Το 1853 ο νομάρχης του Παρισιού βαρόνος Οσμάν (Haussman) γκρέμισε τις μεσαιωνικές συνοικίες της πόλης και άνοιξε μεγάλους δρόμους που οδηγούσαν ακτινωτά προς το κέντρο. Σκοπός του ήταν να αποφευχθούν τα οδοφράγματα στους στενούς δρόμους και να μεταφέρεται το πυροβολικό προς το κέντρο για να αντιμετωπίζονται οι εξεγερμένοι.
Είχαν προηγηθεί τα γεγονότα του 1848 που συντάραξαν τις μεγάλες πρωτεύουσες (Παρίσι, Βερολίνο κ.α.) στην Ευρώπη. Αυτοκράτορας ήταν ο Λουδοβίκος-Ναπολέων Γ’ Βοναπάρτης, ο οποίος αργότερα, το 1871, οδήγησε τον γαλλικό στρατό σε ήττα από τους Πρώσους, πολιορκήθηκε το Παρίσι, κηρύχθηκε η τρίμηνη Κομμούνα, για την αντιμετώπιση της οποίας κάλεσε τους Πρώσους σε βοήθεια. Αυτοί δεν μπήκαν ποτέ στο Παρίσι αλλά άφησαν τους αιχμαλώτους του γαλλικού στρατού να την καταστείλουν. Τα γεγονότα αυτά βοήθησαν τον πονηρό καγκελάριο Μπίσμαρκ να ενοποιήσει τη Γερμανία.
Το 1848 έφερε τα μέτρα του 1853 και αυτά μαζί με την ήττα από τους Πρώσους έφεραν το 1871.
Σήμερα η κυβέρνηση Μακρόν αλλά και η Μελόνι, καλούν το στρατό να περιφρουρήσει το Παρίσι και το Μιλάνο, αντίστοιχα.
Οι στρατοί ιστορικά είχαν σαν αποστολή τη φύλαξη των συνόρων, ενώ η αστυνομία την εσωτερική τάξη και ασφάλεια.
Η χρήση του στρατού στο εσωτερικό για αντιμετώπιση ταραχών σημαίνει ότι το κράτος έχει εξαντλήσει όλα τα άλλα μέσα και καταφεύγει συνειδητά στη χρήση της μέγιστης βίας ή του μέγιστου εκφοβισμού. Έχει παίξει όλα τα υπόλοιπα χαρτιά του.
Η στροφή της αποστολής του στρατού από τις εξωτερικές απειλές στην εσωτερική ασφάλεια καθιστά τον ίδιο το στρατό παράγοντα αποσταθεροποίησης και τον βάζει απέναντι στα λαϊκά αιτήματα.
Ο ίδιος ο στρατός δεν έχει τα μέσα αντιμετώπισης ταραχών, πλην της ωμής βίας με τα όπλα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα χρήσης ωμής βίας είναι τα γεγονότα του Πολυτεχνείου το 1973 που ήταν η πρώτη σοβαρή ρωγμή στο καθεστώς της χούντας. Κάποιοι με τα γεγονότα του 2008 (δολοφονία Γρηγορόπουλου) θυμήθηκαν με νοσταλγία την χρήση στρατού το 1973.
Στη τωρινή κατάσταση, μπορεί το κίνημα των μαθητών να είναι αυθόρμητο, με αιτήματα τη βελτίωση των συνθηκών εκπαίδευσης αλλά επεκτείνεται σε άλλες κοινωνικές ομάδες και συνεχώς πολιτικοποιείται. Ήδη εμφανίστηκαν συνθήματα κατά του πολέμου στην Ουκρανία ενώ ετοιμάζονται τα πιο ταξικά «κίτρινα γιλέκα».
Η Λεπέν περιμένει να εισπράξει από την αγανάκτηση των συντηρητικών πολιτών ενώ υπόσχεται μεγαλύτερη και πιο οργανωμένη βία μετά τις εκλογές. Αποκαλύπτεται όμως ο καιροσκοπισμός της και η έλλειψη λύσεων. Κάποια τμήματα της νεολαίας θα απομακρυνθούν από τις ψευδαισθήσεις που έτρεφαν για την ακροδεξιά.
Ο Μελανσόν υποστηρίζει τις κινητοποιήσεις αλλά δεν έχει ούτε την οργανωτική δομή ούτε τη στρατηγική να καθοδηγήσει τις εξελίξεις. Και στο κάτω-κάτω είναι αμφίβολο αν οι μέχρι χθες μη συνειδητοποιημένοι μαθητές θέλουν την καθοδήγησή του. Ούτε τον θέλουν, ούτε μπορεί.
Τα εργατικά συνδικάτα (CGT-Γαλλία) και (CGIL-Ιταλία), με τη συμμετοχή τους, μπορούν να συγκρατήσουν ακραίες φωνές και πράξεις αλλά δεν μπορούν καθοδηγήσουν.
Ο φόβος των κυρίαρχων κύκλων στην Ευρώπη αφορά την «ρωγμή» του αφηγήματος που στήθηκε: εύρεση εχθρού (Ρωσία)-φόβος στους λαούς-υποταγή στις συντηρητικές κυβερνήσεις-λιτότητα στους εργαζόμενους-αύξηση κερδών στην οικονομική ολιγαρχία-ετοιμασία πολέμου με τη Ρωσία, με εθελοντική συμμετοχή των κοινωνιών για νέα μορφή ανάπτυξης μέσω του πολέμου.
Η συμμετοχή του στρατού στην καταστολή χαλάει το αφήγημα (απαραίτητο για πόλεμο) της «εθελοντικής» συμμετοχής των κοινωνιών μέσω της υποταγής τους.
Η Ε.Ε, δείχνει το πραγματικό της πρόσωπο αλλά και το αδιέξοδο που βρίσκεται. Χωρίς παραγωγικότητα, με επιδίωξη τον πόλεμο και με έλλειψη αξιοπιστίας στις νέες γενιές.
Η χρήση του στρατού στην εσωτερική ασφάλεια θα επιδεινώσει την κρίση.
Η βαρβαρότητα απέναντι στο πιο ευαίσθητο κομμάτι των κοινωνιών, τις νέες γενιές, ανοίγει είτε «ασκούς του Αιόλου» με απροσδιόριστες συνέπειες είτε κατάρρευση ηγεσιών ανίκανων να δουν πέρα από τη μύτη τους.
(Ο Νίκος Τόσκας είναι υποστράτηγος ε.α. και πρώην υπουργός)
