Κατά την Αρχή, ο κίνδυνος είναι άμεσος επειδή ο νέος Κώδικας Μετανάστευσης και Κοινωνικής Ένταξης, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουνίου, προβλέπει μεν τη χορήγηση αυτής της ειδικής άδειας, όμως, η ρύθμιση που θα υλοποιεί αυτή την πρόβλεψη δεν έχει ακόμη κατατεθεί στο Κοινοβούλιο. Ως εκ τούτου, ο Συνήγορος θεωρεί ότι πρέπει, τουλάχιστον, να παραταθεί η ισχύς της προηγούμενης διαδικασίας για τη χορήγηση άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους του άρθρου 44 παρ. 1 του Ν. 3386/2005, μέχρι να υπάρξει νέα συνολική νομοθετική ρύθμιση.
Το σχέδιο του Κώδικα Μετανάστευσης και Κοινωνικής Ένταξης, που είχε κατατεθεί στη Βουλή, προέβλεπε τη συνέχιση της χορήγησης άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους. Μάλιστα, η προτεινόμενη ρύθμιση χορηγούσε αυτή την ειδική άδεια διαμονής, επιπλέον, στα θύματα και τους ουσιώδεις μάρτυρες ρατσιστικών πράξεων, στους πολίτες τρίτων χωρών που απασχολήθηκαν µε ιδιαίτερα καταχρηστικούς όρους εργασίας και στους πολίτες των οποίων η αίτηση για διεθνή προστασία απορρίπτεται.
Ο Συνήγορος είχε εκφράσει ικανοποίηση για την προτεινόμενη αλλαγή του μεταναστευτικού κώδικα και είχε προτείνει, για τη διευκόλυνση των αιτούντων που διαμένουν εκτός Αττικής και θα μπορούσαν να υπαχθούν στις σχετικές διατάξεις, να προβλεφθεί η δυνατότητα υποβολής των σχετικών αιτήσεών τους στις οικείες αποκεντρωμένες διοικήσεις.
Ωστόσο, η Αρχή σημειώνει ότι η αντιπαράθεση που σημειώθηκε στη Βουλή, κατά τη σχετική συζήτηση, κατέληξε στην απόσυρση ολόκληρου του άρθρου περί ανθρωπιστικών λόγων, που δικαιολογούν ειδική άδεια διαμονής, με αποτέλεσμα να δημιουργείται εν δυνάμει σημαντικό κενό για τους αλλοδαπούς που χρήζουν ειδικής προστασίας. Παρότι το υπουργείο είχε δεσμευθεί ότι θα επαναφέρει στη Βουλή τη ρύθμιση περί χορήγησης άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους, αυτό δεν έχει γίνει μέχρι σήμερα.
Ο Συνήγορος του Πολίτη θεωρεί επιβεβλημένο να παραταθεί η ισχύς της προηγούμενης διαδικασίας για τη χορήγηση άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους, μέχρι να υπάρξει νέα νομοθετική ρύθμιση. Επίσης, η Αρχή ζητά να θεσπιστεί, άμεσα, ειδική διάταξη που θα διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της προστασίας για ανθρωπιστικούς λόγους.
