Περισσότερα από 1.600 χρόνια μετά την εξαφάνισή του, τεράστιοι λίθοι από τον Φάρο της Αλεξάνδρειας ανασύρονται από τον βυθό της Μεσογείου. Αρχαιολόγοι έχουν ανελκύσει ογκώδη πέτρινα μπλοκ που συνδέονται με ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου. Στα νερά ανοιχτά της Αλεξάνδρειας, μια βυθισμένη τοποθεσία γνωστή εδώ και δεκαετίες αποκαλύπτει πλέον μερικά από τα πιο εντυπωσιακά της στοιχεία. Το πρόγραμμα PHAROS αναφέρει ότι 22 μνημειώδεις λίθοι που συνδέονται με τον φάρο έχουν ανελκυστεί από τον βυθό, ύστερα από χρόνια υποθαλάσσιας έρευνας.
Χτισμένος τον 3ο αιώνα π.Χ., ο φάρος καθοδηγούσε τα πλοία μέσα από επικίνδυνα παράκτια νερά για αιώνες, πριν από την καταστροφή του. Τα απομεινάρια του, διασκορπισμένα κάτω από τη θάλασσα, καταγράφονται και αναλύονται προσεκτικά.
Τεράστιοι λίθοι ανασύρονται από τα βάθη
Τα στοιχεία που ανακτήθηκαν περιλαμβάνουν υπέρθυρα, παραστάδες θυρών, κατώφλια και πλάκες δαπέδου. Κάθε λίθος ζυγίζει μεταξύ 70 και 80 τόνων, αντανακλώντας το μέγεθος της αρχικής κατασκευής. Η ομάδα υπό την Isabelle Hairy στο CNRS εξηγεί ότι τα κομμάτια αυτά πιθανότατα αποτελούσαν μέρος της μνημειακής εισόδου του φάρου, όπου συνδυάζονταν αιγυπτιακά και ελληνικά αρχιτεκτονικά στοιχεία διαβάζουμε στο dailygalaxy.com.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η ύπαρξη των απομειναριών είναι γνωστή από το 1968, όταν τα ερείπια εντοπίστηκαν για πρώτη φορά κάτω από το νερό. Ένα σημαντικό βήμα έγινε το 1994, όταν ο αρχαιολόγος Jean-Yves Empereur ηγήθηκε αποστολής που εντόπισε και κατέγραψε περισσότερα από 3.300 αντικείμενα, μεταξύ των οποίων σφίγγες, οβελίσκοι, κίονες και γρανιτένια μπλοκ. Η πρόσφατη ανάσυρση ακολουθεί σχεδόν τρεις δεκαετίες συνεχούς υποθαλάσσιας έρευνας. Παρότι προηγούμενες αποστολές είχαν ήδη χαρτογραφήσει πολλά στοιχεία, οι τελευταίες επιχειρήσεις κατέστησαν δυνατή την ανάκτηση ορισμένων από τα μεγαλύτερα και σημαντικότερα κομμάτια.
Ένα γιγαντιαίο παζλ με σύγχρονη τεχνολογία
Το πρόγραμμα PHAROS δεν περιορίζεται στην ανάσυρση των λίθων. Κάθε κομμάτι σαρώνονται με φωτογραμμετρία υψηλής ακρίβειας, επιτρέποντας τη δημιουργία λεπτομερών ψηφιακών μοντέλων. Όπως αναφέρει το Ίδρυμα Dassault Systèmes, στόχος είναι η μελέτη και η ψηφιοποίηση αυτών των αρχιτεκτονικών στοιχείων, τα οποία προστίθενται σε μια συλλογή άνω των 100 μπλοκ που έχουν ήδη καταγραφεί τα τελευταία χρόνια. Τα ψηφιακά μοντέλα χρησιμοποιούνται για την εικονική ανακατασκευή του φάρου. Οι ερευνητές προσεγγίζουν τη διαδικασία σαν ένα τεράστιο παζλ, όπου κάθε λίθος πρέπει να αναλυθεί και να τοποθετηθεί στη σωστή του θέση. Η ανασύνθεση βασίζεται τόσο στα φυσικά κατάλοιπα όσο και σε αρχαίες περιγραφές και απεικονίσεις, με στόχο τη δημιουργία μιας όσο το δυνατόν ακριβέστερης εικόνας του μνημείου.
Ένα θρυλικό οικοδόμημα που «επιστρέφει»
Ο Φάρος της Αλεξάνδρειας κατασκευάστηκε στις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ. επί Πτολεμαίου Α΄ Σωτήρα και σχεδιάστηκε από τον Σώστρατο τον Κνίδιο. Βρισκόταν στο νησί Φάρος και ξεπερνούσε τα 100 μέτρα ύψος, αποτελώντας ένα από τα ψηλότερα ανθρώπινα έργα της εποχής του.
Για περισσότερο από μία χιλιετία, καθοδηγούσε τους ναυτικούς στην ανατολική Μεσόγειο, βοηθώντας τα πλοία να αποφεύγουν κινδύνους καθώς πλησίαζαν το πολυσύχναστο λιμάνι της Αλεξάνδρειας. Η παρακμή του ήρθε μετά από σειρά σεισμών, με έναν ισχυρό το 1303 να τον καθιστά μη λειτουργικό. Με την πάροδο του χρόνου, τα υλικά του επαναχρησιμοποιήθηκαν, ενώ ιστορικές πηγές αναφέρουν ότι το 1477 πολλά από αυτά ενσωματώθηκαν στην κατασκευή του φρουρίου Qaitbay, στο ίδιο σημείο.
Σήμερα, τα ανασυρθέντα τμήματα και τα ψηφιακά τους μοντέλα επιτρέπουν στους ερευνητές να επανατοποθετούν τα κομμάτια στη φυσική τους θέση, φέρνοντας σταδιακά ξανά στο φως τη μορφή του εμβληματικού φάρου.
