Σύμφωνα με δημοσιεύματα των τελευταίων ημερών, η κυβέρνηση έχει δρομολογήσει την επανεκκίνηση του project για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου – Ισραήλ. Τα έργα για το καλώδιο διακόπηκαν τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, όταν τουρκικά πολεμικά σκάφη εμπόδισαν το ιταλικό ερευνητικό πλοίο να προχωρήσει τις εργασίες για την πόντιση του καλωδίου πέρα από τα ελληνικά χωρικά ύδατα, νοτίως της Κάσου και της Καρπάθου. Αν και ένα καλώδιο δεν επιφέρει μόνιμες αλλαγές στο βυθό (κάτι που έχει σημασία για το διεθνές δίκαιο) και δεν απαιτείται άδεια για την πόντισή του, η Τουρκία θεωρεί (αυθαιρέτως) ότι η πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης συνιστά έκφραση του ελληνικού ελέγχου στην υφαλοκρηπίδα των νησιών, την οποία η Άγκυρα δεν αναγνωρίζει.
Επανεκκίνηση
Το καλοκαίρι η κυβέρνηση υποχώρησε με εύσχημο τρόπο. Τώρα προχωράει στην επανεκκίνηση του πρότζεκτ του καλωδίου, στηριζόμενη σε δυο διεθνείς συμμαχίες. Πρώτον, ποντάρει στην επιρροή της Γαλλίας, μιας και η εταιρία που έχει αναλάβει το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης, είναι γαλλικών συμφερόντων. Δεν αποκλείεται μάλιστα να αποφασιστούν και νέες αγορές γαλλικών όπλων. Δεύτερον, το Μαξίμου φαίνεται να θεωρεί ότι η παρέμβαση του Ισραήλ τόσο προς την Άγκυρα όσο και προς την Ουάσιγκτον μπορεί να οδηγήσει στη χαλάρωση της τουρκικής στάσης. Άλλωστε ο μεγάλος ωφελημένος από την ηλεκτρική διασύνδεση θα είναι το Τελ Αβίβ.
Συνάντηση με Νετανιάχου
Με την επίσκεψή του στο Ισραήλ και τη συνάντησή του με τον Νετανιάχου, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έγινε ο πρώτος ευρωπαίος ηγέτης που συναντήθηκε με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό μετά την έκδοση εντάλματος σύλληψης σε βάρος του από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ICC0 για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στη Γάζα. Μάλιστα, ο Μητσοτάκης πρόλαβε τον Όρμπαν ο οποίος υποδέχεται αύριο στη Βουδαπέστη τον Νετανιάχου παρά το ένταλμα του ICC. Να σημειωθεί επίσης ότι ο Μητσοτάκης έσπασε την παράδοση των Ελλήνων πρωθυπουργών οι οποίοι όποτε συναντούσαν τους Ισραηλινούς ομολόγους τους, φρόντιζαν να βλέπουν στη Ραμάλα και τον πρόεδρο της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπας.
Ο Μητσοτάκης παρέχοντας στον Νετανιάχου διπλωματική αναγνώριση παρά το ένταλμα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (κάτι που συνιστά κατάφωρη παραβίαση της διεθνούς νομιμότητας), επιδίωξε την κινητοποίηση του Ισραήλ για να προχωρήσει το πρότζεκτ του καλωδίου. Στην ενημέρωση του Μαξίμου για τη συνάντηση με τον Νετανιάχου αναφέρθηκε ότι «ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τη σημασία της συνδεσιμότητας και των ενεργειακών έργων κοινού ενδιαφέροντος για τη σταθερότητα στην περιοχή». Επιπλέον, η περιφρόνηση Μητσοτάκη προς το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο στέλνει μήνυμα στην Ουάσιγκτον ότι η Αθήνα συμμορφώνεται με την αντίληψη Τραμπ για τις διεθνείς σχέσεις, στην οποία δεν έχει καμία θέση η διεθνής νομιμότητα. Μην ξεχνάμε ότι η κυβέρνηση Τραμπ έχει επιβάλει κυρώσεις στο ICC λόγω του εντάλματος στον Νετανιάχου.
To ρίσκο
Η κυβέρνηση επιδίωξε λοιπόν να πάρει τη διαβεβαίωση ότι το Ισραήλ θα παρέμβει για μην εξελιχθούν σε επεισόδιο οι (αναπόφευκτες) τουρκικές παρενοχλήσεις. Ωστόσο, σε ανάρτησή του ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Σωτήρης Ρούσσος υπενθυμίζει ότι «το Ισραήλ δεν εμπλέκεται στρατιωτικά σε διενέξεις τρίτων εκτός αν είναι κρίσιμης σημασίας για τη δική του ασφάλεια. Και το καλώδιο δεν είναι κρίσιμης σημασίας». Δεν είναι σαφές αν και τι είδους διαβεβαίωση πήρε ο Μητσοτάκης από τον Νετανιάχου. Ακόμα όμως και αν την πήρε, αυτή δεν διασφαλίζει ότι ο Ερντογάν θα κρατήσει σχετικά χαμηλά τους τόνους όταν τα πλοίο θα ξεκινήσει τις εργασίες του νοτίως της Κάσου. Παρά τις συνεχείς προσπάθειες της Αθήνας, δεν έχει συμφωνηθεί με την Άγκυρα μια διαδικασία ενημέρωσης για τις κινήσεις στις θαλάσσιες ζώνες ώστε να αποφεύγεται ο κίνδυνος κλιμάκωσης μεταξύ των δύο χωρών
Το ρίσκο είναι προφανές και μεγαλώνει ακόμα περισσότερο αν λάβουμε υπόψη ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη εξακολουθεί να μην έχει κανένα σταθερό δίαυλο συνεννόησης με την κυβέρνηση Τραμπ. Όχι μόνο δεν ξέρουμε αν ο Τραμπ θα παρέμβει σε περίπτωση κρίσης, αλλά είναι εύλογος ο φόβος ότι αν παρέμβει, θα προτείνει κάποια αδιανόητη «λύση», στο πρότυπο της μετατροπής της Γάζας σε resort. Άλλωστε στη συνάντησή του με τον Αμερικανό ΥΠΕΞ Μαρκ Ρούμπιο ο Γιώργος Γεραπετρίτης δεν απέσπασε κάποια υπόσχεση για τη στάση της κυβέρνησης Τραμπ. Επιπλέον, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι το καλώδιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης με το Ισραήλ σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί κρίσιμο για τα ελληνικά συμφέροντα. Καμία δε διεθνής δύναμη δεν πρόκειται να θεωρήσει ότι ένα καλώδιο συνιστά επαρκή αιτία για να φτάσουν σε κρίση δύο χώρες.
Προς τι λοιπόν αυτό το μεγάλο γεωπολιτικό ρίσκο που παίρνει η κυβέρνηση σε μια στιγμή απόλυτης αβεβαιότητας στο διεθνές σύστημα; Η εκτίμηση ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη κάνει εξωτερική πολιτική με το βλέμμα στο εκλογικό ακροατήριό της θα μπορούσε να αποτελέσει μια εξήγηση.
