Ωστόσο, η εξέλιξη του ΑΕΠ την επόμενη χρονιά επηρεάζεται άμεσα από την φετινή πορεία της οικονομίας γι’ αυτό και το οικονομικό επιτελείο αναμένεται να καταθέσει στη Βουλή και έναν αναθεωρημένο προϋπολογισμό για το 2015 που προβλέπει πρωτογενές έλλειμμα 0,25% έναντι της αρχικής πρόβλεψης για πλεόνασμα 3% και ύφεση 2,3%.
Πάντως, κυβερνητικά στελέχη εμφανίζονται αισιόδοξα ότι φέτος η ύφεση θα είναι τελικά μικρότερη από 2% και εκτιμούν ότι αυτό θα οδηγήσει σε χαμηλότερη ύφεση και το 2016, με την προϋπόθεση ότι τόσο η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, όσο και συνολικά το πρόγραμμα οικονομικής βοήθειας, θα προχωρήσουν κανονικά.
Όπως αναφέρεται χαρακτηριστικά στην εξέλιξη αυτή αναμένεται να συμβάλει η πτώση στην ιδιωτική και τη δημόσια κατανάλωση (-1,6% και -1,2% αντίστοιχα), η σημαντική μείωση στην επενδυτική δραστηριότητα (-16,5%) καθώς και η θετική συμβολή του εξωτερικού ισοζυγίου αγαθών και υπηρεσιών (0,7%) λόγω της μεγαλύτερης πτώσης των εισαγωγών (-3,6%) σε σχέση με τις εξαγωγές (-1,5%).
Σημειώνεται ότι η εκτίμηση αυτή για το ΑΕΠ μπορεί να αποδειχθεί συντηρητική και να βελτιωθεί. Η αβεβαιότητα αυτή οφείλεται στην έλλειψη διαθέσιμων στοιχείων, ιδιαίτερα για την επίπτωση των κεφαλαιακών ελέγχων στην πραγματική οικονομία, αφού τα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου δεν ενσωματώνουν ακόμα την εξέλιξη των ελέγχων της κίνησης κεφαλαίων ή της υιοθέτησης των νέων δημοσιονομικών μέτρων.
Σύμφωνα με το προσχέδιο η διάρκεια του νέου προγράμματος επιτρέπει τον προγραμματισμό και την ωρίμανση κυρίως των διαρθρωτικών μέτρων, τα οποία χρειάζονται μεγαλύτερη περίοδο για να αποδώσουν.
Στο νέο πρόγραμμα περιλαμβάνονται συγκεκριμένες πολιτικές με αναπτυξιακό χαρακτήρα όπως:
• Η υιοθέτηση μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών κανόνων και μεταρρυθμίσεων για το ασ-φαλιστικό σύστημα, η οποία διασφαλίζει την εμπιστοσύνη στην οικονομία και την κοινωνική δικαιοσύνη μεταξύ και εντός των γενεών.
• Η εφαρμογή διαρθρωτικών αλλαγών στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών, η οποία ενισχύει τα κίνητρα για επενδυτική δραστηριότητα σε διάφορους τομείς της οικονομίας, ενώ αποβαίνει προς όφελος των καταναλωτών αφού αυξάνει το διαθέσιμο εισόδημά τους μέσω του περιορισμού μονοπωλιακών και ολιγοπωλιακών πρακτικών.
• Η διασφάλιση της χρηματοοικονομικής σταθερότητας με τη διευθέτηση των μη εξυπηρε-τούμενων δανείων και την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, η οποία ενισχύει την χρη-ματοδότηση της οικονομίας.
• Η αποκατάσταση ενός συγχρόνου κράτους και μιας σύγχρονης δημόσιας διοίκησης ώστε να ενισχυθεί η αποδοτικότητα και αποτελεσματικότητα του δημόσιου τομέα.
• Η βελτίωση της αποτελεσματικότητας του συστήματος απονομής δικαιοσύνης ώστε να μειωθεί σημαντικά το χρονικό διάστημα που μεσολαβεί από την προσφυγή στα ένδικα μέσα μέχρι την εκδίκαση και την έκδοση της απόφασης και να μειωθεί ο όγκος των εκκρεμών υποθέσεων ειδικά αυτών που είναι φορολογικής ή διοικητικής φύσης.
• Η ελάφρυνση των διοικητικών βαρών για τις επιχειρήσεις και η απλούστευση ή κατάργηση χρονοβόρων γραφειοκρατικών διαδικασιών για την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας.
• Η αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, εισφοροδιαφυγής, του λαθρεμπορίου και της φορολογικής απάτης οι οποίες επιβαρύνουν τους συνεπείς φορολογούμενους και τις υγιείς επιχειρήσεις.
• Η εφαρμογή μέτρων και πολιτικών για την τόνωση της απασχόλησης και την αντιμετώπιση της μακροχρόνιας ανεργίας.
Στο πλαίσιο της ενίσχυσης της απασχόλησης και της ανάπτυξης η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κινητοποιεί τα διαθέσιμα κεφάλαια των 35 δισ. ευρώ για την Ελλάδα υπέρ των επενδύσεων και της συνοχής. Επίσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει να αυξηθεί το επίπεδο της αρχικής προχρηματοδότησης για τα προγράμματα της περιόδου 2014-2020 κατά 7 ποσοστιαίες μονάδες. Με την πρόσθετη αυτή προχρηματοδότηση μπορεί να διατεθεί πρόσθετο ποσό ενός (1) δισ. ευρώ που μπορεί να αξιοποιηθεί για την έναρξη προγραμμάτων που συγχρηματοδοτούνται στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής
Θετικά αποτιμά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε έγγραφό της το νέο πρόγραμμα ως προς τις επιπτώσεις που θα έχει σε κοινωνικό επίπεδο ) και συμπεραίνει ότι «αν τα μέτρα εφαρμοστούν πλήρως και εγκαίρως θα βοηθήσουν την Ελλάδα να επιστρέψει στη σταθερότητα και την ανάπτυξη τόσο με οικονομικά όσο και με κοινωνικά βιώσιμο τρόπο και θα συμβάλουν στην ικανοποίηση των πιο πιεστικών κοινωνικών αναγκών και προκλήσεων στην Ελλάδα». Τα κυριότερα σημεία της έκθεσης είναι:
• Η σταδιακή εισαγωγή του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος και η παροχή καθολικής υγειονομικής περίθαλψης.
• Οι περικοπές δαπανών θα αφορούν σε τομείς που δεν επηρεάζουν ευθέως τα εισοδήματα των πολιτών, όπως η μείωση των αμυντικών δαπανών ή η αντιμετώπιση των δυσλειτουργιών σε πολλούς τομείς του δημόσιου τομέα όπως, η στήριξη μιας πιο διαφανούς και αποτελεσματικής δημόσιας διοίκησης με την αναδιοργάνωση των υπουργείων και την ανεξαρτησία της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων.
• Η καταπολέμηση της διαφθοράς, της φοροδιαφυγής και της αδήλωτης εργασίας.
• Η αντιμετώπιση συμφερόντων όπως η σταδιακή εξάλειψη των ευνοϊκών φορολογικών διατάξεων για διάφορες κατηγορίες φορολογουμένων.
Το δάνειο για τη στήριξη του προγράμματος είναι διάρκειας 32,5 ετών, ενώ το ύψος του δανείου μπορεί να ανέλθει μέχρι 86 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ποσού έως 25 δισ. ευρώ για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, ανάλογα με τις ανάγκες που θα προκύψουν, ενώ το επιτόκιο θα αντιστοιχεί στο κόστος δανεισμού του ESM (περίπου 1%).
Ως προς την αναπτυξιακή στρατηγική, σημειώνεται ότι οι προσδοκώμενες αναγκαίες διαρθρωτικές αλλαγές δεν μπορούν να δημιουργήσουν μεγάλη αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης σε βραχυχρόνιο διάστημα . Συνήθως η καταγραφή της επίπτωσής τους απαιτεί μακροχρόνιες περιόδους, λόγω του γεγονότος ότι εξαρτώνται από οριακές αποφάσεις που λαμβάνουν οι πολίτες (π.χ. για επενδύσεις, για αλλαγή επαγγελματικού προσανατολισμού ή για έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας). Ώθηση στο ρυθμό ανάπτυξης βραχυχρόνια μπορούν να δημιουργήσουν μόνο οι επενδυτικές δαπάνες, ιδιαίτερα στον τομέα των υποδομών .
Συνεπώς, ενώ οι διαρθρωτικές αλλαγές είναι σημαντικές για την ελληνική οικονομία μεσο-μακροπρόθεσμα, σε βραχυπρόθεσμο διάστημα χρειάζονται αναπτυξιακές πολιτικές, αξιοποίηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων, περιορισμένη λήψη αναγκαίων δημοσιονομικών μέτρων και μακροοικονομική σταθερότητα για να λειτουργήσει η επάνοδος της οικονομίας στις παραγω-γικές δυνατότητές της.
