Λίγα πιάτα είναι τόσο αγαπημένα όσο οι τηγανητές πατάτες. Κι όμως η συχνή κατανάλωσή τους συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 - κάτι που μάλιστα δεν ισχύει για τις βραστές πατάτες, τις ψητές ή τον... πουρέ.
Πιο συγκεκριμένα - σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο British Medical Journal - αν καταναλώνετε τηγανητές πατάτες τρεις φορές την εβδομάδα αυξάνετε τις πιθανότητες να εμφανίσετε διαβήτη κατά 20%, ενώ με πέντε φορές την εβδομάδα ο κίνδυνος αυξάνεται κατά 27%,
Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι πατάτες είναι η τρίτη πιο συχνά καταναλωμένη καλλιέργεια τροφίμων - μετά το ρύζι και το σιτάρι.
Εννέα στους δέκα από τα περίπου 5,8 εκατομμύρια άτομα με διαβήτη στο Ηνωμένο Βασίλειο πάσχουν από διαβήτη τύπου 2, που σχετίζεται στενά με τον τρόπο ζωής, κυρίως με τη διατροφή. Τα ευρήματα επιβεβαιώνουν ότι οι πατάτες καθεαυτές δεν αποτελούν κίνδυνο για την υγεία, αλλά το τηγάνισμά τους και η τακτική κατανάλωσή τους αυξάνει την πιθανότητα διάγνωσης διαβήτη τύπου 2.
Μια διεθνής ομάδα ερευνητών, με επικεφαλής τον Seyed Mohammad Mousavi, ειδικό δημόσιας υγείας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, μελέτησε τη σχέση μεταξύ της κατανάλωσης πατάτας και του κινδύνου εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Βασίστηκαν σε ερωτηματολόγια διατροφής που συμπλήρωναν 205.000 επαγγελματίες υγείας στις ΗΠΑ κάθε τέσσερα χρόνια μεταξύ 1984 και 2021.
Τα αποτελέσματα είναι αποκαλυπτικά: Όσοι έτρωγαν τηγανητές πατάτες τρεις φορές την εβδομάδα είχαν 20% αυξημένο κίνδυνο για διαβήτη, ενώ όσοι κατανάλωναν πατάτες με την ίδια συχνότητα - αλλά διαφορετικό τρόπο μαγειρέματος - είχαν αύξηση μόλις 5%.
«Η υψηλή περιεκτικότητα των πατατών σε άμυλο, που οδηγεί σε υψηλό γλυκαιμικό δείκτη και γλυκαιμικό φορτίο, σε συνδυασμό με πιθανή απώλεια θρεπτικών συστατικών και πιθανούς κινδύνους υγείας από διάφορες μεθόδους μαγειρέματος, μπορεί να συμβάλει σε αρνητικά αποτελέσματα για την υγεία», εξηγεί η μελέτη.
Η αντικατάσταση της πατάτας με ολικής άλεσης δημητριακά μειώνει τον κίνδυνο διαβήτη κατά 8%, ενώ αν τα δημητριακά αντικαταστήσουν τις τηγανιτές πατάτες, η μείωση φτάνει το 19%.
Σύμφωνα με την δρ Kawther Hashem, λέκτορα δημόσιας διατροφής στο Πανεπιστήμιο Queen Mary του Λονδίνου, «οι πατάτες μπορούν να είναι μέρος μιας υγιεινής διατροφής, αλλά ο τρόπος που τις μαγειρεύουμε κάνει τη διαφορά.
»Οι βραστές και ψητές πατάτες, όπως και ο πουρές, είναι τροφές χαμηλές σε λιπαρά και παράλληλα σημαντικές πηγές φυτικών ινών, βιταμίνης C και καλίου. Αλλά όταν τις τηγανίζουμε σε λάδι, ειδικά σε μεγάλες ποσότητες και με πρόσθετο αλάτι, γίνονται λιγότερο υγιεινές λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, αλάτι και θερμίδες, που είναι πιο πιθανό να συμβάλουν στην αύξηση βάρους και να αυξήσουν τον κίνδυνο διαβήτη τύπου 2.»
Ωστόσο η αντικατάσταση οποιασδήποτε μορφής πατάτας με λευκό ρύζι είναι κακή ιδέα, καθώς αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2 - σύμφωνα με τη μελέτη.
Όπως σημείωσε η δρ Hashem, «αυτή η έρευνα ενισχύει το απλό μήνυμα να απολαμβάνουμε τις πατάτες – απλώς να μην βασιζόμαστε στα τσιπς ως επιλογή. Και, όπου είναι δυνατόν, να τις αντικαθιστούμε με ολικής άλεσης δημητριακά όπως το καστανό ρύζι, το πλιγούρι, τα ζυμαρικά ολικής άλεσης ή ακόμα και τη γλυκοπατάτα με τη φλούδα της, που είναι πιο υγιεινά.»
Αξίζει να σημειωθεί πως τα ευρήματα είναι αποτέλεσμα παρατήρησης και δεν αποδεικνύουν αιτιακή σχέση μεταξύ της κατανάλωσης τηγανητής πατάτας και του κινδύνου εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.
Πηγή: Guardian
