Στο σύγχρονο, απαιτητικό καθημερινό πρόγραμμα, η παράλειψη του πρωινού ή το πολύ αργά βραδινό γεύμα αποτελούν συνήθειες που πολλοί υιοθετούν χωρίς δεύτερη σκέψη. Μια νέα μελέτη, ωστόσο, έρχεται να δείξει ότι αυτά τα μοτίβα μπορεί να έχουν μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στην καρδιαγγειακή υγεία, επηρεάζοντας τη χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια – βασικούς δείκτες για τις παθήσεις της καρδιάς.
Τι δείχνει η νέα έρευνα
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο American Journal of Clinical Nutrition και παρακολούθησε περισσότερους από 30.000 Κινέζους μεσήλικες για διάστημα τεσσάρων ετών. Κανένας από τους συμμετέχοντες δεν είχε στην αρχή προβλήματα καρδιάς ή διαταραχές λιπιδίων.
Οι ερευνητές ανέλυσαν τις διατροφικές τους συνήθειες – κυρίως αν έτρωγαν πρωινό και πόσο αργά κατανάλωναν το τελευταίο τους γεύμα. Παράλληλα, έλεγξαν επανειλημμένα τα επίπεδα των λιπιδίων τους (LDL, HDL χοληστερόλη και τριγλυκερίδια).
Τα ευρήματα ήταν αποκαλυπτικά:
Η συχνή παράλειψη πρωινού σε συνδυασμό με αργό βραδινό οδήγησε σε μετρήσιμη ετήσια αύξηση της «κακής» LDL χοληστερόλης.
Καταγράφηκε επίσης αύξηση τριγλυκεριδίων και μείωση της «καλής» HDL.
Οι επιπτώσεις ήταν εντονότερες σε:
- γυναίκες,
- υπέρβαρα ή παχύσαρκα άτομα,
- ανθρώπους με χαμηλά επίπεδα σωματικής δραστηριότητας.
Αν και οι αριθμητικές μεταβολές ήταν σχετικά μικρές, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι, μακροπρόθεσμα, αυτές οι τάσεις μπορεί να συμβάλουν στην εμφάνιση καρδιαγγειακών προβλημάτων, ιδιαίτερα όταν συνδυάζονται με άλλους παράγοντες κινδύνου.
Γιατί έχει σημασία η ώρα των γευμάτων;
Η μελέτη βασίζεται στην επιστήμη της χρονοδιατροφής: την επίδραση του «πότε τρώμε» στη λειτουργία του οργανισμού.
1. Διαταραχή του κιρκάδιου ρυθμού
Η παράλειψη του πρωινού μπορεί:
- να διαταράξει το εσωτερικό «ρολόι» του σώματος,
- να μειώσει την ευαισθησία στην ινσουλίνη,
- να αυξήσει τον κίνδυνο μεταβολικών και καρδιακών παθήσεων.
Το σώμα είναι φυσικά πιο ικανό να διαχειριστεί τη γλυκόζη το πρωί, ενώ το βράδυ γίνεται πιο ανθεκτικό στην ινσουλίνη, δυσκολεύοντας τον μεταβολισμό.
2. Αργά δείπνα και ύπνος
Το φαγητό κοντά στην ώρα του ύπνου συνδέεται με:
- καθυστέρηση στην έκκριση μελατονίνης,
- διαταραχή του μεταβολισμού,
- πιθανή αύξηση του κινδύνου παχυσαρκίας και καρδιοπάθειας.
Ο οργανισμός έχει εξελιχθεί για να δέχεται μεγαλύτερη ποσότητα τροφής την ημέρα και όχι τη νύχτα.
Περιορισμοί της μελέτης
Οι ερευνητές αναγνωρίζουν ορισμένους περιορισμούς:
- οι διατροφικές συνήθειες δηλώθηκαν από τους ίδιους τους συμμετέχοντες, κάτι που μπορεί να επηρεάσει την ακρίβεια,
- τα ευρήματα προέρχονται αποκλειστικά από κινεζικό πληθυσμό,
- οι αλλαγές στα λιπίδια ήταν μικρές και η κλινική τους σημασία είναι αντικείμενο συζήτησης.
Παρά τα παραπάνω, οι ειδικοί συμφωνούν ότι η μελέτη προσθέτει σημαντικές ενδείξεις στη σχέση ανάμεσα στον χρόνο των γευμάτων και τη μεταβολική υγεία.
Πρακτικές συμβουλές για καλύτερη καρδιαγγειακή υγεία
Για όσους επιθυμούν να προστατεύσουν τη χοληστερόλη και τον μεταβολισμό τους, οι ειδικοί προτείνουν:
- Φάτε πρωινό μέσα σε λίγες ώρες από το ξύπνημα.
- Αποφύγετε τα γεύματα 2–3 ώρες πριν τον ύπνο.
- Κρατήστε σταθερό ωράριο γευμάτων μέσα στην εβδομάδα.
- Αυξήστε την κίνηση και τη σωματική δραστηριότητα, ιδιαίτερα όταν το πρόγραμμά σας διαταράσσεται.
Υιοθετήστε μια καρδιοπροστατευτική διατροφή, όπως η μεσογειακή, με έμφαση σε:
- φρούτα και λαχανικά,
- ψάρια,
- ξηρούς καρπούς,
- δημητριακά ολικής άλεσης,
- λιγότερα επεξεργασμένα τρόφιμα, ζάχαρη, νάτριο και αλκοόλ.
