίωση παραγωγής ενέργειας από βιοκαύσιμα.
Τα βιοαπόβλητα, ειδικότερα, αφού συγκεντρωθούν από σχολεία, καταστήματα και νοικοκυριά, θα υπόκεινται στη διαδικασία της ξήρανσης και του τεμαχισμού, με αποτέλεσμα τη σημαντική μείωση του όγκου και του βάρους τους. Το τελικό προϊόν θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως κομπόστ, πέλλετ, βιοαιθανόλη, βιοαέριο και βιοϋδρογόνο. Με το παραγόμενο βιοκαύσιμο, μάλιστα, αναμένεται να κινούνται τα απορριμματοφόρα του δήμου, ενώ θα υπήρχαν πρόσθετα οικονομικά οφέλη εάν η νομοθεσία επέτρεπε την πώληση προϊόντων ανακύκλωσης από την τοπική αυτοδιοίκηση.
Παράλληλα, θα αναπτυχθεί εκπαιδευτικό και ενημερωτικό υλικό για τη βέλτιστη διάχυση του προγράμματος στην κοινωνία. Η επίσημη παρουσίαση του προγράμματος αναμένεται τον προσεχή Ιούνιο, οπότε υπολογίζεται ότι θα γίνει η επίσημη έναρξη του προγράμματος, ενώ η συνολική διάρκεια υλοποίησής του θα είναι 40 μήνες.
Οι κ. Ρούσσος και Λυμπεράτος ανέφεραν, επίσης, ότι η νέα δημοτική αρχή υλοποιεί ένα μεγάλο πρόγραμμα ανανέωσης του στόλου των απορριμματοφόρων και των κάδων απορριμμάτων, δεδομένου ότι η υπάρχουσα υποδομή βρίσκεται σε χρήση εδώ και τουλάχιστον 12-13 χρόνια χωρίς ανανέωση. Μέχρι τώρα, συγκεκριμένα, αντικαταστάθηκε το 30% του στόλου με την αγορά τεσσάρων νέων απορριμματοφόρων, ενώ ανανεώθηκαν περίπου οι μισοί από τους σχεδόν 5.000 κάδους. Έως το καλοκαίρι ο δήμος αναμένεται να προμηθευτεί δύο κλαδοτεμαχιστές, χάρη στους οποίους εκτιμάται ότι θα μειωθεί κατά επτά με οκτώ φορές ο όγκος των 37.000 - 40.000 κυβικών μέτρων κλαδιών/χρόνο, τα οποία πλέον θα μετατρέπονται σε κομπόστ.
Στα σχέδια, επίσης, είναι η αξιοποίηση των τηγανέλαιων από τα νοικοκυριά για την παραγωγή βιοντίζελ στα σχολεία, εξοικονομώντας πετρέλαιο θέρμανσης. Συν τοις άλλοις, προγραμματίζεται η αγορά 800 κίτρινων κάδων, οι οποίοι θα τοποθετηθούν δίπλα στους μπλε και θα προορίζονται αποκλειστικά για την ανακύκλωση χαρτιού και χαρτονιού. Κι' αυτό διότι τα προϊόντα αυτά υποβαθμίζονται ποιοτικά όταν "συνυπάρχουν" με αλουμίνιο, γυαλί, πλαστικό και άλλα υλικά των μπλε κάδων.
Με την ανάπτυξη και αξιοποίηση της ανακύκλωσης, ο δήμος υπολογίζει ότι θα έχει σημαντικά οικονομικά οφέλη με τελικούς αποδέκτες τους δημότες. Εκτιμάται ότι την επόμενη πενταετία η μείωση του όγκου απορριμμάτων που καταλήγουν στον ΧΥΤΑ το κόστος ανά τόνο θα οδηγήσει σε μείωση τού κόστους στα 130 ευρώ/τόνο από 170-200 ευρώ/τόνο σήμερα. Σύμφωνα με τον κ. Λυμπεράτο, τα εξοικονομούμενα θα διοχετευθούν σε έργα ή και σε μείωση των δημοτικών τελών.
Προβληματισμό ωστόσο προκαλεί το μειωμένο προσωπικό στην καθαριότητα και η έλλειψη χώρου αμαξοστασίου και διαχείρισης απορριμμάτων. Για το πρώτο, ο δήμαρχος ζητεί από την κυβέρνηση να αρθεί ο περιορισμός για προσλήψεις για τις ανταποδοτικές υπηρεσίες των δήμων, καθώς δεν χρηματοδοτούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό. Για το δεύτερο, βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις με το ΤΑΙΠΕΔ για την αγορά έκτασης 6 στρεμμάτων, όπου σχεδιάζεται, μεταξύ άλλων, η χωροθέτηση ΣΜΑ (Σταθμός Μεταφόρτωσης Απορριμμάτων) και ΚΔΑΥ (Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών).
