Σε δυο νέες μελέτες ερευνητές εντόπισαν 13 ομάδες βακτηρίων στο έντερο ενηλίκων που σχετίζονται με την πιθανότητα εμφάνισης συμπτωμάτων κατάθλιψης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα βακτήρια του εντέρου ήταν σε χαμηλές ποσότητες σε άτομα με κατάθλιψη, ενώ σε άλλες ήταν παρόντα σε σχετικά υψηλά επίπεδα.
Ωστόσο, οι ειδικοί τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν ότι οι δυσλειτουργίες του εντέρου προκαλούν ή προστατεύουν από την κατάθλιψη. Επομένως, είναι πολύ νωρίς για να προτείνουν προβιοτικά ως θεραπεία.
Στην πραγματικότητα, τα βακτήρια του εντέρου φαίνεται να αλλάζουν ως προς την ποικιλομορφία και την αφθονία τους όταν υπάρχει κάποια χρόνια ασθένεια, δήλωσε ο Δρ Emeran Mayer, διευθυντής του Oppenheimer Center for Neurobiology of Stress στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Los Angeles David Geffen School of Medicine. Ο Mayer, συγγραφέας του βιβλίου «The Mind-Gut Connection», παρότι δεν συμμετείχε στην έρευνα λέει ότι τα ευρήματα μπορεί να αντικατοπτρίζουν μια «γενική επίδραση της νόσου» και όχι πρότυπα εντερικών βακτηρίων που προκαλούν ειδικά κατάθλιψη.
Η έρευνα, που δημοσιεύτηκε στις 6 Δεκεμβρίου στο περιοδικό Nature Communications, είναι η τελευταία που διερευνά το ερώτημα εάν το μικροβίωμα του εντέρου εμπλέκεται με κάποιο τρόπο στην κατάθλιψη. Το μικροβίωμα του εντέρου αναφέρεται στα τρισεκατομμύρια βακτήρια και άλλους μικροοργανισμούς που ζουν στο πεπτικό σύστημα. Ωστόσο, αυτά τα μικρόβια πιστεύεται ότι κάνουν πολύ περισσότερα από το να βοηθούν στην πέψη. Μελέτες δείχνουν ότι εμπλέκονται σε οτιδήποτε, από την άμυνα του ανοσοποιητικού συστήματος μέχρι την παραγωγή βιταμινών, αντιφλεγμονωδών ενώσεων, ακόμη και χημικών ουσιών που επηρεάζουν τον εγκέφαλο.
Ορισμένες έρευνες έχουν συνδέσει ορισμένα βακτήρια του εντέρου με υψηλότερες ή χαμηλότερες πιθανότητες εμφάνισης κατάθλιψης. Τα νέα ευρήματα ενισχύουν το ότι αυτά τα μικρόβια συνδέονται με την κατάθλιψη και εντοπίζουν κάποια καινούργια, σύμφωνα με την συν-συγγραφέα της μελέτης Δρα. Najaf Amin. Πέρα από αυτό, η μελέτη που περιλάμβανε άτομα διαφορετικών εθνοτήτων, έδειξε ότι οι σύνδεσμοι μικροβιώματος-κατάθλιψης ήταν συνεπείς σε αυτές τις ομάδες, συμπληρώνει η Amin, από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης στην Αγγλία.
Ωστόσο, η ίδια τονίζει ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν σχέση αιτίου και αιτιατού. Η κατάθλιψη μπορεί, για παράδειγμα, να οδηγήσει τους ανθρώπους σε κακή διατροφή και η διατροφή είναι πρωταρχικός παράγοντας στη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος ενός ατόμου. Έτσι, αυτή θα μπορούσε να είναι μια εξήγηση για τα αποτελέσματα.
Την ίδια στιγμή, η ιδέα ότι τα βακτήρια του εντέρου θα μπορούσαν να επηρεάσουν την εμφάνιση κατάθλιψης δεν είναι τραβηγμένη. Σύμφωνα με την ομάδα της Amin, ορισμένα βακτήρια στις ομάδες που εντόπισαν οι ερευνητές βοηθούν στη σύνθεση ορισμένων χημικών ουσιών που επηρεάζουν τον εγκέφαλο όπως το βουτυρικό, το γλουταμικό και η σεροτονίνη. «Αυτό που ψάχνουμε είναι να διαπιστώσουμε ποια ακριβώς βακτήρια σχετίζονται με τη μείζονα κατάθλιψη», λέει η Amin. «Αυτό θα μας βοηθήσει να εντοπίσουμε έναν βιοδείκτη για την κατάθλιψη που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον εντοπισμό περιπτώσεων κάτι που λείπει αυτή τη στιγμή».
Τα ευρήματα προέρχονται από δύο μελέτες. Η μία αφορά σχεδόν 2.600 Ολλανδούς ενήλικες που υποβλήθηκαν σε έλεγχο για κατάθλιψη και έδωσαν δείγματα κοπράνων για να αναλυθούν ως προς τη βακτηριακή τους σύνθεση. Το άλλο περιλάμβανε λίγο περισσότερους από 3.000 Ολλανδούς ενήλικες που ζούν στην ίδια αστική περιοχή αλλά πολλοί προέρχονται από τη Γκάνα ή είναι Μαροκινής, Σουρινάμ ή Τουρκικής καταγωγής.
Συνολικά, οι ερευνητές ανίχνευσαν 13 βακτηριακές ομάδες που συσχετίστηκαν με τη διαβάθμιση της κατάθλιψης των συμμετεχόντων. Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα μικρόβια του εντέρου μειώθηκαν σε άτομα με κατάθλιψη, αλλά ορισμένες βακτηριακές ομάδες, όπως Sellimonas και Eggerthella, ήταν παρούσες σε μεγαλύτερη αφθονία όταν οι άνθρωποι είχαν κατάθλιψη.
Εάν μελλοντική έρευνα ενισχύσει την υπόθεση ότι τυχόν βακτηριακές ανισορροπίες στην πραγματικότητα πυροδοτούν την κατάθλιψη, αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για νέες θεραπείες όπως με προβιοτικά ή πρεβιοτικά, σύμφωνα με τους ερευνητές.
