Εργαζόμενοι και μικρομεσαίες επιχειρήσεις θα συνεχίσουν να παλεύουν με την σκληρή καθημερινότητα, θα συνεχίσει να μην βγαίνει ο μήνας και το 2025,θα συνεχίσουν να περικόπτουν ακόμα και βασικά αγαθά.
Η Κυβέρνηση με τον προϋπολογισμό του 2025 επιχειρεί να ωραιοποιήσει την πορεία της ελληνικής οικονομίας και επαίρεται για συνετή δημοσιονομική διαχείριση.
Μία όμως προσεκτικότερη ανάγνωση δείχνει ότι η ελληνική οικονομία αντιμετωπίζει σοβαρά δομικά προβλήματα :
- υψηλό ποσοστό ανεργίας (άνω του 10%)
- Η αύξηση του ΑΕΠ 2,2%, σε σχέση με 0,8% της ευρωζώνης που διαρκώς η Κυβέρνηση επικαλείται για να αποδείξει την οικονομική της επιτυχία ,δεν είναι απόδειξη καλής πορείας, όταν η αύξηση του ΑΕΠ σε διεθνές επίπεδο είναι κατά μέσο όρο στο 3,2% και το 70% των εργαζομένων έχει πρόβλημα αξιοπρεπούς διαβίωσης.
- ακρίβεια ιδιαίτερα στα βασικά είδη διατροφής,στο ρεύμα, στην στέγαση, οριακές αυξήσεις σε μισθούς χαμηλότερα από το ύψος του πληθωρισμού, συντάξεις πείνας
Ποια μείωση φόρων;
- 2,5 δις ευρώ περισσότερα έσοδα από φόρους το 2025,
1,5 δις περισσότερα από το ΦΠΑ,
1 δις περισσότερα από το φόρο εισοδήματος σε σχέση με το 2024.
- Φορολογικά έσοδα: 69,2 δις. ευρώ σε σχέση με 66,7 δισ. ευρώ το 2024
(αύξηση 3,7% σε σχέση με 2,8% του προβλεπόμενου πληθωρισμού).
Ένα φορολογικό μείγμα που ξεζουμίζει την κοινωνία.
- Εμμεσοι φόροι (ΦΠΑ και ειδικοί φόροι κατανάλωσης): 40 δις. ευρώ (58%).
(από 36,4 δις(2024)- σε 38,1 δις. ή 4,7%)
( έσοδα από ΦΠΑ θα αυξηθούν από 25,3 δις., σε 26,6 δις. ευρώ ή 5,1 %)
- Αμεσοι φόροι (εισόδημα, επιχειρηματικά κέρδη): 25 δις. ευρώ (36%).
Από 49 δισεκατομμύρια το 2021 οι φόροι έφτασαν στα 69 δισεκατομμύρια το 2025.
Ποια πάταξη φοροδιαφυγής εννοούν;
Οσο για την φοροδιαφυγή-45δις περίπου (δηλώση Στουρνάρα)- που αφορά κυρίως μεγάλες εταιρείες και πολυεθνικές, οι οποίες με πρακτικές υπερ/υπο-τιμολογήσεων, απόκρυψη κερδών και εισοδημάτων σε ''φορολογικούς παραδείσους'' μέσω off-shore εταιρειών και άλλες πρακτικές φοροδιαφυγής, δεν προβλέπεται κανένα ουσιαστικό μέτρο ελέγχου.
Αντίθετα έχουμε φοροαποφυγή των μεγάλων εταιρειών με χαμηλούς φορολογικούς συντελεστές κερδών διάφορα «αναπτυξιακά κίνητρα».
Επομένως οι πομπωδεις δηλώσεις της Κυβέρνησης για πάταξη φοροδιαφυγής καταλήγουν στο κηνύγι των μικρομεσαίων επιχειρήσεων
Το 2025 το πρωτογενές πλεόνασμα θα διαμορφωθεί στο 2,5%. Η ΤτΕ εκτιμά ότι θα είναι πάνω από 2,5%
Υψηλότερο πρωτογενές πλεόνασμα 2,4% το 2024 έναντι στόχου για 2,1%
Η κυβέρνηση καμαρώνει ότι το πέτυχε παρά τις έκτακτες δαπάνες, χάρη στην ανάπτυξη της οικονομίας και την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής.
Ο μηχανισμός που παράγει υπερ-πλεονάσματα, είναι ο μηχανισμός της λιτότητας για του πολίτες.
Τα υπερπλεονάσματα για τα οποία πανηγυρίζει ο κ.Χατζηδάκη είναι στην πραγματικότητα αποτέλεσμα της :
- Ακρίβειας: Οι αυξημένες τιμές των προϊόντων και των υπηρεσιών οδηγούν σε αυτόματη αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ.
- Φορολογικής λεηλασίας: Τα νοικοκυριά, κυρίως τα φτωχότερα, καλούνται να καλύψουν τα δημοσιονομικά κενά μέσω αυξημένων έμμεσων φόρων.
Μείωση του δημόσιου χρέους στο 153,7% του ΑΕΠ το 2025.
Περαιτέρω μείωση στο 149,1% του ΑΕΠ το επόμενο έτος.
Παρόλα αυτά η χώρα μας παραμένει πρώτη με βάση το ποσοστό του χρέους προς το
ΑΕΠ και ακολουθούν η Ιταλία με 137% και η Γαλλία με 112,2%.
Τα σχέδια για την πρόωρη αποπληρωμή χρέους και τη μείωση του ονομαστικού χρέους διευκολύνει η συνεχιζόμενη υπερπαραγωγή πλεονασμάτων.Επιβάλλει υψηλή έμμεση φορολογία, περιστέλλει κοινωνικές δαπάνες και αποπληρώνει χρέος, εκμεταλλευόμενη τον υψηλό πληθωρισμό αντί να ελαφρύνει τις συνέπειές του.
Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών -Αύξηση εξαγωγών το 2025.
Το Σεπτέμβριο του 2024, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε κατά 56,1 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2023 και διαμορφώθηκε σε 316,5 εκατ. ευρώ. Το έλλειμμα του ισοζυγίου αγαθών διευρύνθηκε, λόγω της μείωσης των εξαγωγών και της παράλληλης αύξησης των εισαγωγών. Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών μειώθηκαν κατά 5,0% (αύξηση 4,1% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές αγαθών παρουσίασαν αύξηση κατά 1,7% (6,2% σε σταθερές τιμές). Σε τρέχουσες τιμές, οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα παρουσίασαν αύξηση κατά 10,0% (8,2% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα αυξήθηκαν κατά 2,4% (1,7% σε σταθερές τιμές).΄
Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2024, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγώναυξήθηκε κατά 1,0 δισεκ. ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2023 και διαμορφώθηκε σε 7,7 δισεκ. ευρώ.
Αύξηση του ιδιωτικού χρέους (εφορία, τράπεζες, ΕΦΚΑ)
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους με στοιχεία β’ τριμήνου 2024, το σύνολο του ιδιωτικού χρέους ανέρχεται σε €376,6 δις, προς Δημόσιο (εφορία - ασφαλιστικά ταμεία) και χρηματοδοτικούς φορείς (τράπεζες - servicers).
Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές διαμορφώνονται στα €225,6 δις. έναντι 372,9 δισ. ευρώ και 223 δισ. ευρώ αντίστοιχα πέρυσι (2023).
Επενδύσεις
Έχουμε επενδυτικό κενό.Σύμφωνα με εκθέσεις του Γραφείου του Προϋπολογισμού της Βουλής ο λόγος επενδύσεων προς ΑΕΠ για το 2023 ήταν στο 13,9% του ΑΕΠ ενώ ο μ.ο της Ευρωζώνης είναι 22,2%.
Για ποιες επενδύσεις επαίρονται;
Σύμφωνα µε την Τράπεζα της Ελλάδος το α΄ εξάμηνο 2024 τα χρήματα που εισήλθαν από άμεσες ξένες επενδύσεις ανήλθαν σε μόλις 2,097 δις. ευρώ.
Σε ακίνητα το 54,2% των άμεσων ξένων επενδύσεων το α΄ εξάμηνο. Από τα 2,1 δι1. ευρώ, το 1,14 δις. ευρώ δόθηκε για την απόκτηση κατοικιών
Χρέος της Γενικής Κυβέρνησης σε ιδιώτες
Στα 2,819 δις. ευρώ διαμορφώθηκαν οι συνολικές ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις της Γενικής Κυβέρνησης τον Σεπτέμβριο από 2.243 εκατ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2023, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 25,7%.
Μάλιστα, σε σύγκριση με το 2019, έτος με το οποίο κάνει τις περισσότερες συγκρίσεις τουπουργείο Οικονομικών, τα ληξιπρόθεσμα χρέη του δημοσίου προς τους ιδιώτες προμηθευτές και φορολογούμενους, έχουν αυξηθεί κατά 83% ή κατά 1,64 δισ. ευρώ.
Πάρτι απευθείας αναθέσεων
3 στις 4 δημόσιες συμβάσεις εκτελούνται με απευθείας αναθέσεις.Πρόκειται για το 75,2% των συμβάσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΚΗΜΔΗΣ(Κεντρικού Ηλεκτρονικού Μητρώου Δημοσίων Συμβάσεων) στο εννεάμηνο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2024, επί συνόλου 169.928 δημοσίων συμβάσεων που υπογράφηκαν, οι 127.703- 1,8 δις. ευρώ- έγιναν με τη διαδικασία των απευθείας αναθέσεων.
Το γ’ τρίμηνο, μέσα στο καλοκαίρι αυξήθηκε κατά 50% και από 1,2 δις. ευρώ, εκτοξεύτηκε σε 1,8 δις.
Αγοραστική δύναμη
Αγοραστική δύναμη: Ο μέσος ετήσιος προσαρμοσμένος μισθός πλήρους απασχόλησης στην Ελλάδα ανέρχεται ετησίως στις 17.000 ευρώ, και είναι μόλις το 45% του μέσου ετήσιου μισθού της ΕΕ (37.900 ευρώ) ευρώ. Ο μισθός στην Ελλάδα είναι ο τρίτος χαμηλότερο σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Σύμφωνα με το ΚΕΠΕ, η Ελλάδα κατατάσσεται, επί διακυβέρνησης Ν.Δ., στην τελευταία θέση μεταξύ των 27 της Ε.Ε. στον μέσο μισθό ανά δεδουλευμένη ώρα εργασίας, υπολογισμένου σε όρους κοινής αγοραστικής δύναμης.
Όπως προκύπτει, η χώρα μας, μετά το 2020, υπολείπεται σταθερά της Βουλγαρίας.
Ο προϋπολογισμός του 2025 είναι ιδεολογική και πολιτική επιλογή της σε βάρος των φτωχών στρωμάτων και υπέρ των πλουσίων. Η φύση της κυβέρνησης της ΝΔ είναι να ακολουθεί τα δόγματα του τραμπισμού που φέρνουν βάρη στα φτωχοποιημένα από την οικονομική κρίση και την ακρίβεια νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις για να ευνοηθούν οι κατέχοντες τον πλούτο της χώρας. Μια ιδεολογική στρατηγική των κυβερνήσεων της Δεξιάς.
Ο κ. Χατζηδάκης βέβαια τονίζει ότι η Ελλάδα το 2025 θα ανέβει ψηλότερα αλλά μέχρι τώρα είμαστε στον πάτο και πάμε πιο κάτω.
Μάλλον θα εννοεί τα καρτέλ που υπηρετούν πιστά και εξαντλούν όλη τους την δημιουργικότητα για να βγάζουν όλο και περισσότερα κέρδη.Ενώ πχ. για τους συνταξιούχους θα εξαντλήσουν την γενναιοδωρία σας και θα δώσουν 150 εκατ.ευρώ σε αυτούς που δεν θα πάρουν αύξηση προσωπικής διαφοράς.
(Η Ιωάννα Λιούτα είναι Πολιτική και Οικονομική Αναλύτρια)
