Τα «Παιχνίδια Εξουσίας» αναδημοσιεύουν ένα πολύ ενδιαφέρον και λεπτομερειακό ρεπορτάζ από τον «Ριζοσπάστη» για το συγκεκριμένο θέμα:
Εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ πρόκειται να ανακατευθύνει η ΕΕ από το λεγόμενο Ταμείο Συνοχής προς την Αμυνα και Ασφάλεια, δηλαδή για στρατιωτικούς σκοπούς, στο πλαίσιο της ιμπεριαλιστικής αντιπαράθεσης με τη Ρωσία και τους «συμμάχους» της στην Ουκρανία, αλλά και συνολικότερα στην Ανατολική Ευρώπη, στη Βαλτική και τη Μαύρη Θάλασσα.
Πιο συγκεκριμένα, όπως μεταδίδουν οι «Financial Times», οι Βρυξέλλες σκοπεύουν να διαθέσουν το 1/3 του τρέχοντος κοινού προϋπολογισμού της ΕΕ 2021 - 2027, δηλαδή περίπου 392 δισ. ευρώ, για επενδύσεις σε εξοπλισμούς και στρατιωτικές υποδομές, στο πλαίσιο της πολεμικής οικονομίας και της προετοιμασίας για μια ευρύτερη σύγκρουση σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Αυτά τα χρήματα προορίζονταν για έργα υποδομών και επενδύσεις σε «πράσινους» και ψηφιακούς τομείς που υποτίθεται μειώνουν την ανισόμετρη ανάπτυξη μεταξύ των κρατών της ΕΕ - στην πραγματικότητα στόχος ήταν η στήριξη των μπίζνες της «πράσινης» και «ψηφιακής μετάβασης», για κερδοφόρες επενδύσεις υπερσυσσωρευμένων κεφαλαίων.
Μέχρι στιγμής μόνο το 5% περίπου αυτών των λεγόμενων Ταμείων Συνοχής έχει δαπανηθεί, με τους μεγαλύτερους δικαιούχους, όπως Πολωνία, Ιταλία και Ισπανία, να έχουν δαπανήσει ακόμη λιγότερα.
Οι χώρες της ΕΕ έχουν ξοδέψει σχετικά λίγα από τα Ταμεία Συνοχής τους, επειδή έχουν δώσει προτεραιότητα στα δισεκατομμύρια του Ταμείου Ανάκαμψης που διατέθηκαν σε μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους μετά την πανδημία της Covid-19 και λήγουν το 2026.
Πλέον, η προωθούμενη αλλαγή στην πολιτική δαπανών της ΕΕ αποτελεί προοίμιο για τον επόμενο πολεμικό προϋπολογισμό της ΕΕ (7ετία 2028 - 2034), με την έκθεση Νιινίστο για την Αμυνα - Ασφάλεια να προτείνει ότι το 20% του προϋπολογισμού της ΕΕ, σχεδόν 1 τρισ. ευρώ, να διατεθεί για στρατιωτικούς σκοπούς.
Ενίσχυση πολεμικής βιομηχανίας και στρατιωτικής κινητικότητας
Οι κυβερνήσεις των κρατών - μελών θα ενημερωθούν τις επόμενες βδομάδες ότι θα έχουν πλέον μεγαλύτερη ευελιξία στην κατανομή των κεφαλαίων συνοχής για την υποστήριξη των «αμυντικών» τους βιομηχανιών και των έργων στρατιωτικής κινητικότητας, όπως η ενίσχυση και κατασκευή δρόμων και γεφυρών για να «σηκώνουν» τη διέλευση των αρμάτων μάχης από χώρα σε χώρα, δήλωσαν στους «Financial Times» αξιωματούχοι της ΕΕ.
Αυτά τα κεφάλαια συνοχής δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για αγορά «αμυντικού» εξοπλισμού ή άμεση χρηματοδότηση του στρατού, αλλά επιτρέπεται η χρηματοδότηση για ενίσχυση της παραγωγής όπλων και πυρομαχικών, όπως και προϊόντων «διπλής χρήσης», όπως τα drones.
Φυσικά ήδη τα λεγόμενα κεφάλαια «συνοχής» δεν προορίζονταν για τις λαϊκές ανάγκες, κατευθύνονταν σε τομείς - κλειδιά για το κεφάλαιο κάθε κράτους - μέλους και ήδη υπήρχε «ευελιξία στους κανόνες» για τις κυβερνήσεις. Ωστόσο τώρα προβλέπεται να κατευθυνθούν μαζικά τα κεφάλαια για πολεμικούς σκοπούς της ΕΕ, προκειμένου να ενισχύσει τη γεωπολιτική της θέση σε σχέση με Ρωσία, ΗΠΑ, Κίνα και άλλους ανταγωνιστές.
Ενδεικτικά, η Γερμανία είναι ο βασικός άξονας για την ευρωπαϊκή στρατιωτική κινητικότητα λόγω γεωγραφικής της θέσης, αλλά η υποδομή μεταφορών της είναι σε «κακή κατάσταση». Το γερμανικό υπουργείο Οικονομίας υπολόγισε το 2022 ότι η χώρα έπρεπε να δαπανήσει επειγόντως 165 δισ. ευρώ σε δρόμους, σιδηροδρομικές γραμμές και γέφυρες. Η Γερμανία πρόκειται να λάβει 39 δισ. ευρώ σε κεφάλαια «συνοχής» έως το 2027 και θα επιλεγούν να χρηματοδοτηθούν έργα που εξυπηρετούν τους στρατιωτικούς σχεδιασμούς.
Κεφάλαια αναμένεται να κατευθυνθούν και στα κράτη της Ανατολικής Ευρώπης και της Βαλτικής, που έχουν αυξήσει σημαντικά τις στρατιωτικές τους δαπάνες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, είναι γεωγραφικά κοντά στη Ρωσία και πρωτοστατούν στη στρατιωτική στήριξη του Κιέβου.
«Πρέπει να επενδύσουμε σε έργα στρατιωτικής κινητικότητας που είναι δαπανηρά» και πρέπει να γίνει «όχι μόνο για μια χώρα, αλλά και για ολόκληρη την περιοχή», δήλωσε στους FT ο υπουργός Οικονομικών της Λιθουανίας.
«Είμαστε υπό ισχυρότερη πίεση από άλλους, χρειαζόμαστε περισσότερη στρατιωτική παρουσία. Οι αμυντικές μας δαπάνες είναι υψηλές, ο επόμενος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός θα πρέπει να το λάβει υπόψη», σημείωσε αντίστοιχα ο υπουργός Οικονομικών της Εσθονίας.
Εκτός από τη Γερμανία, ισχυρές οικονομίες της ΕΕ, όπως η Ολλανδία και η Σουηδία, που αντιτίθενται στην έκδοση κοινού χρέους (ομολόγου) για τη χρηματοδότηση στρατιωτικών σκοπών στην ΕΕ, αναμένεται να καλωσορίσουν τη χρήση των υφιστάμενων κεφαλαίων «συνοχής» και μάλιστα για έργα που ενδιαφέρεται το ιδιωτικό κεφάλαιο να επενδύσει.
Δρομολόγηση «Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Αμυνας»
Στο πλαίσιο των εξαγγελιών ότι η ΕΕ θα εξελιχθεί σε «αμυντική Ενωση» η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τάχθηκε υπέρ της δρομολόγησης ενός Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Αμυνας, μιλώντας με αφορμή την προσαρμογή σε σχέση με την κλιματική αλλαγή.
Οπως σημείωσε, «το στρατιωτικό και πολιτικό προσωπικό μας πρέπει να είναι έτοιμο να συνεργαστεί σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, όχι μόνο σε εθνικό, αλλά και σε ευρωπαϊκό επίπεδο».
Η φον ντερ Λάιεν ανέφερε ότι η νέα Επιτροπή θα παρουσιάσει τη «Στρατηγική για την ετοιμότητα της Ενωσης», επισημαίνοντας ότι θα εξεταστεί τι πρέπει να αλλάξει σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτό, εκτός από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Πολιτικής Αμυνας εστίασε και στις κρίσιμες αλυσίδες εφοδιασμού, που «πρέπει να είναι ανθεκτικές στην κρίση».
Υπογράμμισε επίσης ότι πρέπει να υπάρξει κλιμάκωση στην «αμυντική» βιομηχανική παραγωγή της ΕΕ και «αυτό απαιτεί μια πραγματική ενιαία αγορά άμυνας, με περισσότερη διασυνοριακή συνεργασία, περισσότερη τυποποίηση και ισχυρότερο ρόλο για τις ευρωπαϊκές μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις στις αλυσίδες εφοδιασμού μας».
Τέλος, η πρόεδρος της Κομισιόν ανέφερε ως προτεραιότητα να ενισχυθεί η ικανότητα της ΕΕ για παραγωγή προϊόντων υψηλής τεχνολογίας, αλλά και μεγάλων ποσοτήτων, π.χ. σε πυρομαχικά.
Με «καταστροφική απάντηση» απειλεί η Ρωσία
Στο μεταξύ, σταθερά στο προσκήνιο των επαφών μεταξύ του Κιέβου και των Ευρωατλαντικών «συμμάχων» του παραμένουν οι διαβουλεύσεις για να δοθεί «πράσινο φως» για χτυπήματα βαθιά στο ρωσικό έδαφος με «δυτικούς» πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς - κάτι που θα αποτελέσει νέα σοβαρή κλιμάκωση στην ιμπεριαλιστική σύγκρουση στην Ουκρανία, αυξάνοντας τον κίνδυνο γενίκευσης του πολέμου.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουκρανίας, Α. Σιμπίχα, δήλωσε χτες ότι συζήτησε το εν λόγω θέμα με τον Αμερικανό ομόλογό του, Αντ. Μπλίνκεν, επισημαίνοντας ότι «εδώ είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι».
Από την πλευρά της Ρωσίας, η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Μ. Ζαχάροβα, απείλησε για ακόμα μια φορά ότι εάν «δυτικά» κράτη επιτρέψουν στις ουκρανικές δυνάμεις να χτυπήσουν βαθιά στο ρωσικό έδαφος με πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, η Μόσχα θα θεωρήσει ότι το ΝΑΤΟ εισέρχεται σε άμεση σύγκρουση με τη Ρωσία και η «Δύση» θα λάβει μια «καταστροφική» απάντηση.
Με φόντο τη συνάντηση του Γάλλου Προέδρου, Εμ. Μακρόν, και του Βρετανού πρωθυπουργού, Κιρ Στάρμερ, στο Παρίσι στις αρχές της βδομάδας, η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ σχολίασε βρετανικά δημοσιεύματα σύμφωνα με τα οποία οι δύο ηγέτες προσπαθούν να πείσουν τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν, να επιτρέψει στο Κίεβο να χρησιμοποιήσει τους γαλλο-βρετανικούς πυραύλους «Storm Shadow» / SCALP-EG για χτυπήματα βαθιά μέσα στη Ρωσία. Το Λονδίνο φέρεται να ελπίζει ότι ο Λευκός Οίκος θα δώσει έγκριση προτού αναλάβει καθήκοντα ο Ντ. Τραμπ.
Σύμφωνα με την ίδια, ουκρανικοί λογαριασμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εικάζουν ότι η κυβέρνηση Ζελένσκι σχεδιάζει να παρουσιάσει τους «δυτικούς» πυραύλους που έλαβε ως ουκρανικούς, «αλλάζοντας τα σήματα για να χρησιμοποιήσει τα όπλα για να επιτεθεί στη Ρωσία».
Από την πλευρά του, ο Γερμανός καγκελάριος, Ολ. Σολτς, επανέλαβε χτες ότι δεν υποστηρίζει να επιτραπεί στο Κίεβο να χρησιμοποιεί «δυτικά» όπλα για επιθέσεις βαθιά στη Ρωσία.
«Η χώρα που κάνει τα περισσότερα για να διασφαλίσει ότι η Ουκρανία δεν θα μείνει μόνη της είναι και η χώρα που διασφαλίζει ότι δεν θα υπάρξει κλιμάκωση», είπε, μιλώντας χτες στη Βουλή, σχετικά με την άρνηση της κυβέρνησης να στείλει στην Ουκρανία πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς «Taurus», με βεληνεκές στα 500 χλμ.
Η βοήθεια που παρέχει το Βερολίνο στο Κίεβο - συνέχισε - δεν πρέπει να είναι σε βάρος του μέλλοντος της Γερμανίας. «Κάναμε το σωστό, οργανώνοντας βοήθεια για την Ουκρανία. Ωστόσο, το ερώτημα είναι εάν η βοήθεια προς την Ουκρανία θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί με περισσότερα από 12 δισ. ευρώ από τον γερμανικό προϋπολογισμό σε βάρος των απαραίτητων αποφάσεων για να διασφαλιστεί το μέλλον της χώρας μας. Οχι με εμένα καγκελάριο», είπε ο Σολτς, ενώ έχουν δρομολογηθεί πρόωρες εκλογές για τις 23 Φλεβάρη.
Η Γερμανία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος προμηθευτής όπλων στην Ουκρανία μετά τις ΗΠΑ και μέχρι στιγμής έχει διαθέσει ή δεσμεύσει περίπου 28 δισ. ευρώ σε στρατιωτική και οικονομική βοήθεια προς το Κίεβο. Για το 2025 σχεδιάζεται να δαπανηθούν περίπου 4 δισ. ευρώ για στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο, τα μισά απ' ό,τι το 2024, ωστόσο ο προϋπολογισμός αναμένεται να εγκριθεί από την επόμενη κυβέρνηση.
Στο μεταξύ, το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ «επιβεβαίωσε» την Τρίτη ότι βορειοκορεατικά στρατεύματα έχουν «εμπλακεί σε μάχες» στο πλευρό των ρωσικών Ενόπλων Δυνάμεων στη ρωσική περιφέρεια Κουρσκ, μικρό μέρος της οποίας τελεί υπό κατοχή του ουκρανικού στρατού από τον Αύγουστο.
«Μπορώ να επιβεβαιώσω ότι πάνω από 10.000 Βορειοκορεάτες στρατιώτες στάλθηκαν στη Ρωσία, στην πλειονότητά τους έφθασαν στην περιφέρεια Κουρσκ, όπου άρχισαν να εμπλέκονται σε επιχειρήσεις μάχης μαζί με τις ρωσικές δυνάμεις», δήλωσε εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, εκφράζοντας ξανά την «ανησυχία» των ΗΠΑ γι' αυτήν τη «συμμαχία».
