Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα (7-8/7) οδήγησε για μια ακόμη φορά σε κρεσέντο ολοφυρμών των πολιτικών κομμάτων αλλά ιδιαίτερα του Τύπου με ‘βαθυστόχαστες’ αναλύσεις όπως: «Ο Μητσοτάκης χαμογελούσε κατά την ανάκρουση του Οθωμανικού Ύμνου» (Εφ. Δημοκρατία). Αιτία: Οι έπαινοι του Τραμπ για τον Ερντογάν, το άνοιγμα της συζήτησης για άρση των Αμερικανικών κυρώσεων, η σαφής υποστήριξη της Τουρκίας από τον Γ.Γ. του ΝΑΤΟ, το μεγάλο παζάρι αγοραπωλησίας οπλικών συστημάτων και η διαφαινόμενη νέα αρχιτεκτονική του ΝΑΤΟ.
Όλα αυτά εκλαμβάνονται ως υποβάθμιση της Ελλάδος και υπαρξιακή απειλή από την Τουρκία. Επικρατεί ένας συμπλεγματικός μικρομεγαλισμός όπου δεν κάνει καν τον κόπο να λάβει υπόψιν του τα μεγέθη και τις κινούμενες γεωπολιτικές πλάκες. Αντ’ αυτού επιθυμεί η ΕΕ και το ΝΑΤΟ να γίνουν εκδοτήρια καταδικαστικών ψηφισμάτων εναντίον της Τουρκίας. Αυτό δεν γίνεται ούτε θα γίνει επειδή η Τουρκία είναι σημαντικός γεωπολιτικός παράγων στην περιοχή και γι΄ αυτό οι Δυτικοί, και όχι μόνο, την έχουν ανάγκη.
Έκανε αίτηση να ενταχθεί στην ομάδα των χωρών BRICS σκοπός των οποίων είναι να αμφισβητήσουν το Δυτικό χρηματοπιστωτικό σύστημα και ειδικά των ΗΠΑ. Την ίδια στιγμή η Τουρκία είναι ιδρυτικό μέλος του ΝΑΤΟ το οποίο είναι ο στρατιωτικός βραχίονας του Δυτικού οικονομικού-στρατιωτικού συστήματος. Παρόλα αυτά ουδεμία παρατήρηση έγινε στην Τουρκία από το ΝΑΤΟ ή τις ΗΠΑ για αυτή την ενέργεια της. Ο Ερντογάν αυτό το αποκαλεί «στρατηγική αυτονομία». Η Τουρκία δεν πιστεύει ότι μια μοναδική συμμαχία μπορεί να την προστατεύσει.
Έτσι συμμετέχει σε δύο. Μια για την ασφάλεια και μια για την οικονομία. Όταν την πιέζει η Ουάσιγκτον στρέφεται στο Πεκίνο, όταν την πιέζει η Μόσχα στρέφεται στις Βρυξέλλες, όταν την πιέζει η Ευρώπη στρέφεται στα Εμιράτα του Κόλπου. Διατηρεί όλες τις πόρτες ανοιχτές. Αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο, πουλάνε drones στην Ουκρανία, φιλοξενεί στο έδαφος της Αμερικανικά πυρηνικά όπλα, διατηρούν σοβαρά κανάλια επικοινωνίας με το Ιράν. Εμπορεύονται με όλους. Το ΝΑΤΟ δεν μπορεί να την τιμωρήσει για τίποτα.
Έχει το δεύτερο μεγαλύτερο στρατό στο ΝΑΤΟ. Ελέγχει την πρόσβαση στην Μαύρη Θάλασσα μέσω του Βόσπορου, πουλάει όπλα σε ευρωπαϊκές χώρες, εξυπηρετεί τις στοχεύσεις των ΗΠΑ όταν αυτές συμβαδίζουν με τα συμφέροντα της. Την ίδια στιγμή ο Ερντογάν έχει φυλακίσει αναιτίως τον Ιμάμογλου και έχει επιβάλει δικαστικά-αστυνομικά την ηγεσία της αρεσκείας του στο CHP. Πίσω από τις χειραψίες και τα χαμόγελα όλοι γνωρίζουν τι συμβαίνει. Όμως ουδεμία διαμαρτυρία. Η εποχή των μονομερών συμμαχιών έχει παρέλθει. Είναι η εποχή των πολυμερών συμμαχιών. Αυτό η Τουρκία το κάνει πολύ καλά. Από την άλλη η Ελλάδα μια ζωή ικετεύει για Προστάτες.
Σχεδόν πάντα στο τέλος απογοητεύεται. Τα τελευταία χρόνια ξεκινώντας από μια «ανάλυση» ότι η ΗΠΑ και το Ισραήλ κάνουν ό,τι θέλουν στην περιοχή έχει αφοσιωθεί στην «στρατηγική συμμαχία» με το Ισραήλ, ένα κράτος δομικά προβληματικό και μιλιταριστικό. Το Ισραήλ δεν θα δημιουργήσει ποτέ Στρατηγική Συμμαχία με την Ελλάδα θα κοιτάξει μόνο τον εαυτό του. Η Ελλάδα δεν μπορεί να του προσφέρει τιποτα σπουδαίο εκτος από το να αγοράζει οπλικά του συστήματα. Βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση με το σύνολο σχεδόν των χωρών της περιοχής. Στρατηγική του είναι η συνεχής αστάθεια στην Μέση Ανατολή. Με κορύφωση το φιάσκο με τον πόλεμο στο Ιράν έχουν διαταραχθεί οι σχέσεις του με τον υπαρξιακό σύμμαχο του τις ΗΠΑ και έχει γίνει βαθύτατα αντιπαθές στην παγκόσμια κοινότητα.
Όπως είπε πρόσφατα σε διάλεξη του στο πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ ο πρώην προσωπάρχης του Λευκού Οίκου επί προεδρίας Ομπάμα αμερικανοεβραίος Ραμ Εμάνουελ, το Ισραήλ σήμερα είναι ένα κράτος παρίας. Το ελληνικό πολιτικό σύστημα και τα ΜΜΕ ωστόσο όχι μόνο συνεχίζουν να επαίρονται φτωχοπροδρομικά για τη συμμαχία με το Ισραήλ, όχι μόνο σιωπούν εξοργιστικά για τα εγκλήματα που διαπράττει στη Γάζα και στην Δυτική Όχθη, αλλά από μερικές πλευρές εκφράζεται η επιθυμία, αν όχι η βεβαιότητα, ότι το Ισραήλ θα εισβάλει στην Τουρκία! Ο ορισμός της παράνοιας. Αντί να δούμε με ψυχραιμία τις εξελίξεις στην περιοχή και να βγάλουμε τα συμπεράσματα μας από τα αποτελέσματα, άμεσα και έμμεσα, της Συνόδου του ΝΑΤΟ και να μην αντιδρούμε σαν το σκυλί του Παβλόφ σε ό,τι κάνει η Τουρκία, αναλυθήκαμε σε οιμωγές και αλληλοκατηγορίες.
Ένα μικρό παράδειγμα αυτής της παθολογίας αποτελεί ένα άρθρο που δημοσίευσε ο Νίκος Μπίστης για τις ελληνοτουρκικές διαφορές όπου υποστηρίζει λύση αμοιβαία επωφελή για τις δύο χώρες. Αμέσως η θλιβερή ηγεσία του ΠΑΣΟΚ κατηγόρησε τον Τσίπρα για εθνικά επικίνδυνες απόψεις για συνεκμετάλλευση του Αιγαίου! Από κοντά και ο Σαμαράς βγήκε, σαν το σαλιγκάρι μετά τη βροχή, να καταγγείλει τον Τσίπρα για προετοιμασία «Πρεσπών του Αιγαίου»! Περιδεής ο Τσίπρας φόρεσε την εθνική του αρματωσιά κατηγόρησε τη κυβέρνηση για υποχωρητικότητα και της απέδωσε ευθύνες για την πιθανή πώληση F35 στην Τουρκία. Σύμφυρμα πολιτικής και εθνικής ανευθυνότητας όπου οι δραγάτες της εθνικοφροσύνης καθορίζουν και λογοκρίνουν τι θα ειπωθεί αλλά το χειρότερο, και τι θα γίνει. Ανεπαρκείς πολιτικές, οικονομικές και πνευματικές ηγεσίες με την κοινωνία ακαθοδήγητη και απληροφόρητη για τα μεγάλα διακυβεύματα. Ας μην ανησυχούμε όμως, θα μας σώσει το Ισραήλ.
(O Τάκης Μπατζελής είναι πολιτικός επιστήμονας)
