Ισχυρό «πονοκέφαλο» προκαλεί στην κυβέρνηση η άφιξη της Λάουρας Κοβέσι στην Ελλάδα, η οποία πρόκειται μάλιστα να δώσει και συνέντευξη Τύπου την Πέμπτη, απαντώντας στις ερωτήσεις των δημοσιογράφων για όλες τις «καυτές» δικογραφίες που χειρίζεται η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στη χώρα μας. Αν και η επίσκεψη της ήταν γνωστή εδώ και έναν μήνα στις ελληνικές αρχές, εν τούτοις, η κυβέρνηση φαίνεται να κάθεται... σε αναμμένα κάρβουνα, αφού δεν είναι σε θέση να γνωρίζει τα αποτελέσματα από τις έρευνες των Ελλήνων εντεταλμένων Ευρωπαίων εισαγγελέων στις υποθέσεις που είναι ανοιχτές στο γραφείο τους.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η 52χρονη Ευρωπαία Εισαγγελέας, η οποία είχε ενημερώσει αρμοδίως τον περασμένο μήνα για την πρόθεσή της να επισκεφθεί την Ελλάδα, έχει ήδη κλείσει ραντεβού με τον υπουργό Δικαιοσύνης, Γιώργο Φλωρίδη, ενώ στη συνέχεια θα έχει επαφές και με άλλους αξιωματούχους για να συζητήσουν θέματα που αφορούν το εθνικό κλιμάκιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Ενδεχομένως να συναντηθεί επίσης, όπως άλλωστε είχε κάνει και σε προηγούμενη επίσκεψη της, με τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τζαβέλλα.
Η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, Λάουρα Κοβέσι, αναμένεται να θέσει στον υπουργό Δικαιοσύνης το αίτημα για την ενίσχυση με προσωπικό του εθνικού κλιμακίου στην Ελλάδα για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη διεκπεραίωση των εκκρεμών υποθέσεων, ενώ με τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου προτίθεται, σύμφωνα με πληροφορίες, να συζητήσει για την ανανέωση της θητείας των Ελλήνων εντεταλμένων Ευρωπαίων Εισαγγελέων, με δεδομένο πως οι προαγωγές και οι τοποθετήσεις τους αποφασίζονται από το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο της πολιτικής και ποινικής δικαιοσύνης, που συγκροτείται από τον εκάστοτε πρόεδρο και εισαγγελέα του Αρείου Πάγου και ανώτατους δικαστικούς. Σύντομα άλλωστε λήγει η θητεία ορισμένων εισαγγελέων του κλιμακίου στη χώρας μας, όπως της Πόπης Παπανδρέου.
Η επίσκεψη της κ. Κοβέσι στην Ελλάδα αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς πραγματοποιείται σε μια χρονική περίοδο που κρίσιμες έρευνες του εθνικού κλιμακίου της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, όπως οι παράνομες επιδοτήσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ και η σύμβαση 717 για την τραγωδία των Τεμπών, βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της δικαστικής επικαιρότητας, προκαλώντας αντίκτυπο και στην κεντρική πολιτική σκηνή.
Τι σηματοδοτεί η Λάουρα Κοβέσι
Η διερεύνηση από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία των υποθέσεων διαφθοράς, απάτης και διασπάθισης των ευρωπαϊκών κονδυλίων σε όλες τις χώρες της Ευρώπης, αλλά και στη χώρα μας, έχει καταστήσει την κ. Κοβέσι ιδιαίτερα δημοφιλή στην ελληνική κοινή γνώμη, που βλέπει στο πρόσωπο της μια ανεξάρτητη Δικαιοσύνη, χωρίς συμβιβασμούς και εξαρτήσεις. Ο νεοσύστατος θεσμός της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, τα ηνία της οποίας κατέχει από το 2019 η γεννημένη στη Ρουμανία Λάουρα Κοβέσι, μετατράπηκε σε «φάρο» Δικαιοσύνης για την πάταξη των φαινομένων διαφθοράς, σε μια εποχή μάλιστα που η εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς δοκιμάζεται. Για τον λόγο αυτό, η πρώτη Ευρωπαία Εισαγγελέας έχει γίνει «σύμβολο» της άτεγκτης δικαστικής λειτουργού που δεν διστάζει να συγκρουστεί με πρόσωπα και συμφέροντα, όσο ψηλά κι αν είναι. «Ο νόμος είναι ίσος για όλους», είχε πει κάποτε η Λάουρα Κοβέσι, κι αυτή ήταν μια φράση που έμελλε να την συνοδεύει για πάντα.
Η έρευνα για τη σύμβαση 717
Η έρευνα για την περιβόητη σύμβαση 717 σχετικά με τη σηματοδότηση και την τηλεδιοίκηση του σιδηροδρομικού δικτύου, σε συνδυασμό με την καθυστέρηση στην υλοποίηση της, που φέρεται να συνδέεται με το πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών, έγινε η αφορμή να αρχίσει να ακούγεται για πρώτη φορά στη χώρα μας το όνομα της Λάουρας Κοβέσι, με την ίδια να καταγγέλλει εμπόδια από την ελληνική κυβέρνηση κατά τη διάρκεια της έρευνας. «Οι έρευνές μας κατέδειξαν ότι η Ελλάδα έλαβε εκατομμύρια από την ΕΕ για το σιδηροδρομικό της δίκτυο. Το σύστημα σήμανσης επρόκειτο να ανανεωθεί. Αν το έργο είχε υλοποιηθεί έγκαιρα και σωστά, η τραγωδία θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί», έχει δηλώσει η κ. Κοβέσι, διευκρινίζοντας ωστόσο πως η έρευνα για την επίμαχη σύμβαση ξεκίνησε πριν από τα Τέμπη. «Εξετάζουμε πως έχουν δαπανηθεί οι πόροι της ΕΕ», έχει πει η Λάουρα Κοβέσι, υπογραμμίζοντας την αδυναμία να ελεγχθούν τα μέλη της κυβέρνησης, λόγω του νόμου περί ευθύνης υπουργών. «Ενημερώσαμε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το θέμα αυτό, διότι αποτελεί παραβίαση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας», πρόσθεσε η κ. Κοβέσι, αναφέροντας πάντως πως η ελληνική νομοθεσία είναι αντίθετη με την ευρωπαϊκή και παρεμποδίζει το έργο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. «Πόσες τραγωδίες πρέπει να ζήσουμε ακόμα για να καταλάβουμε επιτέλους ότι τα οικονομικά εγκλήματα δεν είναι μικροπράγματα;», διερωτήθηκε η Ευρωπαία Εισαγγελέας μιλώντας στο γερμανικό δίκτυο ARD.
Στο «μικροσκόπιο» της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας οι παράνομες ευρωπαϊκές επιδοτήσεις
Η δεύτερη μεγάλη έρευνα που συγκέντρωσε το βλέμμα της κοινής γνώμης, προκαλώντας αναταράξεις στο πολιτικό σκηνικό, με παραιτήσεις πέντε κυβερνητικών στελεχών –ενός υπουργού, τριών υφυπουργών και ενός γενικού γραμματέα–, ήταν η υπόθεση απάτης με ευρωπαϊκές αγροτικές επιδοτήσεις μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ, όπου ολόκληρη η χώρα παρουσιαζόταν να κατακλύζεται από τεράστια βοσκοτόπια για την είσπραξη εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ από τα ευρωπαϊκά ταμεία.
Η μεγάλη τελωνειακή απάτη
Από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία οργανώθηκε επίσης πρόσφατα και η επιχείρηση «Καλυψώ» με τον εντοπισμό κυκλώματος τελωνειακής απάτης και λαθρεμπορίας με εισαγωγές προϊόντων από την Κίνα, παρακάμπτοντας δασμούς και ΦΠΑ.
Οι έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην Ελλάδα
Οι υποθέσεις αυτές, ωστόσο, δεν είναι οι μόνες με τις οποίες είχε καταπιαστεί η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Από τα στοιχεία για τις «ενεργές έρευνες» σε κάθε χώρα-μέλος της ΕΕ, στα τέλη του 2024 στην Ελλάδα, πέρα από τις 25 για τα ευρωπαϊκά προγράμματα γεωργικής και αγροτικής ανάπτυξης, οι οποίες περιλαμβάνουν το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, προκύπτει ότι διενεργούνταν:
- Εννέα έρευνες που αφορούν ευρωπαϊκά προγράμματα περιφερειακής και αστικής ανάπτυξης
- Δύο για προγράμματα που σχετίζονται με την εκπαίδευση και τον πολιτισμό
- Τέσσερις για προγράμματα έρευνας και καινοτομίας
- Τρεις για προγράμματα ανάκαμψης και ανθεκτικότητας
- Τέσσερις για προγράμματα ασύλου, μετανάστευσης και ένταξης
- Μία για προγράμματα ασφάλειας και άμυνας
- Και 17 για άλλα προγράμματα/υποθέσεις
- Χιλιάδες υποθέσεις διαφθοράς ερευνώνται σε όλη την Ευρώπη
Από το καλοκαίρι του 2021 έως σήμερα η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει «ανοίξει» χιλιάδες υποθέσεις σε διάφορες χώρες. Είναι χαρακτηριστικό ότι στους πρώτους τέσσερις μήνες της θητείας της, η ομάδα της EPPO διαχειρίστηκε περισσότερες από 2.000 αναφορές εγκλημάτων και 350 έρευνες. Σε κοινοτικά κονδύλια, μόνο αυτές οι υποθέσεις ξεπέρασαν τα 4,5 δισ. ευρώ, τα οποία έκαναν φτερά από τον προϋπολογισμό της Ε.Ε.
«Πριν από λίγα χρόνια, η γενική προσδοκία ήταν ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία δεν θα είχε πολλά να κάνει. Σχεδιάστηκε σε μικρό επίπεδο για να αντιμετωπίσει αυτό που συνήθως θεωρούνταν ειδικό έγκλημα. Ύστερα από τρία και πλέον χρόνια δραστηριότητας, αποκαλύπτοντας μια νέα ήπειρο εγκληματικότητας, η ικανότητα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας πρέπει να προσαρμοστεί στην πραγματικότητα (…). Μέχρι το τέλος του 2024, είχαμε 2.666 ενεργές έρευνες, με συνολική εκτιμώμενη ζημία άνω των 24,8 δισ. ευρώ. Οπως μπορείτε να δείτε σε αυτή την έκθεση, ο φόρτος εργασίας μας συνεχίζει να αυξάνεται, όπως και οι προσδοκίες των πολιτών της ΕΕ», δήλωνε η Λάουρα Κοβέσι στον πρόλογο των πεπραγμένων και της οικονομικής έκθεσης της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO) για το 2024.
