Η άσκοπη κατανάλωση αντιβιοτικών στα παιδιά και στους ενήλικες έχει ως αποτέλεσμα να φτιάχνουμε μικρόβια, στα οποία τα αντιβιοτικά δεν είναι αποτελεσματικά. Έτσι, αν στο μέλλον χρειαστούμε τα αντιβιοτικά, δεν θα είναι πια αποτελεσματικά.
Αυτά επισημαίνουν οι ειδικοί, που εφιστούν την προσοχή για το πότε έχει νόημα να ξεκινήσουμε αγωγή με αντιβίωση και πότε τα αντιβιοτικά όχι μόνο δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τη λοίμωξη του αναπνευστικού που εμφανίζουμε, αλλά μπορεί να είναι και επικίνδυνα. Η χορήγηση ακατάλληλου αντιβιοτικού, η λανθασμένη δοσολογία αλλά και η πρόωρη διακοπή του συνιστούν επίσης κακή χρήση.
Όπως αναφέρει, το κοινό κρυολόγημα, ο πονόλαιμος (εκτός στρεπτόκοκκου), ο κορονοϊός και η γρίπη οφείλονται σε ιό, οπότε δεν λαμβάνουμε αντιβίωση. Η βρογχιολίτιδα και η λοίμωξη του μέσου ωτός μπορεί να οφείλονται σε ιό ή βακτήρια, οπότε ο γιατρός θα μας κατευθύνει για το εάν πρέπει να λάβουμε αντιβίωση. Τέλος, ο στεπτόκοκκος στο λαιμό και ο κοκκύτης προκαλούνται από βακτήρια και σε αυτές τις περιπτώσεις τα αντιβιοτικά μπορούν να βοηθήσουν.
Η γενική αρχή είναι ότι δεν πρέπει να λαμβάνουμε αντιβιοτικά για τη θεραπεία των ιογενών λοιμώξεων. Αμυγδαλίτιδες, φαρυγγίτιδες, βρογχίτιδες, ιγμορίτιδες, ωτίτιδες και διάρροιες οφείλονται, τις περισσότερες φορές (>85%) σε ιούς και θεραπεύονται από μόνες τους σε τρεις ή περισσότερες ημέρες.
Σημειώνεται πως κατά κανόνα η κλινική εικόνα των ιογενών λοιμώξεων περιλαμβάνει ήπια συμπτώματα, όπως ρινική συμφόρηση και καταρροή, πταρμό, βήχα, κεφαλαλγία, πυρετό, αίσθημα κακουχίας, μυαλγίες και δυσκολία στην κατάποση.
Δεν πρέπει ποτέ να λαμβάνονται αντιβιοτικά για λοιμώξεις από ιούς (όταν έχουμε βήχα, πονόλαιμο, συνάχι, ίωση). Όπως τονίζεται, είναι λάθος να πιστεύουμε ότι με τα αντιβιοτικά θα απαλλαγούμε νωρίτερα από τα συμπτώματα της ίωσης ή ότι θα γίνουμε πιο γρήγορα καλά, γιατί μας το είπαν κάποιοι άλλοι.
Η μικροβιακή αντοχή
Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, η κατανάλωση των αντιβιοτικών συνδέεται άμεσα με τη δημιουργία της μικροβιακής αντοχής. Η επίδραση των αντιβιοτικών στις φυσιολογικές χλωρίδες του ανθρώπινου οργανισμού έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία αλλά και την επικράτηση για μακρύ χρονικό διάστημα ανθεκτικών μικροβίων. Οι ασθενείς που λαμβάνουν αντιβιοτικά είναι ευάλωτοι στο να αποικιστούν ή να εμφανίσουν λοίμωξη από ανθεκτικά παθογόνα.
Οι πολίτες θα πρέπει να ενημερωθούν ότι τα αντιβιοτικά δεν είναι ακίνδυνα φάρμακα αλλά χαρακτηρίζονται πολλές φορές από σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες. Γι’ αυτό, η χρήση αντιβιοτικών που περίσσεψαν στο σπίτι ή που λαμβάνονται κατά την γνώμη και την εμπειρία του οικείου περιβάλλοντος, συγγενών και φίλων, είναι επικίνδυνη πρακτική και θέτει σε κίνδυνο την ατομική υγεία αλλά και τη δημόσια υγεία.
