«Η κυβέρνηση ξεπερνά σιγά-σιγά την κρίση των Τεμπών», δηλώνουν οι φιλοκυβερνητικοί σχολιαστές, αποτυπώνοντας την ανομολόγητη ανακούφιση της κυβέρνησης για τα ποσοστά πρόθεσης ψήφου που φαίνονται να καταγράφονται ανοδικά τον τελευταίο μήνα, μετά από ένα δίμηνο σημαντικής συρρίκνωσης. Οι πιο δημιουργικοί από αυτούς προχωρούν παραπέρα ερμηνεύοντας το «τέλος της κρίσης» με αναφορά είτε στο ξεθώριασμα της σημασίας του ζητήματος με το πέρασμα του χρόνου, είτε στις πειστικές απαντήσεις που έχουν δοθεί στα μεγάλα ερωτήματα του δυστυχήματος, όπως για παράδειγμα η δημιουργία της πυρόσφαιρας, ο άμεσος καθαρισμός του χώρου του δυστυχήματος ή η κίνηση δύο τρένων στην ίδια σιδηροδρομική τροχιά. Εικασίες πιθανές, πλην όμως μη τεκμηριώσιμες απλώς από τα ποσοστά πρόθεσης ψήφου. Πώς είναι δυνατόν να συμπεράνεις αν η επίδραση των εξελίξεων γύρω από τη διερεύνηση του δυστυχήματος των Τεμπών έχει μειωθεί, αν δεν το ρωτήσεις; Πώς είναι δυνατόν να συμπεράνεις αν τα μεγάλα ερωτήματα του δυστυχήματος έχουν απαντηθεί, αν δεν ρωτήσεις ευθέως τους ίδιους τους πολίτες;
Στα ευρήματα της ερευνητικής πλατφόρμας ‘People of Greece’ της εταιρείας QED περιλαμβάνονται απαντήσεις στα παραπάνω ερωτήματα, οι οποίες και συνθέτουν μια εντελώς διαφορετική εικόνα από αυτή της κρίσης που έμεινε πίσω. Κατά πρώτον, το 74% των Ελλήνων κρίνουν ότι οι εξελίξεις γύρω από το δυστύχημα επιδρούν αρνητικά στην εικόνα της κυβέρνησης, ποσοστό που παραμένει αμετάβλητο το τελευταίο τρίμηνο στις διαδοχικές μετρήσεις. Η αντοχή του ποσοστού αυτού στον χρόνο αποτελεί σαφές τεκμήριο του βάθους της επιδραστικότητας του ζητήματος. Κατά δεύτερον και πλέον σημαντικό, το 68% των Ελλήνων δηλώνουν ότι το ερώτημα γύρω από την αιτία δημιουργίας της πυρόσφαιρας, δηλαδή της έκρηξης που σημειώθηκε λίγο μετά τη σύγκρουση, δεν έχει απαντηθεί, ενώ το 72% των Ελλήνων δηλώνουν ότι το ερώτημα γύρω από την αιτία του άμεσου καθαρισμού του χώρου δυστυχήματος επίσης έχει παραμείνει αναπάντητο. Τα δύο αυτά ερωτήματα κρίνονται ως μη απαντηθέντα και από το 50% περίπου των ψηφοφόρων της ΝΔ του 2023, δείγμα της αδυναμίας της επιχειρηματολογίας που η κυβέρνηση ασπάζεται προκειμένου να δημιουργήσει την εντύπωση της «κρίσης που ξεπεράστηκε».
Το δυστύχημα των Τεμπών συνεχίζει λοιπόν -και δικαίως, όπως ακόμα και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός παραδέχτηκε στη διαβόητη συνέντευξή του στον Alpha- να στοιχειώνει την κυβέρνηση. Η ΝΔ δεν βρίσκεται μπροστά επειδή το δυστύχημα ξεχάστηκε, ούτε επειδή τείνει να αποδείξει ότι δεν έχει ευθύνες για το δυστύχημα και πολύ περισσότερο για τη διαχείρισή του. Τέτοια συμπεράσματα μόνο με λογικά άλματα μπορούν να εξαχθούν. Η υπεροχή της ΝΔ είναι απλώς απόδειξη της αδυναμίας των κομμάτων της αντιπολίτευσης να αρθρώσουν το πλέον ισχυρό επιχείρημα σε βάρος της κυβέρνησης επί του ζητήματος: η κυβέρνηση πρόταξε από την πρώτη στιγμή την επικοινωνιακή διαχείριση του ζητήματος έναντι της ουσίας των απαντήσεων στα ερωτήματα που αφορούν το δυστύχημα. Με ένα τέτοιο επιχείρημα, η αντιπολίτευση θα στερούσε από την κυβέρνηση με βεβαιότητα αυτό το περίπου 75% των πολιτών που δεν έχουν λάβει καμία απάντηση στα τραγικά ερωτήματα του δυστυχήματος. Με άλλα λόγια, θα της άφηνε ως απόλυτο ταβάνι αυτό το 25% που δείχνουν να εκτιμούν ότι το θέμα του δυστυχήματος μπαίνει σιγά-σιγά στο αρχείο.
Βάζοντας όμως μπροστά τις εικασίες περί παράνομου φορτίου, η αντιπολίτευση έφτασε τελικά να καταγράφεται και εκείνη ως χαμένη από τις εκάστοτε εξελίξεις και τα εκάστοτε πορίσματα της υπόθεσης, όπως άλλωστε επιβεβαιώνουν και τα ευρήματα της έρευνας της QED που αποκαλύπτουν ότι το 55% των Ελλήνων βρίσκουν πως το δυστύχημα επιδρά αρνητικά στο ΠΑΣΟΚ ή στον ΣΥΡΙΖΑ. Αν τελικά η ΝΔ διασωθεί από τον απόλυτο εγκλωβισμό στον οποίο βρέθηκε τον περασμένο Ιανουάριο, όταν οι πολίτες βρέθηκαν για πρώτη φορά στις πλατείες, θα είναι χάρη στην αντιπολίτευση.
(Ο Γιάννης Κωνσταντινίδης είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας)
