Με το που ανέλαβε τα καθήκοντά της ως επικεφαλής της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα η Κίμπερλι Γκιλφόιλ είχε εκφράσει την επιθυμία της να δει τον Ντόναλντ Τραμπ να εκφωνεί ομιλία στην Ακρόπολη. Στην πορεία του χρόνου, έγινε πιο συγκεκριμένη, προαναγγέλλοντας ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ θα επισκεφθεί την Ελλάδα μέχρι το τέλος του 2026. Και όταν επισημοποιήθηκε ότι ο Ντ. Τραμπ θα πάρει μέρος στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ (7-8/7) στην Άγκυρα, τότε άφησε να εννοηθεί ότι πλησιάζει η ώρα που θα τον υποδεχτεί στην Αθήνα.
Αποτελεί, άλλωστε, διπλωματική παράδοση να συνδυάζεται η παρουσία Αμερικανών προέδρων σε Άγκυρα και Αθήνα για λόγους συμβολικούς, προκειμένου να υπογραμμίζεται η ουδετερότητα των ΗΠΑ στα ελληνοτουρκικά.
Ο Ντ. Τραμπ, όπως όλα δείχνουν, δεν ενδιαφέρεται ούτε για τη διαφορά σχετικά με την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο ούτε για την τήρηση ισορροπιών προκειμένου να μη δυσαρεστηθεί η κυβέρνηση. Έτσι, δεν πρόκειται να έρθει στην Ελλάδα, κάτι που η κυβέρνηση αντιμετωπίζει σαν να μην υπήρχε ποτέ τέτοια προοπτική, σαν να μην γίνονταν παρασκηνιακές επαφές για να προετοιμαστεί η παρουσία του στην Αθήνα, σαν να μην είναι επικίνδυνη για ελληνικά συμφέροντα μια νέα συνεννόηση Τραμπ-Ερντογάν.
Ο Ντ. Τραμπ ενδιαφέρεται βασικά για την αύξηση της οικονομικής συμμετοχής των κρατών μελών του ΝΑΤΟ προκειμένου να ελαφρυνθεί η χώρα του που σηκώνει το μεγαλύτερο οικονομικό βάρος για τις δαπάνες της Συμμαχίας και για τη διαμόρφωση ενός νέου modus operandi με τους Ευρωπαίους ώστε όχι απλώς να έχει η Ουάσιγκτον το πάνω χέρι αλλά και να επιβάλλει τους κανόνες της χωρίς καν διαβούλευση, όταν το κρίνει σκόπιμο.
Η καλή προσωπική σχέση του Ντ. Τραμπ με τον Ρ. Τ. Ερντογάν είναι δεδομένη και αναμένεται να αποτυπωθεί ακόμη μια φορά στον τηλεοπτικό φακό. Το ερώτημα που εύλογα απασχολεί την ελληνική διπλωματία είναι τι δώρο θα φέρει στον Τούρκο πρόεδρο από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού.
Το ενδεχόμενο επανένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35 φαίνεται δύσκολο λόγω των ισχυρών αντιδράσεων που υπάρχουν στο Κογκρέσο. Υπό συζήτηση είναι η πώληση 80 κινητήρων της General Electric στην Τουρκία για το KAAN, το πρώτο εγχώριας ανάπτυξης μαχητικό αεροσκάφος της Τουρκίας. Το τελευταίο σενάριο αναφέρεται στην ανάθεση στην Τουρκία της ευθύνης της νέας πολυεθνικής δομής στην Άδανα, στο πλαίσιο του νότιου αμυντικού σχεδίου της Ατλαντικής Συμμαχίας που καλύπτει Μεσόγειο, Νότιο Καύκασο, Μαύρη Θάλασσα και Βόρεια Αφρική. Η Τουρκία, που ήδη φιλοξενεί νατοϊκές υποδομές σε Ιντσιρλίκ, Μελητηνή, Σμύρνη και Κιουρετζίκ, επιδιώκει να αναβαθμίσει τον γεωστρατηγικό της ρόλο εκ μέρους του ΝΑΤΟ στη φλεγόμενη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Στην πρόσφατη συνάντηση του με τον ΓΓ του ΝΑΤΟ Μ. Ρούτε ο Ντ. Τραμπ, απαντώντας σε δημοσιογραφική ερώτηση, προανήγγειλε ότι θα κάνει κάτι που “θα χαροποιήσει πολύ” την Τουρκία, επιβεβαιώνοντας ότι θα συμμετάσχει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ επειδή γίνεται στην Άγκυρα και επειδή τον προσκάλεσε ο Ερντογάν, θυμίζοντας, με την ευκαιρία, πόσο μεγάλη στρατιωτική δύναμη είναι η Τουρκία
Στο επίκεντρο της Συνόδου θα βρεθεί η επίτευξη του στόχου για ετήσιες επενδύσεις στην άμυνα ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2035, η ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας της Συμμαχίας, η συνέχιση της υποστήριξης προς την Ουκρανία, οι προκλήσεις ασφαλείας που προέρχονται από τη Μέση Ανατολή, η καταπολέμηση της τρομοκρατίας, καθώς και η ασφάλεια στη θαλάσσια περιοχή της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας.
Με τον Ισπανό πρωθυπουργό Π. Σάντσεθ να έχει εξαιρέσει τη χώρα του από το στόχο του 5% εξοργίζοντας τον Τραμπ, με τον Γάλλο πρόεδρο Μακρόν να κρούει κώδωνα κινδύνου για τα δημοσιονομικά της Γαλλίας και με την Ιταλίδα πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι που υπήρξε, αρχικά, η εκλεκτή του Τραμπ στην ΕΕ, να έχει δεχθεί βαρύτατες προσβολές από τον Αμερικανό πρόεδρο, η ατμόσφαιρα στη Σύνοδο Κορυφής θα είναι βαριά πριν ξεκινήσει η διαπραγμάτευση.
(Το κείμενο έχει γραφτεί για την εφημερίδα Στο Καρφί που κυκλοφορεί από το Σάββατο το πρωί)
