Το μυστικό της μακροζωίας φαίνεται πως κρύβεται σε απλές καθημερινές συνήθειες – και κυρίως στη διατροφή. Αυτό υποστηρίζει ο Dan Buettner, δημοσιογράφος και ερευνητής του National Geographic, ο οποίος έχει αφιερώσει πάνω από 20 χρόνια στη μελέτη των λεγόμενων «Μπλε Ζωνών» – περιοχών του πλανήτη όπου οι άνθρωποι ζουν περισσότερο και με καλύτερη υγεία από τον μέσο όρο.
Σύμφωνα με τα ευρήματά του, οι εκατοντάχρονοι καταναλώνουν κρέας μόλις πέντε φορές τον μήνα, κυρίως σε κοινωνικές ή εορταστικές περιστάσεις. Η διατροφή τους βασίζεται σχεδόν αποκλειστικά σε φυτικές τροφές, με έμφαση στα όσπρια, τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα λαχανικά και τις ρίζες.
Οι «Μπλε Ζώνες» της μακροζωίας
Ο Buettner μελέτησε πέντε βασικές περιοχές:
- Οκινάουα (Ιαπωνία)
- Σαρδηνία (Ιταλία)
- Ικαρία (Ελλάδα)
- Λόμα Λίντα (ΗΠΑ)
- Νικόγια (Κόστα Ρίκα)
Παρά τις πολιτισμικές διαφορές, όλες αυτές οι περιοχές παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά στη διατροφή:
Το 90% των καθημερινών τροφών είναι φυτικής προέλευσης. Τα γεύματα είναι απλά, λιτά, τοπικά και εποχιακά, με ελάχιστη επεξεργασία. Δεν υπάρχουν υπερβολές ούτε μεγάλες ποσότητες ζωικών προϊόντων.
Η κατανάλωση κρέατος περιορίζεται σε λιγότερα από 10 κιλά τον χρόνο ανά άτομο. Για λόγους σύγκρισης, στις Ηνωμένες Πολιτείες ο μέσος πολίτης καταναλώνει περίπου 110 κιλά κρέατος ετησίως – πάνω από δεκαπλάσια ποσότητα.
Τι λέει η επιστήμη για το κρέας
Μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Nature Medicine» καταδεικνύει ότι ακόμα και μέτρια κατανάλωση επεξεργασμένου κρέατος (0,6 έως 57 γραμμάρια ημερησίως) αυξάνει:
- κατά 11% τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2
- κατά 7% τον κίνδυνο καρκίνου του παχέος εντέρου
Τα ευρήματα αυτά ενισχύουν τη θεωρία ότι ο περιορισμός του κρέατος αποτελεί βασικό παράγοντα μακροζωίας.
Τα όσπρια ως «τροφή ζωής»
Ο Dan Buettner υπογραμμίζει ιδιαίτερα τη σημασία των οσπρίων. Η καθημερινή κατανάλωση φασολιών, φακής, ρεβυθιών ή κουκιών συνδέεται με έως και τέσσερα επιπλέον χρόνια ζωής.
Πρόκειται για τροφές πλούσιες σε φυτική πρωτεΐνη, φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά, οι οποίες προστατεύουν την καρδιά, ρυθμίζουν το σάκχαρο και μειώνουν τη φλεγμονή.
Κίνδυνος από τη σύγχρονη διατροφή
Ο ειδικός προειδοποιεί ότι τα τελευταία 20 χρόνια παρατηρείται επικίνδυνη απομάκρυνση από τις παραδοσιακές διατροφικές συνήθειες. Η εξάπλωση των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, του fast food και της ζάχαρης απειλεί τη μακροχρόνια υγεία ακόμα και πληθυσμών που μέχρι πρόσφατα χαρακτήριζαν οι υψηλοί δείκτες μακροζωίας.
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: η μακροζωία δεν απαιτεί ακραίες δίαιτες αλλά επιστροφή στην απλότητα, το μέτρο και την επαφή με τη φυσική τροφή.
Η μείωση του κρέατος και η ενίσχυση της φυτικής διατροφής φαίνεται πως δεν προσθέτει μόνο χρόνια στη ζωή, αλλά και ζωή στα χρόνια.
